Καλημέρα σας, αγαπημένοι μου αναγνώστες. Πέμπτη σήμερα και ήθελα να σας γράψω πάλι για όσα απίστευτα συμβαίνουν στα ΕΑΣ. Θα το αφήσω για αύριο, γιατί όσα μαθαίνω θα σας κάνουν να χάσετε μέρος ή το σύνολο του τριχωτού της κεφαλής σας. Βάλτε έναν καφέ όσο έχουμε ακόμη μαλλιά και πάμε σε αυτό που καίει. Στο τουρκολιβυκό.
Επειδή κάποιοι έχουν ασθενή μνήμη, σήμερα θα τη βοηθήσουμε λίγο. Η Βουλή της ανατολικής Λιβύης, το στρατόπεδο δηλαδή του Χαφτάρ, στο οποίο είχαμε επενδύσει τόσες προσδοκίες, ενέκρινε το τουρκολιβυκό μνημόνιο. Εκείνο που ο ίδιος χώρος απέρριπτε. Και ξαφνικά ανακαλύψαμε ότι οι χαιρετούρες, οι επισκέψεις και οι φωτογραφίες δεν αγοράζουν ισόβια πίστη στις ελληνικές θέσεις.
Ο Γεραπετρίτης δεν κυβερνά μόνος του
Μιλώντας για επαφές, βλέπω ορισμένους να τα ρίχνουν όλα στον Γεραπετρίτη. Δεν θα κάνω τον συνήγορό του. Ο άνθρωπος είναι σίγουρα «αντιεμπορικός». Δεν πουλάει εύκολα στην πολιτική αγορά, ούτε προσφέρεται για αφίσες, κι έχει ευθύνες. Αυτό όμως δεν τον κάνει αποφάσισε υπεύθυνο για όσα αποφάσισε ή άφησε να σαπίσουν η κυβέρνηση. Ο βολικός ένοχος απέχει πολύ από τον πραγματικό λογαριασμό.
Να θυμηθούμε λίγο και τη δυτική Λιβύη, την «εχθρική», εκείνη που βρίσκεται στην αγκαλιά της Τουρκίας. Τον Νοέμβριο του 2022 ο Δένδιας πήγε στην Τρίπολη και δεν κατέβηκε καν από το αεροπλάνο. Στο αεροδρόμιο εμφανίστηκε για να τον υποδεχθεί η υπουργός Εξωτερικών Ν. Μανγκούς, που είχε υπογράψει τη νέα συμφωνία με την Άγκυρα, ενώ η Αθήνα είχε συμφωνήσει συνάντηση με τον Μοχάμεντ αλ Μενφί, τότε επικεφαλής του Προεδρικού Συμβουλίου της Λιβύης. Ο Δένδιας έφυγε για τη Βεγγάζη και οι σχέσεις με την Τρίπολη μπήκαν σε ακόμη βαθύτερη κρίση.
Ο Γεραπετρίτης ξανάνοιξε αυτόν τον δίαυλο. Πήγε και στην ανατολική και στη δυτική Λιβύη, συνομίλησε με τις δύο πλευρές και επανέφερε τη συζήτηση για τις θαλάσσιες ζώνες. Δηλαδή, εκεί που είχαμε φτάσει να μη βγαίνουμε από το αεροπλάνο, επανήλθαμε στο τραπέζι.
Και επί των ημερών του ενισχύθηκε η αμερικανική παρουσία στις έρευνες στα θαλάσσια οικόπεδα νότια της Κρήτης. Η ΣΕΒΡΟΝ έχει υπογράψει συμβάσεις για έρευνες, μαζί με τον ελληνικό εταίρο της, και σε περιοχές που επικαλύπτουν τις διεκδικήσεις του τουρκολιβυκού μνημονίου. Η ΕΞΟΝ ΜΟΜΠΙΛ είχε ήδη παρουσία στις παραχωρήσεις δυτικά και νοτιοδυτικά της Κρήτης. Αμερικανικό επιχειρηματικό συμφέρον πάνω στον χάρτη που θα ήθελε να μας επιβάλει η Άγκυρα. Κάτι είναι κι αυτό.
Οι παραχωρήσεις αυτές είναι έργο της κυβέρνησης, ωραία. Όμως και η αποτυχία να στηρίξουμε συνολικά την παρουσία μας στην περιοχή είναι επίσης ευθύνη της κυβέρνησης. Δεν γίνεται οι επιτυχίες να μοιράζονται σε όλους για τη φωτογραφία και ο λογαριασμός να πηγαίνει αποκλειστικά στον πιο «αντιεμπορικό» υπουργό.
Άρα, τι φταίει αυτός; Φταίει όσο του αναλογεί ως υπουργού Εξωτερικών και μέλους αυτής της κυβέρνησης. Η ευθύνη φτάνει στον ίδιο τον πρωθυπουργό αλλά και στον ΥΕΘΑ. Φυσικά και θα κριθεί ο Γεραπετρίτης για τους χειρισμούς του. Φρεγάτες, αεροπορικές βάσεις και ελικόπτερα όμως δεν παραγγέλνει το υπουργείο Εξωτερικών. Ούτε ο Γεραπετρίτης ακύρωσε μόνος του τον στρατιωτικό σχεδιασμό για την Κρήτη.
Οι 27 στηρίζουν στεγνά Ελλάδα και αδειάζουν Ερντογάν
Αφου φταίει ο Γεραπετρίτης για την κύρωση του τουρκολυβικού, ποιος πιστώνεται την κοινή δήλωση των 27; Εκτός αν ο Γεραπετρίτης είναι μόνο για να χρεώνεται ήττες, και οι νίκες να πιστώνονται σε άλλους.
Ο ΥΠΕΞ χρειάζεται πλάτες. Χρειάζεται ο άλλος, όταν κάθεται απέναντί του, να ξέρει ότι πίσω από τα λόγια υπάρχει η δυνατότητα να στηριχθούν οι ελληνικές θέσεις και στην πράξη. Όταν ο αντίπαλος ξέρει ότι στο τέλος της διπλωματικής κουβέντας υπάρχει ένα μεγάλο κενό στη μεταξύ σας θάλασσα, σε δουλεύει. Μπορεί να σου χαμογελάει κιόλας.
Η ευθύνη του ΥΕΘΑ αφορά τις επιλογές για το ΠΝ και την υποχώρηση από τον σχεδιασμό για έναν δεύτερο μεγάλο ναύσταθμο στην Κρήτη. Η ευθύνη του πρωθυπουργού αφορά το σύνολο. Αυτός συντονίζει την κυβέρνηση και επιλέγει τους υπουργός, όχι το ΚαΨιΜί (αν και καλύτερους θα επιλέγαμε μαζί).
Η Κρήτη που σχεδιαζόταν να γίνει φρούριο
Μιλώντας για την Κρήτη, πριν από το 2024 υπήρχε ένας σχεδιασμός για να γίνει το νησί φρούριο και βάση προβολής ισχύος στην Ανατολική Μεσόγειο. Να αξιοποιήσουμε τη γεωγραφία μας, που μας χαρίζει μια θέση την οποία άλλοι θα πλήρωναν για να αποκτήσουν. Να υπάρχουν εκεί τα μέσα, η υποστήριξη και οι δυνάμεις που θα μπορούσαν να αντιδράσουν γρήγορα, αντί να ξεκινούν όλα κάθε φορά από την άλλη άκρη της χώρας.
Για το Ναυτικό, το σχέδιο ήταν να μπορεί να ναυλοχεί και να υποστηρίζεται στην Κρήτη ο μισός Στόλος. Ο σχεδιασμός είχε παρουσιαστεί δημόσια. Όμως ο δεύτερος μεγάλος ναύσταθμος, με αυτή την έκταση και αυτή την αποστολή, έμεινε στα χαρτιά. Μετά φτάσαμε να ακούμε, όταν τέθηκε ξανά το θέμα, ότι η χώρα δεν μπορεί να λειτουργεί τέσσερις και πέντε ναυστάθμους. (καλά, τι έχουμε ακούσει, δεν γράφεται…).
Τέσσερις και πέντε ποιοι ζήτησαν; Εμείς για τη Σαλαμίνα και την Κρήτη μιλούσαμε. Για πλοία που θα βρίσκονταν ήδη κοντά στο πεδίο όπου θα χρειαζόταν να επιχειρήσουν, με τις υποδομές για να μείνουν εκεί. Για μένα, η εγκατάλειψη στην πράξη αυτού του σχεδίου είναι ασυγχώρητο στρατηγικό λάθος. Όποιος το θεωρεί περιττό, ας μας εξηγήσει πώς θα υποστηρίζει διαρκή παρουσία του ΠΝ στην Ανατολική Μεσόγειο.
Από όσα μαθαίνω, μετά το 2024 ανατράπηκαν χωρίς πειστική επιχειρησιακή εξήγηση και άλλα κομμάτια αυτού του σχεδιασμού. Ηλιθιωδώς, κατά τη γνώμη μου, γιατί πετάμε το πλεονέκτημα που μας δίνει ο ίδιος ο χάρτης. Ας βγει κάποιος να εξηγήσει τι ακριβώς κερδίσαμε από αυτή την αλλαγή πορείας. Με αριθμούς και δυνατότητες, κατά προτίμηση, γιατί από ονομασίες έχουμε χορτάσει.
Τα μαχητικά που θα επιχειρούσαν από το Καστέλλι
Μιλώντας για δυνατότητες, οι πληροφορίες μου λένε ότι σταμάτησε και η προώθηση των απαλλοτριώσεων για τη στρατιωτική αναβάθμιση στο Καστέλλι. Μιλάω για τον σχεδιασμό της ΠΑ, όχι για το καινούργιο πολιτικό αεροδρόμιο. Εκεί εξεταζόταν η υποδομή για ανάπτυξη ΡΑΦΑΛ και ΒΑΪΠΕΡ, με προοπτική να μπορούν να υποστηριχθούν και Φ-35. Μια βάση που θα έδινε στην Αεροπορία περισσότερες επιλογές στην περιοχή όπου ήδη μας πιέζουν.
Σκεφτείτε Φ-35 να φεύγουν από το Καστέλλι. Σκεφτείτε δίπλα τους ΡΑΦΑΛ και ΒΑΪΠΕΡ, με τα όπλα τους, την υποστήριξή τους και τις εγκαταστάσεις που απαιτούνται. Τι δύναμη πυρός θα μπορούσε να εκπέμψει η ΠΑ στην Ανατολική Μεσόγειο; Πόσο διαφορετικά θα υπολόγιζε ο απέναντι μια κρίση νοτίως της Κρήτης ή προς την Κύπρο;
Η γεωγραφία σου δίνει μικρότερες αποστάσεις προς τις αποστολές, χρόνο παραμονής και περισσότερες δυνατότητες αντίδρασης. Η βάση πρέπει να έχει τα καύσιμα, τα πυρομαχικά και τους ανθρώπους για να τα μετατρέψει όλα αυτά σε εξόδους. Εκεί θα έπρεπε να ρίχνουμε χρήματα. Για να βγαίνουν τα αεροπλάνα, να επιστρέφουν και να ξαναβγαίνουν.
Αν ο σχεδιασμός άλλαξε επειδή υπήρχε καλύτερος, να τον ακούσουμε. Μέχρι τότε βλέπουμε ένα ακόμη πλεονέκτημα να μένει αναξιοποίητο. Και μετά ανακαλύπτουμε ότι ο υπουργός Εξωτερικών δεν έχει αρκετά πειστική παρουσία. Την παρουσία των μαχητικών και του Στόλου στο σωστό σημείο ποιος την έχει αναλάβει; Πάλι ο Γεραπετρίτης;
Τα τέσσερα τάγματα και τα ελικόπτερα που χρειάζονταν
Μιλώντας για παρουσία, πριν από το 2024 είχε προχωρήσει και η συγκρότηση της δύναμης των τεσσάρων αερομεταφερόμενων ταγμάτων στην Κρήτη. Σύμφωνα με τις πληροφορίες μου, η συνέχεια του σχεδίου προέβλεπε νέα ταξιαρχία της Αεροπορίας Στρατού στο νησί. Τα τάγματα ήταν το ένα σκέλος. Τα ελικόπτερα που θα τα μετέφεραν και θα τα υποστήριζαν ήταν το άλλο. Εκεί βρισκόταν η ουσία.
Με τα αναγκαία μεταφορικά μέσα και την αεροπορική κάλυψη, μια τέτοια δύναμη θα μπορούσε να ενισχύει τα νησιά και να στηρίζει επιχειρήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο. Κυκλάδες, Δωδεκάνησα, Καστελλόριζο, μέχρι και αποστολές προς την Κύπρο. Να μπορούμε να φτάσουμε εκεί που απαιτεί η αποστολή, όταν χρειάζεται, με δυνάμεις που έχουν προετοιμαστεί γι’ αυτή τη δουλειά.
Αυτή ήταν η λογική. Ο Στόλος κοντύτερα στην Ανατολική Μεσόγειο, η ΠΑ με ισχυρότερη υποδομή στην Κρήτη και ο Στρατός με δύναμη που θα μπορούσε να μετακινείται γρήγορα από εκεί. Η Ελλάδα θα ήταν ισχυρότερη στην περιοχή, αξιοποιώντας μόνο τη γεωγραφία της.
Γιατί η Κρήτη παραμένει εκεί που ήταν. Η Λιβύη επίσης. Δεν μετακινήθηκαν επειδή αποφασίσαμε να κάνουμε οικονομία στις υποδομές. Ούτε θα περιμένει ο Τούρκος να ολοκληρώσουμε την επόμενη αναδιοργάνωση για να κατεβάσει πλοία νοτίως της Κρήτης. Αλλά είπαμε, για όλα φταίει ο Γεραπετρίτης. Είναι το εύκολο θύμα. Ξαναλέω, φταίει κι αυτός, στη βάρδιά του έγινε η κύρωση του Μνημόνιου.
Το 2020 τα πλοία βγήκαν στη θάλασσα
Μιλώντας για πλοία, στη διαχείριση μιας κρίσης στην ΑΟΖ, τη διαρκή ένοπλη παρουσία πάνω στο επίμαχο θαλάσσιο πεδίο, την εξασφαλίζει το ΠΝ. Σε πόλεμο, βεβαίως, θα ρίξει πυραύλους και η ΠΑ. Το ζητούμενο είναι να μη φτάσουμε στον πόλεμο. Να υπάρχει εκεί το ελληνικό πλοίο πριν χρειαστεί να συζητήσουμε τι θα βυθίσει ή τι επίθεση θα αντιμετωπίσει.
Το 2020 νικήσαμε χωρίς πόλεμο. Βγάλαμε τον Στόλο στη θάλασσα, εξαντλήσαμε ό,τι μπορούσε να διατεθεί και οι άνθρωποί του έμειναν εκεί για όσο χρειάστηκε. Οπότε η διπλωματία είχε πίσω της κυβερνήτες, πληρώματα και πλοία που κρατούσαν θέσεις. Είχε κάτι πολύ πιο πειστικό από άλλη μία ανάρτηση για το διεθνές δίκαιο.
Σήμερα ο Τούρκος είναι ηλίθιος να μην καταλαβαίνει τι συμβαίνει; Δεν βλέπει πόσες δικές μας μονάδες γερνούν, πόσες αποστολές φορτώνονται στις ίδιες φρεγάτες και πόσα χρόνια χάνουμε ανάμεσα σε εξαγγελίες; Όσο εμείς παίζουμε με τα πυρπολικά και θαυμάζουμε παρουσιάσεις για το Ναυτικό του μέλλοντος, εκείνος μετράει το Ναυτικό που μπορεί να βγει αύριο το πρωί.
Τώρα κλαίνε οι οπαδοί του «Μικρού ΠΝ»
Μιλώντας για μετρήματα, κάθομαι και απολαμβάνω να κλαίγονται και να οδύρονται όσοι από το 2020 υποστήριζαν το «Μικρό ΠΝ». Δεν έχουμε πληρώματα, έλεγαν. Δεν χρειαζόμαστε τόσα πλοία. Η μόνη λύση φώναζαν ήταν δύο γαλλικές φρεγάτες. Λύση για ποιο πρόβλημα, ρε παιδιά; Για την Ανατολική Μεσόγειο και το ΠΝ ή για να κλείσει μια πώληση;
Και για να πούμε τα πράγματα με το όνομά τους, ούτε οι “χάρες” ούτε τα διαφημιστικά έσοδα επιτρέπεται να καθορίζουν τι Στόλο θα αποκτήσει η Ελλάδα. Όποιος έχει εμπορική σχέση με έναν προμηθευτή οφείλει να την ξεκαθαρίζει στον αναγνώστη. Ο αναγνώστης δικαιούται να ξέρει αν διαβάζει επιχειρησιακή εκτίμηση ή εμπορική προώθηση. Δεν είναι λεπτομέρεια αυτό, ούτε αγένεια να το ζητάς.
Από τα Α139 μέχρι τα υποβρύχια, οι εξοπλιστικές αγορές έχουν και επιχειρηματικό ενδιαφέρον. Πολύ μεγάλο. Αλλά το ΠΝ έχει αποστολή που παραμένει ίδια, ανεξαρτήτως του ποιο πρόγραμμα έχει κάθε φορά διαφημιστικό προϋπολογισμό. Δεν θα προσαρμόσουμε την άμυνα της χώρας στις ανάγκες κανενός γραφείου πωλήσεων.
Οι ναύαρχοι που ενοχλούσαν
Μιλώντας για εξυπνάδες, θυμάστε όταν φώναζαν κάποιοι ναύαρχοι ότι χρειαζόμαστε πολλές πλώρες; Θυμάστε τι άκουσαν αξιότιμοι και αξιοπρεπέστατοι αξιωματικοί, όπως ο Ναύαρχος Κονιδάρης; Πόση λάσπη έπεσε, πόσο εύκολα βαφτίζονταν «προωθητές αμερικανικών» όσοι χαλούσαν το παραμύθι;
Οι άνθρωποι μιλούσαν για τις αποστολές που θα έπρεπε να εκτελεί το ΠΝ. Για την ανάγκη να έχεις πλοία, να ανανεώσεις όσα άξιζαν και να καλύψεις το διάστημα μέχρι να παραλάβεις τα καινούργια. Ο Κονιδάρης είχε εξηγήσει δημόσια γιατί ήταν αναγκαίο να αυξηθούν οι πλώρες και να εκσυγχρονιστούν οι ΜΕΚΟ. Όποιος θέλει, μπορεί να ξαναδιαβάσει όσα έλεγαν τότε και να τα συγκρίνει με όσα αντιμετωπίζουμε σήμερα.
Δεν ήξεραν οι Ναύαρχοι δηλαδή ότι αργά ή γρήγορα θα έπρεπε να προβάλουμε ισχύ στην Ανατολική Μεσόγειο; Ότι θα ζητούσαμε από το Ναυτικό να στηρίξει κυριαρχικά δικαιώματα, ίσως και να πολεμήσει; Τα ήξεραν. Γι’ αυτό μιλούσαν. Και ακριβώς επειδή τα ήξεραν, δεν τους αρκούσε μια ωραία μακέτα και δύο πλοία στη φωτογραφία.
Τα 5,5 δισ. ήταν για Στόλο
Μιλώντας για φωτογραφίες, οι ελλείψεις είχαν φανεί ήδη το 2020. Τότε, στραγγίζοντας τον προϋπολογισμό, βρέθηκε περιθώριο έως 5,5 δισ. ευρώ για να αλλάξει η εικόνα. Το αρχικό πακέτο είχε καινούργιες φρεγάτες, εκσυγχρονισμό των τεσσάρων ΜΕΚΟ και ενδιάμεση λύση. Είχε δηλαδή σκοπό να ανανεώσει τον Στόλο συνολικά.
Αντί να ολοκληρώσουμε αυτή την ανανέωση, κλείσαμε τη μεγάλη γαλλική παραγγελία και κάπου εκεί φερθήκαμε σαν να είχε λήξει το θέμα ΠΝ. Οι υπόλοιπες ανάγκες έμειναν να περιφέρονται από παρουσίαση σε παρουσίαση. Οι ΜΕΚΟ περίμεναν, η ενδιάμεση λύση χάθηκε και οι παλιές ΕΣ συνέχισαν να γράφουν ώρες.
Γουστάρω με τα χίλια τα γαλλικά πλοία. Θέλω να τα δω πλήρη, αξιόμαχα και σε αριθμούς. Αλλά εγώ ήθελα να ενισχύσουμε το Ναυτικό. Το ότι ενισχύσαμε τα γαλλικά ναυπηγεία δεν αποτελεί από μόνο του επιτυχία για τη σύνθεση του δικού μας Στόλου. Ούτε μας υποχρεώνει κανείς να θεωρούμε ολοκληρωμένη μια δουλειά επειδή πληρώσαμε το πιο ακριβό κομμάτι της.
Υπήρχαν κι άλλοι δρόμοι
Μιλώντας για αριθμούς, με εκείνα τα χρήματα θα μπορούσαμε να είχαμε εξετάσει σοβαρά μια μεγάλη σειρά, ακόμη και δέκα ΓΚΟΓΟΥΙΝΤ 3100, με διαμόρφωση για τις δικές μας ανάγκες. Γαλλικά πλοία κι αυτά, για να μη μας ξαναπεί κανείς ότι πάθαμε αλλεργία στη γαλλική σημαία.
Υπήρχε η ολλανδική πρόταση. Τέσσερις ΣΙΓΜΑ 11515, δύο 10514 ως ενδιάμεση λύση και εκσυγχρονισμός των ΜΕΚΟ. Αυτή η λογική του ολοκληρωμένου πακέτου είχε παρουσιαστεί αναλυτικά.
Θα μπορούσαμε να εξετάσουμε και μια σειρά οκτώ ΜΕΚΟ Α200, με σημείο αναφοράς την αιγυπτιακή διαμόρφωση και τον ενδεικτικό λογαριασμό γύρω στα 500 εκατ. ανά πλοίο, κρατώντας χρήματα και για τις δικές μας ΜΕΚΟ. Την αιγυπτιακή λέω. Μην πεταχτεί κανείς με τη σημερινή γερμανική έκδοση να κάνει τον έξυπνο.
Τα πληρώματα δεν είναι άλλοθι
Μιλώντας για κερκίδες, υπήρχε πάντα το βολικό επιχείρημα. «Δεν έχουμε πληρώματα». Να κόψουμε τον λαιμό μας να βρούμε. Να πληρώσουμε τους ανθρώπους, να τους δώσουμε λόγο να μείνουν και να οργανώσουμε εγκαίρως την εκπαίδευση όσων θα χρειαστούμε. Αν η χώρα χρειάζεται Στόλο, η στελέχωσή του είναι κυβερνητική υποχρέωση.
Με αναδιαρθρώσεις δεν εμφανίζονται καινούργιοι ναύτες και τεχνικοί. Το να χρησιμοποιείς τη λειψανδρία για να δικαιολογήσεις μικρότερο ΠΝ είναι παραίτηση από την υποχρέωση να τη λύσεις. Και η παραίτηση αυτή έχει συνέπειες στη θάλασσα.
Τα ΤΙΚΟ και η ΑΟΖ που θέλαμε
Μιλώντας για κενά, τα ΤΙΚΟ είναι άλλη ιστορία. Μεγάλα πλοία, απαιτητικά, κοστοβόρα και με μεγάλη ανάγκη υποστήριξης. Σύμφωνοι. Αλλά στο ΠΝ ήξεραν ότι το πρόβλημα θα έσκαγε στην περίοδο 2025–2030. Και έσκασε. Επομένως, όποιος απέρριπτε μια δύσκολη λύση όφειλε να έχει έτοιμη μια άλλη που να καλύπτει την ίδια ανάγκη.
Θέλουμε ή δεν θέλουμε ΑΟΖ; Θέλουμε παρουσία στην Ανατολική Μεσόγειο, προστασία ερευνών και υποδομών και δυνατότητα να σταθούμε δίπλα στην Κύπρο; Ωραία. Αυτά έχουν κόστος. Έχουν και ανάγκη από πλοία που να μπορούν να μείνουν εκεί, να υποστηριχθούν και να εκτελέσουν την αποστολή τους.
Κατά τη γνώμη μου, οι θιασώτες του «Μικρού ΠΝ» πρότειναν στην πράξη μικρότερη ελληνική παρουσία, ή καλύτερα, απουσία από την ΑΟΖ. Αλλά οι υποχρεώσεις στη θάλασσα δεν μειώνονται επειδή λιγόστεψες τις φρεγάτες σου. Απλώς περισσεύει χώρος για τον άλλον.
Η ενδιάμεση λύση έμεινε στα χαρτιά
Μιλώντας για κόστος, θυμίζω ότι στην αρχική συζήτηση για δύο ΜΠΕΛΑΡΑ ο λογαριασμός είχε φτάσει κοντά στα 3,5 δισ. ευρώ. Περίπου 1,8 δισ. το πλοίο, αν κάνουμε τη διαίρεση με τη στρογγυλοποίηση του καφετζή. Αυτό ήταν το παλιό πακέτο που συζητούσαμε τότε, πριν αλλάξουν οι προτάσεις μετά από παρέμβαση της τότε ηγεσίας.
Αν θέλαμε γαλλική λύση, μπορούσαμε να επιμείνουμε σε γαλλική λύση που να δίνει και τους αριθμούς που χρειαζόμασταν. Η ενδιάμεση λύση είχε μπει ως απαίτηση ακριβώς επειδή ο χρόνος μέχρι την παραλαβή των καινούργιων πλοίων ήταν επιχειρησιακό πρόβλημα. Δεν ήταν κάποιο συνοδευτικό δωράκι που μπορούσαμε να ξεχάσουμε.
Χρόνια μετά, ακόμη συζητάμε πώς θα κλείσουμε εκείνο το κενό. Οι ιταλικές ΜΠΕΡΓΚΑΜΙΝΙ είναι μια -τυχαία- ευκαιρία που πρέπει να αξιοποιηθεί, όπως έγραφα και στον προηγούμενο ΚαΨιΜιτζή. Αλλά το ότι ψάχνουμε σήμερα να αναπληρώσουμε όσα έπρεπε να είχαμε εξασφαλίσει τότε δεν μετατρέπει την καθυστέρηση σε επιτυχία.
Η σημαία δεν ολοκληρώνει την παραλαβή
Τα δύο πρώτα πλοία θα έρχονται σε ενδιάμεση διαμόρφωση, με εκκρεμότητες για το ΡΑΜ και τους επιπλέον ΑΣΤΕΡ, που μεταφέρονταν προς το 2028. Το τρίτο θα συγκέντρωνε τη δουλειά για την πληρέστερη ελληνική διαμόρφωση και τις δοκιμές της στη Λοριάν. Εκεί φάνηκε πόσο πρόχειρα αντιμετωπίστηκε ο χρόνος που χρειαζόταν το ΠΝ για να αποκτήσει ολόκληρη την ικανότητα που πλήρωνε.
Η ΚΙΜΩΝ έχει πλέον παραληφθεί. Ο λογαριασμός που μας ενδιαφέρει είναι πόσα ετοιμοπόλεμα πλοία μπορεί να αναπτύξει ο Στόλος σε μια κρίση και για πόσο. Εκεί θα φανεί αν καλύφθηκαν οι ανάγκες.
Ο Μακρόν δεν έχει ισόβια θητεία
Μιλώντας για διαβεβαιώσεις, προσωπικά θεωρώ ότι ο Μακρόν θα στείλει τον γαλλικό στόλο για το καλώδιο, αν χρειαστεί να στηρίξει έμπρακτα αυτή την επιλογή. Ακόμη κι αν καίγεται το προεδρικό μέγαρο από τους διαδηλωτές, πιστεύω ότι θα το κάνει. Αυτή είναι η δική μου εκτίμηση αλλά δεν είναι σχέδιο στελέχωσης και εξοπλισμού του ελληνικού ΠΝ. Του χρόνου, όμως, η Γαλλία έχει προεδρικές εκλογές. Αν στην καρέκλα βρεθεί η Λεπέν, ή ο Μελανσόν ή οποιοσδήποτε με άλλες προτεραιότητες, θα στείλει τον στόλο για την Ελλαδάρα; Θα συμφωνήσει ότι το δικό μας επείγον είναι και δικό του;
Και αν η συζήτηση στη Γαλλία πάει στις περικοπές των ευρωπαϊκών δαπανών, ενώ στη Γερμανία δυναμώνουν αντίστοιχες φωνές σαν το Α-ΕΦ-ΝΤΕ, πόσο άνετοι θα είμαστε; Εγώ φοβάμαι ότι μπορεί να βρεθούμε να υπερασπιζόμαστε και τα ευρωπαϊκά μας κονδύλια και τα κυριαρχικά μας δικαιώματα, με συμμάχους πολύ λιγότερο πρόθυμους να βοηθήσουν.
Χωρίς δεκανίκια
Μιλώντας για το τι έχουμε, αν μείνουμε μόνοι σε μια κρίση, τότε θα κλαίμε και τις ΑΔΕΛΑΪΔΕΣ, και τα ΤΙΚΟ, και τα ΡΡΑ, και τις ΦΣΧ-30 και τόσα άλλα πλοία που πέρασαν από τη συζήτηση χωρίς να καταλήξουν στον Στόλο. Θα ψάχνουμε αναδρομικά ποια ευκαιρία θα μπορούσε να είχε δώσει κάτι χρήσιμο. Μόνο που τα πλοία δεν παραδίδονται αναδρομικά.
Μέχρι τότε, όσοι στήριξαν το «Μικρό ΠΝ», από ιδεολογία, από οπαδιλίκι ή έχοντας εμπορικό συμφέρον στην κουβέντα, ας λουφάξουν λίγο. Ας μη μας εξηγούν πάλι ότι φταίει ο Γεραπετρίτης -μόνο- και οι αριθμοί δεν έχουν σημασία. Η Ανατολική Μεσόγειος είναι μεγάλη, οι αποστολές πολλές και το κάθε πλοίο βρίσκεται σε ένα σημείο κάθε φορά.
Ξέρουμε πλέον τι πρεσβεύει αυτή η αντίληψη και βλέπουμε τον λογαριασμό της. Θέλαμε ΠΝ που να στηρίζει τις επιλογές της χώρας. Που να μπορεί να βγει, να μείνει και να κάνει τον αντίπαλο να μετρήσει το κόστος προτού προχωρήσει. Η Ελλάδα πρέπει να είναι δυνατή μόνη της και χωρίς δεκανίκια. Αυτό ήθελα εγώ, αυτό θέλω εγώ. Και αυτό ήθελαν οι Πτησαίοι ανέκαθεν.
