Το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποφάσισε στις 12 Οκτωβρίου την ίδρυση νέας αποστολής στον Λίβανο, για συμβουλευτική υποστήριξη και εκπαίδευση του στρατού και των Δυνάμεων Εσωτερικής Ασφαλείας. Η Ευρωπαϊκή Αποστολή Στήριξης στον Λίβανο, EUSM Lebanon, θα έχει αρχική εντολή τριών ετών και θα λειτουργεί στο πλαίσιο της Κοινής Πολιτικής Ασφάλειας και Άμυνας της ΕΕ.
Η αποστολή θα συνδυάζει στρατιωτικό και πολιτικό σκέλος, με κοινή πολιτική εντολή. Στόχος είναι η ενίσχυση των κρατικών θεσμών, της κυριαρχίας και της σταθερότητας της χώρας, σύμφωνα με την απόφαση 1701 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.
Το στρατιωτικό σκέλος θα παρέχει συμβουλές και εκπαίδευση στις Λιβανικές Ένοπλες Δυνάμεις για την ασφάλεια χερσαίων συνόρων και θαλάσσιου χώρου. Το αντικείμενο περιλαμβάνει επιτήρηση και έλεγχο των συνόρων, συλλογή πληροφοριών, αναγνώριση, καταπολέμηση του λαθρεμπορίου και συντονισμό επιχειρήσεων.
Για τις Δυνάμεις Εσωτερικής Ασφαλείας προβλέπονται εξειδικευμένη εκπαίδευση και συμβουλευτική συνδρομή, με έμφαση σε τομείς όπως το κυβερνοέγκλημα και το λαθρεμπόριο. Η ευρωπαϊκή βοήθεια θα υποστηρίζει και τη δημιουργία εκπαιδευτικών δομών με συνέχεια μέσα στους ίδιους τους λιβανικούς φορείς.
Στο πολιτικό σκέλος εντάσσεται επίσης η ενίσχυση της διαχείρισης της ασφάλειας των λιμένων, περιλαμβανομένου του λιμανιού της Βηρυτού. Η EUSM Lebanon θα συμπληρώνει τη βοήθεια που παρέχει η ΕΕ μέσω του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού για την Ειρήνη και θα συντονίζεται με τα ευρωπαϊκά όργανα, τα κράτη μέλη, τον ΟΗΕ και άλλους διεθνείς εταίρους.
Η ήδη εγκεκριμένη στήριξη των λιβανικών Ενόπλων Δυνάμεων μέσω του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού για την Ειρήνη ανέρχεται σε 182 εκατ. ευρώ από το 2022. Σε αυτήν περιλαμβάνεται πακέτο 100 εκατ. ευρώ που εγκρίθηκε στις 4 Ιουνίου. Τα ποσά αφορούν τη χωριστή βοήθεια του Μηχανισμού, ενώ ο προϋπολογισμός της EUSM Lebanon παραμένει προς ανακοίνωση.
Η θεσμική προετοιμασία είχε αρχίσει πριν από τη νέα απόφαση. Στις 19 Ιουνίου το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο είχε υποστηρίξει την ενίσχυση των λιβανικών δυνάμεων με πιθανή ευρωπαϊκή αποστολή και πρόσθετη βοήθεια. Στις 24 Ιουλίου εγκρίθηκε το πλαίσιο διαχείρισης κρίσης για την αποστολή, ενώ η ίδρυσή της ακολουθεί πρόσκληση των λιβανικών αρχών.
Παράλληλα εξετάζεται η διεθνής παρουσία μετά τη λήξη της Προσωρινής Δύναμης του ΟΗΕ στον Λίβανο, της UNIFIL. Η ΠΤΗΣΗ έχει παρουσιάσει τη σύσκεψη στρατιωτικών εκπροσώπων στο Παρίσι στις 17 Σεπτεμβρίου για τη στήριξη του λιβανικού στρατού. Βάσει της απόφασης 2790, οι επιχειρήσεις της UNIFIL λήγουν στις 31 Δεκεμβρίου 2026, με τη σταδιακή αποχώρηση να αρχίζει τον Ιανουάριο του 2027 και να προβλέπεται μέσα σε ένα έτος.
