Μια ανεξάρτητη διεθνής αποστολή διερεύνησης του ΟΗΕ για το Ιράν, ανακοίνωσε στις 17 Σεπτεμβρίου ότι έχει βάσιμους λόγους να θεωρεί πως αμερικανικά πλήγματα στη χώρα συνιστούν εγκλήματα πολέμου. Το ίδιο πόρισμα αποδίδει εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας στις ιρανικές αρχές για την καταστολή διαδηλωτών.

Σύμφωνα με το Reuters, η εξέταση των στρατιωτικών επιχειρήσεων των ΗΠΑ επικεντρώνεται σε δύο περιστατικά της 28ης Φεβρουαρίου. Το πρώτο αφορά το σχολείο Σατζαρέχ Ταγιεμπέχ στο Μινάμπ και το δεύτερο αθλητική εγκατάσταση στο Λαμέρντ, μαζί με τη γύρω κατοικημένη περιοχή, όπου και τα δύο χτυπήθηκαν από τις ΗΠΑ με εκατόμβες αμάχων, κυρίως παιδιών.

Για το σχολείο, οι ερευνητές αναφέρουν ότι δεν εντόπισαν στοιχεία στρατιωτικής χρήσης και κρίνουν πως οι αμερικανικές δυνάμεις δεν επαλήθευσαν επαρκώς τον χαρακτήρα του στόχου, μολονότι υπήρχε ουσιώδης κίνδυνος να πλήξουν πολιτικό κτίριο. Η γειτνίαση με συγκρότημα των Φρουρών της Επανάστασης δεν ήταν απόδειξη ότι το ίδιο το σχολείο ήταν στρατιωτικός στόχος.

Για το Λαμέρντ, η αποστολή εξετάζει όπλο που διασκόρπισε σφαιρίδια βολφραμίου στην αθλητική εγκατάσταση και σε κατοικίες. Πάντως η αμερικανική Κεντρική Διοίκηση έχει αρνηθεί ότι πραγματοποίησε πλήγμα εκεί τη συγκεκριμένη ημέρα. Το Πεντάγωνο δηλώνει ότι η δική του διερεύνηση συνεχίζεται, χωρίς να έχει ανακοινώσει τελικό πόρισμα.

Το δεύτερο σκέλος της έκθεσης αφορά τις αντικυβερνητικές κινητοποιήσεις στο Ιράν που άρχισαν στα τέλη Δεκεμβρίου 2025. Οι ερευνητές περιγράφουν ευρεία και συστηματική επίθεση των Αρχών εναντίον των αμάχων, με φόνους, βασανιστήρια, αυθαίρετες κρατήσεις και άλλες σοβαρές παραβιάσεις. Αυτή η οργανωμένη καταστολή χαρακτηρίζεται ως έγκλημα κατά της ανθρωπότητας.

Το Associated Press αναφέρει ότι το υλικό περιλαμβάνει συνεντεύξεις με 73 ανθρώπους, δορυφορικές εικόνες, φωτογραφίες και βίντεο. Οι ερευνητές επισημαίνουν πάντως τις δυσκολίες πρόσβασης στο Ιράν και την ανεπαρκή συνεργασία των κυβερνήσεων.

Από την πλευρά του, ο Λευκός Οίκος απορρίπτει τα συμπεράσματα για τις ΗΠΑ και αμφισβητεί την αξιοπιστία του Συμβουλίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, δηλαδή της διακυβερνητικής οργάνωσης του ΟΗΕ που έκανε την έρευνα. Πάντως η αποστολή αναμένεται να παρουσιάσει την έκθεση της στο Συμβούλιο Ασφαλείας στις 21 Σεπτεμβρίου, και η τεκμηρίωση που θα προσφέρει μπορεί να αξιοποιηθεί σε μελλοντικές διαδικασίες λογοδοσίας.