Το ΝΑΤΟ οικοδομήθηκε όχι μόνο ως μια στρατιωτική συμμαχία, αλλά και ως ένας μηχανισμός που θα μπορούσε να επαναφέρει το δυτικό κόσμο πάλι στην “κανονικότητα”, πιο γρήγορα από τη Σοβιετική Ένωση, μετά από έναν καταστροφικό πόλεμο, με λεπτομερή σχέδια για τον στρατό να στηρίξει τις κοινωνίες των πολιτών να ανακάμψουν από το χείλος του αφανισμού. Η πανδημία COVID-19, κατά κάποιο τρόπο, αναζωογόνησε το ενδιαφέρον της συμμαχίας για τέτοια σενάρια.
«Η επιβιωσιμότητα είναι ένα σημαντικό μέρος αυτού που κάνει το ΝΑΤΟ», δήλωσε ο ΓΓ Γενς Στόλτενμπεργκ την παραμονή της διαδικτυακής συνάντησης των υπουργών Άμυνας της 15ης Απριλίου. «Στην πραγματικότητα κατοχυρώνεται στο άρθρο 3 της συνθήκης μας, ότι η εθνική επιβιωσιμότητα αποτελεί ευθύνη του ΝΑΤΟ. Έχουμε βασικές απαιτήσεις, οδηγίες για την εθνική επιβιωσιμότητα, συμπεριλαμβανομένης της υγείας και την αντιμετώπιση μαζικών ατυχημάτων.”
Σε περίπτωση που ο Ψυχρός Πόλεμος γινόταν “Θερμός”, η νατοϊκή συμμαχία θα έπρεπε όχι μόνο να δράσει βάσει σχεδίων για την ανάσχεση της ΕΣΣΔ, αλλά και σχεδιών για την μετά πυρηνικού ολέθρου εποχή. Εκατοντάδες πυρηνικές βόμβες θα είχαν καταστρέψει κρίσιμες υποδομές, θα είχαν μολύνει αγροτικές εκτάσεις, και θα είχαν σκοτώσει δεκάδες, αν όχι εκατοντάδες εκατομμύρια ανθρώπων.
Πρακτικά, όλοι οι τομείς της ανθρώπινης δραστηριότητας (ότι θα είχε απομείνει), θα είχαν σταματήσει να λειτουργούν. Ότι είχε μείνει ωστόσο θα έπρεπε να επανεκκινηθει, και μάλιστα γρηγορότερα από της αντίστοιχες σοβιετικές. Ο 3ος Παγκόσμιος Πόλεμος δεν θα τελείωνε με την ανταλλαγή πυρηνικών βομβών και τον εκατέρωθεν απόλυτο όλεθρο. Ότι ελάχιστο είχε απομείνει θα έπρεπε να έχει τα μέσα να επιβιώσει και να είναι μάλιστα σε θέση να επιβιώσει περισσότερο και καλύτερα απ’ ότι οι “Κόκκινοι”.
Τα σχεδια αυτά φαίνεται πως ξεσκονίζονται, διότι η πανδημία πράγματι οδήγησε τις οικονομίες και σχεδόν όλες τις ανθρώπινες δραστηριότητες σε τέλμα, αλλού περισσότερο και αλλού λιγότερο. Η δήλωση Στόλτενμπεργκ προφανώς δεν είναι τυχαία και δεν αναφέρεται μόνο στην καλύτερη δυνατή συνέχιση της λειτουργίας της Συμμαχίας σε στρατιωτικό επίπεδο. Το NATO οφείλει να δείξει πως είναι σε θέση να προστατεύσει τα κράτη-μέλη του, και να προετοιμαστεί για το χειρότερο σενάριο, δηλαδή ακόμη και αυτό μιας επίμονης πανδημίας που μπορεί να διαρκέσει χρόνια και να “γονατίσει” κράτη, οργανισμούς και ανθρώπους.
Το better safe than sorry, φαίνεται πως είναι μια ακόμη παράμετρος που το NATO υιοθετεί, προετοιμαζόμενο ακόμη και για το χειρότερο σενάριο.