Το Λονδίνο επιχειρεί να διευρύνει το αποτύπωμα της βρετανικής πυρηνικής αποτροπής στην Ευρώπη, προτείνοντας στους εννέα εταίρους της συνεργασίας Joint Expeditionary Force (JEF) μια νέα μορφή στρατηγικής διασφάλισης. Εφόσον η πρωτοβουλία λάβει συγκεκριμένη μορφή στη σύνοδο της JEF τον Νοέμβριο, η Βρετανία θα έχει δημιουργήσει έναν πρόσθετο μηχανισμό αποτροπής πάνω από το υφιστάμενο πλαίσιο του ΝΑΤΟ.
Η κίνηση αποκτά ιδιαίτερο βάρος επειδή έρχεται λίγους μήνες μετά την απόφαση της Γαλλίας να προχωρήσει στην πολιτική της «προωθημένης αποτροπής». Ο Εμανουέλ Μακρόν έχει ανοίξει τον δρόμο για μεγαλύτερη συμμετοχή ευρωπαϊκών συμμάχων σε ασκήσεις πυρηνικής αποτροπής, για συνεισφορά συμβατικών δυνάμεων και, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, για προσωρινή ανάπτυξη γαλλικών στρατηγικών αεροπορικών μέσων σε συμμαχικό έδαφος.
Δεν πρόκειται βέβαια για δημιουργία ευρωπαϊκού πυρηνικού οπλοστασίου. Ούτε το Λονδίνο ούτε το Παρίσι προτίθενται να απολέσουν τον εθνικό έλεγχο των πυρηνικών τους δυνάμεων. Το κρίσιμο στοιχείο βρίσκεται αλλού: στη δημιουργία ενός πυκνότερου δικτύου πολιτικής διαβούλευσης, επιχειρησιακής συνεργασίας και στρατηγικής σηματοδότησης.
Η εξέλιξη πατάει πάνω στη γαλλοβρετανική συμφωνία του Northwood του 2025, με την οποία οι δύο χώρες επιβεβαίωσαν ότι οι ανεξάρτητες πυρηνικές τους δυνάμεις μπορούν να συντονίζονται. Η δημιουργία κοινού Nuclear Steering Group προσθέτει πλέον θεσμικό βάθος στη συνεργασία.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η Φινλανδία. Ως μέλος του ΝΑΤΟ, της JEF και πλέον της γαλλικής πρωτοβουλίας, βρίσκεται στην τομή διαφορετικών μηχανισμών αποτροπής. Το ίδιο ισχύει, σε διαφορετικό βαθμό, για τη Σουηδία, τη Νορβηγία, τη Δανία και τις χώρες της Βαλτικής.
Το μήνυμα προς κάθε δυνητικό αντίπαλο είναι συνεπώς διαφορετικό από εκείνο μιας απλής διεύρυνσης της ΝΑΤΟϊκής ομπρέλας. Η Ευρώπη αρχίζει να οικοδομεί ένα πολυεπίπεδο σύστημα αποτροπής, στο οποίο η αμερικανική στρατηγική παρουσία παραμένει κεντρική, αλλά οι δύο ευρωπαϊκές πυρηνικές δυνάμεις αποκτούν μεγαλύτερο ρόλο.
