Την έντονη αντίδραση του Βολοντίμιρ Ζελένσκι προκάλεσε η είδηση για χαλάρωση των αμερικανικών κυρώσεων στο ρωσικό ντίζελ και την αγορά μεγάλων ποσοτήτων από τη Μόσχα, μετά από την συμφωνία Τραμπ και Πούτιν. Ο Ουκρανός πρόεδρος δημοσίευσε μια εκτενή δήλωση στο Telegram, προειδοποιώντας ότι κάθε οικονομική παραχώρηση προς τη Μόσχα, χωρίς πραγματικές δεσμεύσεις για αποκλιμάκωση, δίνει στη Ρωσία περισσότερα χρήματα και περισσότερο χρόνο για να συνεχίσει τον πόλεμο. «Η ειρήνη δεν έρχεται ποτέ μέσα από την αδυναμία», ήταν η φράση με την οποία ξεκίνησε το μήνυμά του.
Ο Ζελένσκι αναφέρθηκε στην επίσκεψη διακομματικής αντιπροσωπείας του αμερικανικού Κογκρέσου στο Κίεβο. Όπως είπε, οι Αμερικανοί βουλευτές τον ρώτησαν τι χρειάζεται για να τελειώσει ο πόλεμος. Η απάντησή του ήταν σαφής: εφαρμογή των κυρώσεων που προβλέπει η πρωτοβουλία του γερουσιαστή Λίντσεϊ Γκράχαμ, συνέχιση της αμερικανικής βοήθειας προς την Ουκρανία και ουσιαστική πίεση στη Ρωσία. Αναφέρθηκε επίσης στην επικοινωνία μεταξύ των ηγετών των ΗΠΑ και της Ρωσίας, αφήνοντας να εννοηθεί ότι οι συνομιλίες αυτές δεν οδηγούν απαραίτητα προς την ειρήνη.
Η απόφαση της Ουάσινγκτον ήρθε μετά από τηλεφωνική συνομιλία του Ντόναλντ Τραμπ με τον Βλαντίμιρ Πούτιν. Ο Αμερικανός πρόεδρος ανακοίνωσε συμφωνία για την άμεση διάθεση περισσότερων από 300.000 τόνων ρωσικού ντίζελ στην αμερικανική και τη διεθνή αγορά, ενώ προβλέπονται άλλοι 500.000 τόνοι τον Νοέμβριο και ένα εκατομμύριο επιπλέον στη συνέχεια. Το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών εξέδωσε προσωρινή άδεια που χαλαρώνει τους σχετικούς περιορισμούς έως τον Απρίλιο του 2027. Στόχος της αμερικανικής κυβέρνησης είναι να περιορίσει τις υψηλές τιμές των καυσίμων, λίγες εβδομάδες πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ.
Ο Ουκρανός πρόεδρος υπενθύμισε ότι μόλις τις τελευταίες ημέρες η Ρωσία εξαπέλυσε φονικές επιθέσεις εναντίον αμάχων. Αναφέρθηκε στο πυραυλικό πλήγμα σε πολυκατοικία στην πόλη Πριλούκι, στους βομβαρδισμούς αστικών λεωφορείων στο Κραματόρσκ και στις συνεχείς επιθέσεις κατά των ενεργειακών υποδομών του Κιέβου, του Ντνίπρο, του Χαρκόβου και της Οδησσού. Δεκάδες άνθρωποι σκοτώθηκαν και εκατοντάδες τραυματίστηκαν. Κατά τον Ζελένσκι, η Ρωσία καταφεύγει όλο και περισσότερο σε τέτοιες επιθέσεις επειδή δεν μπορεί να πετύχει τους στρατιωτικούς της στόχους στο μέτωπο. Υποστήριξε μάλιστα ότι ο ρωσικός στρατός βρίσκεται σήμερα σε πιο αδύναμη θέση από οποιαδήποτε άλλη περίοδο του πολέμου και ότι ο Πούτιν προσπαθεί, μέσα από παρασκηνιακές συμφωνίες, να κερδίσει χρόνο και να εξασφαλίσει νέους πόρους.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στην πρόσφατη ευρωπαϊκή απόφαση για την άρση κυρώσεων σε ορισμένους Ρώσους ολιγάρχες. Όπως σημείωσε, αντί να ακολουθήσει αποκλιμάκωση, οι ρωσικές επιθέσεις έγιναν ακόμη πιο σκληρές. «Κάθε χαλάρωση των κυρώσεων χωρίς μια σαφή και μακροπρόθεσμη συμφωνία αποκλιμάκωσης αποτελεί ξεκάθαρη ένδειξη αδυναμίας», τόνισε, υποστηρίζοντας ότι τέτοιες αποφάσεις επιτρέπουν στη Μόσχα να συνεχίζει τον πόλεμο και να προκαλεί ακόμη περισσότερες καταστροφές.
Παράλληλα, ο Ζελένσκι παρουσίασε μια συγκεκριμένη πρόταση προς την Ουάσινγκτον. Η Ουκρανία, είπε, είναι έτοιμη να σταματήσει τα πλήγματα εναντίον ρωσικών διυλιστηρίων και άλλων πετρελαϊκών εγκαταστάσεων, υπό την προϋπόθεση ότι η Ρωσία θα σταματήσει τις επιθέσεις κατά του ουκρανικού ενεργειακού συστήματος. Εξήγησε ότι τα ουκρανικά πλήγματα αποτελούν απάντηση στη συστηματική καταστροφή των υποδομών της χώρας του και ότι μια αμοιβαία συμφωνία θα μπορούσε να αποτελέσει πραγματικό βήμα αποκλιμάκωσης. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι Ηνωμένες Πολιτείες διαθέτουν αρκετή επιρροή ώστε να εξασφαλίσουν μια τέτοια συμφωνία.
Κλείνοντας, ο Ουκρανός πρόεδρος έστειλε ένα σαφές μήνυμα στην αμερικανική κυβέρνηση: «Τα δώρα στον Πούτιν δεν θα φέρουν ούτε ειρήνη ούτε κάποιο όφελος στον πολιτισμένο κόσμο». Προειδοποίησε ότι η Ρωσία θα ανταποδώσει τη δυνατότητα πώλησης πετρελαϊκών προϊόντων με νέες επιθέσεις, ενώ χαρακτήρισε την άδεια πώλησής τους επένδυση σε έναν πόλεμο που πρέπει να τελειώσει, όχι να συνεχιστεί. Και ζήτησε από τις Ηνωμένες Πολιτείες να μιλήσουν στη Μόσχα από θέση ισχύος. «Μια ισχυρή συζήτηση, όχι μια αδύναμη», όπως χαρακτηριστικά ανέφερε.
