Η πορεία του πληθωρισμού τον Σεπτέμβριο και οι διεθνείς τιμές της ενέργειας θα είναι δύο από τα βασικά στοιχεία που θα σταθμίσει η ΕΚΤ στην επόμενη συνεδρίαση νομισματικής πολιτικής, στις 29 Οκτωβρίου.
Η ΕΚΤ αύξησε στις 10 Σεπτεμβρίου τα βασικά της επιτόκια κατά 25 μονάδες βάσης, ανεβάζοντας το επιτόκιο αποδοχής καταθέσεων στο 2,5%, το επιτόκιο κύριας αναχρηματοδότησης στο 2,65% και της οριακής χρηματοδότησης στο 2,9%. Δεν έχει όμως προαναγγείλει νέα αύξηση τον Οκτώβριο, τονίζοντας ότι οι αποφάσεις θα λαμβάνονται με βάση τα εκάστοτε οικονομικά δεδομένα και χωρίς προκαθορισμένη πορεία επιτοκίων.
Το πετρέλαιο στο επίκεντρο
Η νέα κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή έχει επαναφέρει το Brent πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι. Στις 24 Σεπτεμβρίου έκλεισε στα 106,60 δολάρια μετά από νέα επίθεση των Χούθι στη Σαουδική Αραβία, για να υποχωρήσει την επομένη στα 104,32 δολάρια, καθώς ενισχύθηκαν οι προσδοκίες για διπλωματική αποκλιμάκωση μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.
Για την ΕΚΤ σημασία δεν έχει κάποιο συγκεκριμένο επίπεδο τιμής, αλλά η διάρκεια του ενεργειακού σοκ και ο βαθμός στον οποίο αυτό μεταφέρεται στην υπόλοιπη οικονομία. Μια αποκλιμάκωση του πετρελαίου θα περιόριζε τις πρόσθετες πληθωριστικές πιέσεις, ενώ μια παρατεταμένη άνοδος θα αύξανε τον κίνδυνο οι ανατιμήσεις να περάσουν στα αγαθά, στις υπηρεσίες και τελικά στους μισθούς. Αυτό ακριβώς παρακολουθεί η κεντρική τράπεζα.
Κρίσιμα τα στοιχεία του Σεπτεμβρίου
Η επόμενη σημαντική ένδειξη θα έρθει στις 2 Οκτωβρίου, όταν η Eurostat θα ανακοινώσει την πρώτη εκτίμηση για τον πληθωρισμό του Σεπτεμβρίου. Τον Αύγουστο ο ετήσιος πληθωρισμός της ευρωζώνης διαμορφώθηκε τελικά στο 3,2%, από 2,9% τον Ιούλιο, με την ενέργεια να έχει σημαντική συμβολή στην επιτάχυνση.
Το κρίσιμο στοιχείο δεν θα είναι μόνο ο γενικός δείκτης, αλλά και το κατά πόσο το ενεργειακό κόστος περνά στις υπόλοιπες τιμές. Μέχρι στιγμής η ΕΚΤ εκτιμά ότι οι έμμεσες και δευτερογενείς επιπτώσεις του ενεργειακού σοκ παραμένουν σχετικά περιορισμένες, αλλά προβλέπει ότι μέρος τους θα εμφανιστεί σταδιακά στον υποκείμενο πληθωρισμό.
Οι τελευταίες προβλέψεις της ΕΚΤ τοποθετούν τον μέσο πληθωρισμό στο 3% το 2026, 2,5% το 2027 και 2,1% το 2028, με επιστροφή κοντά στον στόχο του 2% σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα. Στο βασικό σενάριο προβλέπεται μάλιστα ότι ο πληθωρισμός θα κορυφωθεί στο 3,6% το τελευταίο τρίμηνο του 2026, κυρίως λόγω της ενέργειας.
Η απόφαση της 29ης Οκτωβρίου θα εξαρτηθεί επομένως από το σύνολο των νέων στοιχείων και όχι από ένα συγκεκριμένο επίπεδο της τιμής του πετρελαίου. Αποκλιμάκωση της ενέργειας και περιορισμένη μετάδοσή της στον υποκείμενο πληθωρισμό θα έδιναν στην ΕΚΤ μεγαλύτερο περιθώριο αναμονής. Αντίθετα, ενδείξεις ότι το ενεργειακό σοκ αποκτά μεγαλύτερη διάρκεια και διαχέεται ευρύτερα στις τιμές θα ενίσχυαν τα επιχειρήματα για περαιτέρω σύσφιγξη της νομισματικής πολιτικής.