Νεότερες, αποκλειστικές πληροφορίες της ΠΤΗΣΗΣ, ανεβάζουν πλέον τον αριθμό των διαθέσιμων για μεταβίβαση στην Ελλάδα, αμερικανικών οχημάτων μεταφοράς προσωπικού, Stryker, από τα 250 στα περίπου 300 οχήματα. Η προσφορά περιλαμβάνει ειδικές εκδόσεις και, κυρίως, Stryker μεταφοράς όλμων των 120 mm. Εφόσον η Ελλάδα κινηθεί γρήγορα και αποφύγει μια ακριβή «ελληνική πατέντα», μπορεί να αποκτήσει μια πλήρη οικογένεια τροχοφόρων τεθωρακισμένων και να δώσει ταυτόχρονα ουσιαστικό έργο στην ελληνική αμυντική βιομηχανία.
Η αρχική αποκάλυψη της ΠΤΗΣΗΣ έλεγε για περισσότερα από 250 Stryker από τα αμερικανικά αποθέματα στην Ευρώπη. Η νεότερη αποκλειστική μας πληροφορία ανεβάζει την παρτίδα κοντά στα 300, αριθμός που επιτρέπει στον ΕΣ να οργανώσει κανονικές μονάδες γύρω από έναν κοινό τύπο οχήματος και να αποφύγει μια ακόμη μικρή, αποσπασματική προμήθεια.
Η τελική αναλογία ανάμεσα στα M1126 μεταφοράς Πεζικού και στις ειδικές εκδόσεις θα φανεί κατά τον έλεγχο των διαθέσιμων οχημάτων. Είναι όμως σαφές ότι η Ελλάδα εξετάζει πλέον μια ολόκληρη οικογένεια οχημάτων και όχι 300 πανομοιότυπα ΤΟΜΠ.
Η ΠΤΗΣΗ είχε γράψει ήδη από τον Οκτώβριο του 2025 ότι οι ΗΠΑ εξέταζαν την παραχώρηση παλαιότερων Stryker σε συμμάχους, καθώς η αναδιάρθρωση του Αμερικανικού Στρατού δημιουργούσε πλεονάζον υλικό. Στις διαθέσιμες εκδόσεις περιλαμβάνονταν M1126 μεταφοράς Πεζικού, M1127 αναγνώρισης, M1129 φορείς όλμων και M1130 διοίκησης. Η πρόταση για την Ελλάδα αφορά πλέον συγκεκριμένο αριθμό οχημάτων και συνδυασμό εκδόσεων.
Ο κύριος όγκος αναμένεται να αποτελείται από M1126, την έκδοση μεταφοράς εννεαμελούς ομάδας Πεζικού. Το όχημα φέρει τηλεχειριζόμενο σταθμό οπλισμού, στον οποίο μπορεί να τοποθετηθεί
βαρύ πολυβόλο M2HB των 12,7 mm ή αυτόματο βομβιδοβόλο Mk19 των 40 mm. Η μεγάλη αξία του πακέτου βρίσκεται στις ειδικές εκδόσεις που χρησιμοποιούν κοινό σκάφος, κινητήρα, μετάδοση και μεγάλο μέρος των ανταλλακτικών.
Μια ελληνική μονάδα Stryker μπορεί έτσι να διαθέτει οχήματα μεταφοράς Πεζικού, διοίκησης, αναγνώρισης, διακομιδής τραυματιών, Μηχανικού, αντιαρματικού αγώνα και όλμων. Οι διοικητές θα έχουν μέσα με παρόμοια ταχύτητα, αυτονομία και απαιτήσεις υποστήριξης. Η ομοιοτυπία περιορίζει τα ανταλλακτικά, απλοποιεί την εκπαίδευση και αυξάνει τη διαθεσιμότητα, αρκεί ο ΕΣ να επιλέξει αρκετά οχήματα από κάθε χρήσιμη έκδοση.
Τα διαθέσιμα Stryker φαίνεται ότι ανήκουν κυρίως στις παλαιότερες διαμορφώσεις με επίπεδο δάπεδο. Τονίζουμε πως είναι ΤΟΜΠ υψηλής κινητικότητας και όχι βαριά ΤΟΜΑ για μετωπική αναμέτρηση δίπλα στα άρματα. Μπορούν όμως να μεταφέρουν γρήγορα και με προστασία θωράκισης το Πεζικό, να καλύψουν μεγάλες οδικές αποστάσεις, να ενισχύσουν νησιά και να αντικαταστήσουν πολλά γερασμένα M113 σε αποστολές όπου η τροχοφόρα κίνηση αποτελεί πλεονέκτημα.
Φορείς όλμων 120 mm
Η σημαντικότερη ειδική έκδοση της προσφοράς είναι το Μ1129 Stryker με ενσωματωμένο όλμο 120 mm. Αυτός βάλλει μέσα από τις θυρίδες της οροφής και παραμένει πάνω στο όχημα. Το πλήρωμα φθάνει στη θέση βολής, εκτελεί την αποστολή πυρός και μετακινείται, χωρίς να χρειάζεται να στήσει ή να ανακτήσει το στοιχείο στο έδαφος. Έτσι, ο διοικητής του τάγματος αποκτά άμεσα οργανικά πυρά καμπύλη τροχιάς με την ίδια κινητικότητα που έχει ο υπόλοιπος σχηματισμός.
Η πιθανότερη έκδοση για την παλαιότερη παρτίδα είναι η M1129 Mortar Carrier με το σύστημα RMS6-L. Ο ακριβής τύπος και ο εξοπλισμός κάθε οχήματος θα ελεγχθούν πριν από την επιλογή, ιδιαίτερα ως προς το σύστημα ελέγχου πυρός και το υπόλοιπο ζωής των σωλήνων. Το κρίσιμο σημείο είναι ότι προσφέρονται έτοιμα οπλισμένα οχήματα και όχι άδεια σκάφη που θα απαιτήσουν νέα ανάπτυξηστην Ελλάδα.
Μια διμοιρία τεσσάρων M1129MC μπορεί να υποστηρίζει άμεσα ένα τάγμα, να πλήττει στόχους πίσω από υψώματα ή κτίρια και να εκτελεί αποστολές καπνού και φωτισμού. Η ΠΤΗΣΗ έχει ήδη αναδείξει την ανάγκη ψηφιοποίησης των ελληνικών όλμων και είχε καταγράψει το ενδιαφέρον του ΓΕΣ για εποχούμενους των 120 mm. Η αξία τους είχε φανεί και στη Μεγίστη το 2019, όταν η ΔΑΝ χρησιμοποίησε δύο MO-120 RT F1, οι οποίοι κατά τις τότε πληροφορίες είχαν παραχωρηθε από την Εθνική Φρουρά.
Η εμπειρία των M1117
Ο Ελληνικός Στρατός έχει ήδη βρει λύση για την προηγούμενη αμερικανική παραχώρηση, αυτή των τεθωρακισμένων τροχοφόρων περιπολίας M1117 και πλέον τα οχήματα είναι 100% επιχειρησιακά. Όλα έχουν οπλιστεί με πολυβόλα, ενώ σύντομα θα συμπληρωθούν και τα βομβιδοβόλα τους. Η μαζική ένταξη περίπου 1.000 M1117 απέδειξε ότ ο ΕΣ μπορεί να παραλάβει, να αξιοποιήσει, να εξοπλίσει και να διαθέσει στις μονάδες μεγάλο αριθμό αμερικανικών τεθωρακισμένων.
Η ΠΤΗΣΗ παρακολούθησε την πορεία του συγκεκριμένου προγράμματος από την παράδοση των πρώτων M1117 έως την άφιξη ακόμη 150 οχημάτων το 2024. Αυτή η εμπειρία μπορεί να αξιοποιηθεί και στα Stryker, με καλύτερη οργάνωση της παραλαβής και έγκαιρη τοποθέτηση οπλισμού, ασυρμάτων και ελληνικών συστημάτων.
Η METLEN στον Βόλο ως επικεφαλής του έργου;
Η METLEN είναι η εταιρεία που μπορεί να αναλάβει τον ρόλο του βασικού βιομηχανικού φορέα ένταξης των Stryker στον Ελληνικό Στρατό. Οι εγκαταστάσεις της στον Βόλο έχουν το μέγεθος, τον βαρύ μηχανολογικό εξοπλισμό, την πρόσβαση σε λιμάνι και σιδηρόδρομο και την εμπειρία διαχείρισης μεγάλω αμυντικών έργων. Έτσι μπορεί να στήσει γραμμή ελέγχου και επαναφοράς των Stryker σε λειτουργικό πρότυπο. Κάθε όχημα θα περνά από τεχνική καταγραφή, έλεγχο κινητήρα, μετάδοσης, πέδησης, ανάρτησης και ηλεκτρικού συστήματος, εγκατάσταση ελληνικών υποσυστημάτων, βαφή και δοκιμή δρόμου. Ένα τέτοιο πρόγραμμα πρέπει να εξασφαλίσει εξαρχής τα απαραίτητα τεχνικά δεδομένα, τα ειδικά εργαλεία και τα ανταλλακτικά που θα χρειαστούν.
Οι παραπάνω εργασίες αφορούν και την αποκατάσταση των ελλείψεων που επηρεάζουν την ασφάλεια ή την αποστολή του οχήματος. Δεν είναι όμως πλήρης ανακατασκευή ούτε μετατροπή ενός παλαιότερου Stryker σε καινούργιο. Η επιλογή των καλύτερων οχημάτων στη Γερμανία (όπου είναι αποθηκευμένα) αποτελεί το πρώτο και σημαντικότερο φίλτρο για να συγκρατηθεί το κόστος.
Theon για τη νυχτερινή οδήγηση
Η Theon μπορεί να καλύψει την υποδομή νυχτερινής οδήγησης. Η οικογένεια οπτικών συσκευών TITANS, που διαθέτει, έχει σχεδιαστεί για άρματα και τεθωρακισμένα, με ειδικές βάσεις που προσαρμόζονται στο περισκόπιο ή στη θυρίδα του οδηγού. Υπάρχουν επίσης θερμικές και ψηφιακές λύσεις για οδήγηση μέσα σε σκοτάδι, σκόνη και ομίχλη.
Πρώτα πρέπει να καταγραφεί ποια αμερικανικά συστήματα παραμένουν πάνω στα οχήματα και σε ποια κατάσταση βρίσκονται. Όσα λειτουργούν και μπορούν να υποστηριχθούν πρέπει να διατηρηθούν. Η Theon μπορεί να καλύψει τις ελλείψεις και να δημιουργήσει στην Ελλάδα δυνατότητα επισκευής κα προμήθειας ανταλλακτικών, χωρίς να αγοραστούν εκατοντάδες νέες διόπτρες εκεί όπου δεν χρειάζονται.
Intracom Defense για τις επικοινωνίες
Η εγκατάσταση ελληνικών ασυρμάτων και ενδοεπικοινωνιών απαιτεί μία ενιαία συλλογή για όλα τα Stryker. Η Intracom Defense μπορεί να αναλάβει την ενδοεπικοινωνία, τη διασύνδεση των ασυρμάτων και τις διεπαφές με τα υπόλοιπα συστήματα το οχήματος. Ακόμη το σύστημα τακτικών επικοινωνιών της εταιρείας, το WiSPRevo, έχει σχεδιαστεί για τεθωρακισμένες πλατφόρμες και μπορεί να διαχειριστεί φωνή, δεδομένα και εικόνα. Η ένταξη πρέπει να γίνει με κοινή αρχιτεκτονική, ώστε ο ΕΣ να μην καταλήξει με διαφορετικές καλωδιώσεις και διαμορφώσεις από παρτίδα σε παρτίδα.
Scytalys για ενοποίηση
Σε επόμενο στάδιο, η Scytalys της EFA Group μπορεί να εξετάσει την εγκατάσταση συστήματος διοίκησης μάχης και η ψηφιακή αναβάθμιση μπορεί να ακολουθήσει χωρίς να καθυστερήσει τις παραδόσεις.
Intermat για βαφή και θερμική υπογραφή
Η ελληνική Intermat Group μπορεί να αναλάβει την βαφή σε ελληνική παραλλαγή και την εφαρμογή
ειδικών επιστρώσεων χαμηλής θερμικής και υπέρυθρης υπογραφής. Κάθε Stryker θα χρειαστεί πρώτα καθαρισμό, έλεγχο διάβρωσης, προετοιμασία της επιφάνειας και νέα βαφή. Η εργασία μπορεί να ενταχθεί στην γραμμή του Βόλου, χωρίς πρόσθετες μετακινήσεις οχημάτων.
Οι ειδικές επιστρώσεις χρειάζονται πρώτα δοκιμή σε μικρό αριθμό Stryker. Οι μετρήσεις θα δείξουν την πραγματική μείωση της θερμικής υπογραφής, την αντοχή της βαφής και την ευκολία επιδιόρθωσής της στο πεδίο. Εάν τα αποτελέσματα δικαιολογούν το κόστος, η εφαρμογή μπορεί να επεκταθεί στα οχήματα που θα υπηρετήσουν σε μονάδες αυξημένης ετοιμότητας.
EODH για συμπληρωματική θωράκιση
Η EODH, με την τεράστια εμπειρία που διαθέτει στο χώρο, μπορεί να αναλάβει ένα στοχευμένο πακέτο συμπληρωματικής θωράκισης για όσα Stryker εμφανίζουν κενά προστασίας, ελλείψεις ή φθαρμένα τμήματα πρόσθετου θώρακα. Η εταιρεία διαθέτει εμπειρία στην ανάπτυξη και παραγωγή σπονδυλωτών λύσεων προστασίας για άρματα, ΤΟΜΑ και ΤΟΜΠ, ενώ η οικογένεια θωράκισης, ASPIS έχε σχεδιαστεί ώστε να προσαρμόζεται σε διαφορετικές πλατφόρμες.
Η ΠΤΗΣΗ έχει παρουσιάσει ήδη τις δυνατότητες του ASPIS Modular NG και τη συμμετοχή της EODH στην παραγωγή θωρακίσεων για μεγάλους ευρωπαϊκούς κατασκευαστές. Στα Stryker ο ρόλος της μπορεί να αφορά πρόσθετα πλευρικά στοιχεία, προστασία επιλεγμένων ευάλωτων σημείων και αντικατάσταση ελλιπών θωρακίσεων, με βάση τα ευρήματα της επιθεώρησης.
Η λύση πρέπει βέβαια να είναι ελαφριά και σπονδυλωτή. Τα Stryker έχουν συγκεκριμένα όρια βάρους, ανάρτησης και κινητικότητας, οπότε εδώ στόχος είναι να καλυφθούν πραγματικά κενά και όχι να φορτωθε ολόκληρος ο στόλος με ένα βαρύ και ακριβό πακέτο.
ΕΑΣ για τον έλεγχο και την υποστήριξη του οπλισμού
Τα Ελληνικά Αμυντικά Συστήματα μπορούν να αναλάβουν το τεχνικό έλεγχο, την επισκευή και τις δοκιμές αποδοχής μέρους του οπλισμού που θα συνοδεύει τα Stryker. Η εταιρεία διαθέτει υποδομή για συντήρηση και εκσυγχρονισμό όπλων και οπλικών συστημάτων, καθώς και βλητικούς σταθμούς για ελέγχους.
Στο παρελθόν, το ΥΠΕΘΑ είχε περιλάβει μεταξύ των προγραμμάτων που προορίζονταν για τα ΕΑΣ την υποστήριξη φορητού οπλισμού και εργασίες σε 500 πολυβόλα των 0,50 ιντσών. Στο πρόγραμμα Stryker το αντίστοιχο αντικείμενο πρέπει να είναι συγκεκριμένο: επιθεώρηση, επισκευή, δοκιμή και παράδοση έτοιμου οπλισμού, χωρίς να φορτωθεί η αρχική ένταξη με νέα πολυετή ανάπτυξη.
Ένας επικεφαλής και με διαύγεια στο κόστος
Ο μεγαλύτερος κίνδυνος ελληνικής προσαρμογής των Stryker, είναι να εμφανιστούν πολλές εταιρείες που θα διεκδικήσουν κάθεμια ένα ξεχωριστό και αποκλειστικό κομμάτι, προσθέτοντας διαδοχικά κόστη. Τότε, ενα Stryker που παραχωρείται με συμβολικό τίμημα μπορεί τότε να καταλήξει ακριβότερο από μια κανονική αγορά. Οπότε η ελληνική συμμετοχή έχει αξία όταν μειώνει τον χρόνο ένταξης και το κόστος υποστήριξης. Και μια ωστή δομή χρειάζεται έναν βιομηχανικό ανάδοχο επικεφαλής, μία
βασική διαμόρφωση και συγκεκριμένο κόστος ανά όχημα. Αυτό δεν σημαίνει ότι ο ανάδοχος θα “μοιράσει τα χαρτιά” αλλά ότι θα διαχειριστεί το έργο.
Εδώ μια πιλοτική παρτίδα 10 έως 20 Stryker θα καθορίσει τις πραγματικές εργατοώρες, τα απαιτούμενα ανταλλακτικά και την τελική τιμή. Μετά την αποδοχή της παρτίδας, η εργασία μπορεί να περάσει σε κανονική ροή με ορισμένο ανώτατο κόστος και πληρωμές που θα συνδέονται με την παράδοση ολοκληρωμένων οχημάτων. Από την πλευρά του, ο Ελληνικός Στρατός πρέπει να κρατήσει τον πλήρη έλεγχο της διαμόρφωσης.
Μια μεγάλη ευκαιρία για τον ΕΣ και την ελληνική βιομηχανία
Τα περίπου 300 Stryker, εφόσον τα αξιοποιήσουμε, μπορούν να αντικαταστήσουν μεγάλο αριθμό M113, να εξοπλίσουν ταχυκίνητους σχηματισμούς και να προσφέρουν κοινές εκδόσεις για μεταφορά Πεζικού, διοίκηση, αναγνώριση, διακομιδή και υποστήριξη. Ενώ τα οχήματα-φορείς όλμων των 120 mm ενισχύουν άμεσα την ισχύ των μηχανοκίνητων ταγμάτων. Οπότε με γρήγορη επιλογή των καλύτερων οχημάτων, κοινή διαμόρφωση και αυστηρό έλεγχο του κόστους, η παραχώρηση των οχημάτων μπορεί να γίνει ένα από τα πιο επιτυχημένα προγράμματα του Ελληνικού Στρατού αλλά και μια σημαντική ευκαιρία για την εγχώρια αμυντική βιομηχανία να συνεργαστεί αρμονικά, με τα καλύτερα υλικά και υπηρεσίες που ήδη διαθέτει.
