Για πρώτη φορά εδώ και περισσότερο από μία δεκαετία, η Ρωσία έμεινε για δύο ολόκληρους μήνες χωρίς κανένα πολεμικό πλοίο στη Μεσόγειο Θάλασσα. Σύμφωνα με το αμερικανικό αμυντικό μέσο Breaking Defense, που επικαλείται αξιωματούχο του ΝΑΤΟ, από τις αρχές Ιουλίου μέχρι τις αρχές Σεπτεμβρίου του 2026 δεν υπήρχε ούτε ένα πλοίο του ρωσικού Πολεμικού Ναυτικού στην περιοχή. Πρόκειται για μια ιδιαίτερα σημαντική εξέλιξη, καθώς η Μόσχα διατηρούσε επί χρόνια σταθερή ναυτική παρουσία στη Μεσόγειο, χρησιμοποιώντας την περιοχή για να προβάλλει τη στρατιωτική της ισχύ και να υποστηρίζει τις επιχειρήσεις της στη Μέση Ανατολή.
Σύμφωνα με τον αξιωματούχο του ΝΑΤΟ, η τελευταία φορά που είχε καταγραφεί πλήρης απουσία ρωσικών πολεμικών πλοίων από τη Μεσόγειο ήταν το 2016, ενώ άλλες εκτιμήσεις τοποθετούν το προηγούμενο αντίστοιχο περιστατικό ακόμη πιο πίσω, στο 2013. Οι λόγοι για τη σημερινή κατάσταση είναι αρκετοί. Ένας από τους σημαντικότερους είναι η απώλεια της δυνατότητας να χρησιμοποιεί η Ρωσία όπως παλαιότερα τη ναυτική βάση της στην Ταρτούς της Συρίας, η οποία αποτελούσε για δεκαετίες το βασικό σημείο ανεφοδιασμού και υποστήριξης των ρωσικών πλοίων στη Μεσόγειο. Παράλληλα, η Μόσχα αναγκάζεται να διαθέτει όλο και περισσότερα πολεμικά πλοία σε άλλες περιοχές, μεταξύ άλλων για την προστασία δεξαμενόπλοιων του λεγόμενου «σκιώδους στόλου», μέσω του οποίου συνεχίζει τις εξαγωγές πετρελαίου παρακάμπτοντας δυτικές κυρώσεις.
Υπάρχει όμως και ένα ακόμη σοβαρό πρόβλημα: το ρωσικό Πολεμικό Ναυτικό δεν διαθέτει αρκετά πλοία ανεφοδιασμού και τεχνικής υποστήριξης για να διατηρεί μεγάλες ναυτικές δυνάμεις μακριά από τις βάσεις του για μεγάλο χρονικό διάστημα. Ο αξιωματούχος του ΝΑΤΟ ανέφερε ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα από τη Μάγχη, όπου η Ρωσία αναπτύσσει συχνά φρεγάτες. Για την υποστήριξή τους χρησιμοποιεί ένα βοηθητικό πλοίο τύπου «Amur», το οποίο όμως έχει σχεδιαστεί κυρίως για μεταφορά ανταλλακτικών και επισκευές, όχι για κανονικό ανεφοδιασμό εν πλω. Έτσι, τα ρωσικά πληρώματα αναγκάζονται να μεταφέρουν φορτία από το ένα πλοίο στο άλλο, με τα σκάφη να βρίσκονται δίπλα δίπλα, μια διαδικασία που ο αξιωματούχος χαρακτήρισε ιδιαίτερα επικίνδυνη.
Ο καθηγητής Διεθνούς Ασφάλειας του Πανεπιστημίου του Λάνκαστερ, Μπαζίλ Ζερμόν, επιβεβαιώνει ότι η Ρωσία διαθέτει περιορισμένο αριθμό αξιόμαχων πολεμικών πλοίων επιφανείας και αναγκάζεται πλέον να τα χρησιμοποιεί για την προστασία εμπορικών πλοίων στρατηγικής σημασίας. Αυτό περιορίζει τις δυνατότητές της να διατηρεί ταυτόχρονα ισχυρή παρουσία σε διαφορετικές θάλασσες. Ωστόσο, ο ίδιος προειδοποιεί ότι δεν πρέπει να θεωρούμε πως η Μόσχα εγκαταλείπει οριστικά τη Μεσόγειο. Οι θαλάσσιες οδοί της περιοχής παραμένουν εξαιρετικά σημαντικές για τα ρωσικά συμφέροντα. Η δίμηνη απουσία του στόλου δείχνει όμως πόσο έχουν περιοριστεί οι δυνατότητες της Ρωσίας να διατηρεί μόνιμη ναυτική παρουσία μακριά από τις βάσεις της.
