Το ισραηλινό σύστημα ασφάλειας στρέφει την προσοχή ρου στον λεγόμενο τουρκολιβυκό «διάδρομο», δηλαδή στη θαλάσσια ζώνη που επιχειρεί να ορίσει το παράνομο μνημόνιο Άγκυρας–Τρίπολης περί ΑΟΖ, του 2019. Η Διεύθυνση Στρατιωτικών Πληροφοριών των Ισραηλινών Ενόπλων Δυνάμεων, η Μοσάντ και ο κλάδος πληροφοριών του Ισραηλινού Ναυτικού εξετάζουν τις επιπτώσεις στην εμπορική ναυσιπλοΐα, στις υποθαλάσσιες υποδομές και στη συνεργασία Ισραήλ–Κύπρου–Ελλάδας.
Σύμφωνα με τη Jerusalem Post, η παρακολούθηση έχει ενταθεί καθώς η Τουρκία διευρύνει τη στρατιωτική και διπλωματική παρουσία της στη Λιβύη.
Το τουρκολιβυκό μνημόνιο χαράσσει μια ζώνη από τις τουρκικές ακτές έως τη Λιβύη, χωρίς να αναγνωρίζει επήρεια σε ελληνικά νησιά όπως η Κρήτη και η Ρόδος. Πάνω σε αυτή τη βάση, η Άγκυρα υποστηρίζει ότι έργα αγωγών ή καλωδίων που διασχίζουν τις περιοχές των μονομερών διεκδικήσεών της χρειάζονται τουρκικό συντονισμό. Η θέση αυτή επηρεάζει άμεσα τη συζήτηση για τον Great Sea Interconnector, την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου–Ισραήλ.
Η συμφωνία υπογράφηκε το 2019 με την τότε διεθνώς αναγνωρισμένη κυβέρνηση της Τρίπολης, σε μια Λιβύη που παραμένει πολιτικά και στρατιωτικά διαιρεμένη. Η Τουρκία παρείχε στρατιωτική υποστήριξη και, σύμφωνα με το ισραηλινό δημοσίευμα, απέκτησε πρόσβαση σε λιμένες, αεροπορική παρουσία και δικαιώματα έρευνας ενεργειακών πόρων.
Η ισραηλινή ανησυχία δεν περιορίζεται στους χάρτες. Κατά τις πηγές του δημοσιεύματος, η Τουρκία διατηρεί συμβούλους, αεροπορική και ναυτική παρουσία στη Λιβύη, έχει πρόσβαση σε λιμένες και δυνατότητα στήριξης στρατιωτικών υποδομών. Η προοπτική μόνιμης τουρκικής στρατιωτικής παρουσίας στη χώρα έχει καταγραφεί εδώ και χρόνια και είναι γνωστή η πρόθεση για ευρύτερο θαλάσσιο έλεγχο της Άγκυρας στην Ανατολική Μεσόγειο.
Για το Ισραήλ, το διακύβευμα είναι πρακτικό. Η Jerusalem Post σημειώνει ότι περίπου το 98% των ισραηλινών εισαγωγών φθάνει διά θαλάσσης. Με τις γραμμές μέσω Ορμούζ και Μπαμπ ελ Μαντέμπ ήδη εκτεθειμένες σε εντάσεις, οποιαδήποτε πρόσθετη αβεβαιότητα στα δυτικά της χώρας επηρεάζει τον σχεδιασμό ασφάλειας εφοδιασμού. Στο ίδιο πεδίο εντάσσονται τα καλώδια ηλεκτρικής ενέργειας και επικοινωνιών, καθώς και ένας μελλοντικός ενεργειακός διάδρομος μέσω Κύπρου και Ελλάδας.
Η αυξημένη συλλογή πληροφοριών δεν ισοδυναμεί από μόνη της με αλλαγή ισραηλινής πολιτικής. Δείχνει όμως ότι το τουρκολιβυκό μνημόνιο εντάσσεται πλέον στους υπολογισμούς του Ισραήλ για προστασία θαλάσσιων οδών και κρίσιμων υποδομών. Το επόμενο ουσιαστικό σημάδι θα είναι αν αυτή η αξιολόγηση αποτυπωθεί σε επίσημες αποφάσεις, κοινές ασκήσεις ή νέα μέτρα επιτήρησης με την Κύπρο και την Ελλάδα.
