Η κατάσταση στην Τεχεράνη έχει εισέλθει σε φάση ουσιαστικής απώλειας ελέγχου. Η ιρανική πρωτεύουσα βρίσκεται αντιμέτωπη με παρατεταμένη αστική

αναταραχή, με ταυτόχρονες κινητοποιήσεις σε πολλές συνοικίες, συνεχείς συγκρούσεις με τις δυνάμεις ασφαλείας και εικόνα αποσπασματικής κρατικής παρουσίας. Διεθνή μέσα περιγράφουν μια πόλη όπου ο κρατικός μηχανισμός παραμένει παρών, αλλά αδυνατεί να αποκαταστήσει σταθερότητα και κανονικότητα, στοιχείο που διαφοροποιεί ποιοτικά τη σημερινή κρίση από προηγούμενα κύματα διαμαρτυριών.

Image

Το Reuters μεταδίδει ότι έχουν καταγραφεί εκτεταμένες διακοπές ψηφιακών επικοινωνιών στην Τεχεράνη και σε άλλες μεγάλες πόλεις, σύμφωνα με μετρήσεις του NetBlocks, επιβεβαιώνοντας την προσπάθεια της ιρανικής ηγεσίας να περιορίσει τη ροή πληροφόρησης και τον συντονισμό των κινητοποιήσεων. Το Associated Press περιγράφει εικόνες συνεχών συγκρούσεων σε αστικά κέντρα, με χρήση δακρυγόνων και μαζική παρουσία δυνάμεων ασφαλείας, σημειώνοντας ότι οι διαδηλώσεις συνεχίζονται ακόμη και υπό συνθήκες σχεδόν πλήρους διαδικτυακού μπλακάουτ. Ο Guardian κάνει λόγο για τη σοβαρότερη κρίση εσωτερικής ασφάλειας των τελευταίων ετών, τονίζοντας ότι η οικονομική οργή έχει μετατραπεί σε ανοιχτή πολιτική αμφισβήτηση.

Η κρίση πυροδοτήθηκε από την οικονομία. Η κατάρρευση της ισοτιμίας του ριάλ, ο πληθωρισμός και η αδυναμία μεγάλου μέρους του πληθυσμού να καλύψει βασικές ανάγκες λειτούργησαν ως καταλύτης. Ωστόσο, όπως επισημαίνουν οι Financial Times και η Wall Street Journal, το περιεχόμενο των συνθημάτων και η διάρκεια των κινητοποιήσεων δείχνουν ότι το πρόβλημα έχει ξεπεράσει κατά πολύ τα οικονομικά αιτήματα. Στο επίκεντρο βρίσκεται πλέον η ίδια η πολιτική και θεοκρατική δομή της Ισλαμικής Δημοκρατίας, με συνθήματα που στρέφονται ευθέως κατά της ανώτατης ηγεσίας και του συστήματος εξουσίας.

Η απάντηση του καθεστώτος παραμένει σκληρή και μονοδιάστατη. Μαζικές συλλήψεις, αυξημένη παρουσία των δυνάμεων ασφαλείας και συστηματικός έλεγχος των επικοινωνιών αποτελούν τον βασικό άξονα αντίδρασης. Το Reuters και το AP αναφέρουν δεκάδες νεκρούς και χιλιάδες συλλήψεις, με τις εκτιμήσεις να διαφέρουν ανάλογα με την πηγή, καθώς η πρόσβαση ανεξάρτητων παρατηρητών παραμένει εξαιρετικά περιορισμένη. Η έλλειψη αξιόπιστης πληροφόρησης ενισχύει τη φημολογία και βαθαίνει το κλίμα ανασφάλειας, στοιχείο που λειτουργεί αποσταθεροποιητικά σε μια ήδη φορτισμένη κοινωνία.

Image

Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτούν οι πληροφορίες που αφορούν το εσωτερικό της εξουσίας. Το Iran International και άλλα διεθνή μέσα που παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις μεταδίδουν αναφορές για μετακινήσεις οικογενειών ανώτερων αξιωματούχων και κρατικών στελεχών προς το εξωτερικό, καθώς και για προσπάθειες εξασφάλισης βίζας ή ασφαλών επιλογών διαμονής. Σε ιστορικό επίπεδο, τέτοιες κινήσεις εμφανίζονται σε φάσεις όπου ένα καθεστώς προετοιμάζεται για σενάρια παρατεταμένης αποσταθεροποίησης ή εσωτερικών ρηγμάτων.

Σε διεθνές επίπεδο, οι εξελίξεις στο Ιράν προκαλούν αυξημένη ανησυχία. Η χώρα αποτελεί κομβικό παράγοντα στη Μέση Ανατολή, τόσο στρατιωτικά όσο και ενεργειακά. Ο Guardian και το Reuters σημειώνουν ότι μια παρατεταμένη κρίση στην Τεχεράνη επηρεάζει άμεσα τις περιφερειακές ισορροπίες, από τον Περσικό Κόλπο έως την Ανατολική Μεσόγειο. Η ιρανική ηγεσία επιχειρεί να αποδώσει τις εξελίξεις σε εξωτερική υποκίνηση, κατηγορώντας τις ΗΠΑ και το Ισραήλ, όμως η εικόνα που παρουσιάζουν τα διεθνή μέσα συγκλίνει στο ότι τα αίτια της κρίσης είναι βαθιά εσωτερικά, κοινωνικά και πολιτικά.

Image

Η συνολική εικόνα δείχνει ένα καθεστώς που εξακολουθεί να διαθέτει μηχανισμούς ισχύος, αλλά βρίσκεται σε φάση σοβαρής φθοράς. Οι επόμενες ημέρες και εβδομάδες θεωρούνται κρίσιμες καθώς θα δείξουν αν η ιρανική ηγεσία θα επιβάλει μια εύθραυστη σταθεροποίηση ή αν το Ιράν εισέρχεται σε περίοδο παρατεταμένης εσωτερικής αποσταθεροποίησης με συνέπειες που υπερβαίνουν τα εθνικά του σύνορα.