29.5 C
Athens
Τρίτη, 16 Ιουλίου, 2024
ΝΕΑΑΜΥΝΑΑΝΑΛΥΣΗ: Έκρηξη αμυντικών δαπανών στο ΝΑΤΟ - που "ξεχωρίζει" η Ελλάδα

ΑΝΑΛΥΣΗ: Έκρηξη αμυντικών δαπανών στο ΝΑΤΟ – που “ξεχωρίζει” η Ελλάδα

- Advertisement -

Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του ΝΑΤΟ καταγράφεται πλέον ευδιάκριτα η μεγάλη αύξηση αμυντικών δαπανών από σχεδόν όλα τα μέλη της συμμαχίας, καθώς το 2024 σπάει ένα ιστορικό ρεκόρ: Με 23 κράτη από τα 31 να πιάνουν το στόχο του 2% του ΑΕΠ ως ετήσια αμυντική δαπάνη (δεν μετράμε εδώ την Ισλανδία που δεν έχει στρατό). Μάλιστα το 2023 ήταν μόλις 10 χώρες που το είχαν φθάσει αυτο το κατώφλι, ενώ η φετινή άνοδος δαπανών φθάνει το 17,9% σε σχέση με πέρυσι (σε σταθερές τιμές 2015).

O αριθμός των χωρών του ΝΑΤΟ με αμυντικές δαπάνες τουλάχιστον 2% του ΑΕΠ ετησίως, από το 2014 έως το 2024. Φαίνεται η απότομη αύξηση φέτος.

Εκτός στόχου παραμένουν οι Κροατία, Πορτογαλία, Ιταλία, Καναδάς, Βέλγιο, Λουξεμβούργο, Σλοβενία και Ισπανία, αλλά και αυτές είναι σε ανοδική φάση. Η Ελλάδα είναι στην 5η θέση δαπανών, με εκτιμώμενες δαπάνες για φέτος στο 3,08% του ΑΕΠ, ενώ συνήθως ήταν στη πρώτη τριάδα. Η κορυφή ανήκει βέβαια στην Πολωνία, όπου το θηριώδες εξοπλιστικό της πρόγραμμα έχει φθάσει να απορροφά το 4,12% του ΑΕΠ, ακολουθεί η μικρή Εσθονία, οι ΗΠΑ και η Λετονία, ενώ στην έκτη θέση είναι η Λιθουανία. Δεν είναι εδώ καθόλου τυχαίο πως 4 από τις 6 πρώτες χώρες, δηλαδή οι Πολωνία, Εσθονία, Λετονία, Λιθουανία, είναι δίπλα στην Ρωσία και προφανώς αισθάνονται την μεγαλύτερη απειλή, οπότε καταφεύγουν σε εξοπλισμούς. Η Τουρκία είναι χαμηλά, στο 2,09%, αλλά όπως έχουμε γράψει και παλαιότερα, λόγω πολύ μεγαλύτερου ΑΕΠ, το πραγματικό ποσό που διαθέτει είναι πολλαπλάσιο από ότι η Ελλάδα.

Οι χώρες του ΝΑΤΟ το 2024, με κατάταξη τις αμυντικές δαπάνες ως ποσοστό του ΑΕΠ. Η πράσινη οριζόντια γραμμή δείχνει το στόχο του 2% και πόσες είναι ήδη πάνω από αυτόν.

Ένας πιο ειδικός δείκτης όμως, δείχνει τι ποσοστό αυτών των αμυντικών δαπανών πάει σε εξοπλισμούς το έτος. Καθώς οι συνολικές αμυντικές δαπάνες περιλαμβάνουν σε όλες τις χώρες το μεγάλο κόστος μισθών/συντάξεων του στρατιωτικού προσωπικού, όπως και το λειτουργικό κόστος, δηλαδή τη συντήρηση/λειτουργία του αμυντικού συστήματος. Εδώ το ΝΑΤΟ έχει στόχο το μερίδιο εξοπλισμών να είναι τουλάχιστον 20% του συνόλου των αμυντικών δαπανών.

Κατάταξη των χωρών του ΝΑΤΟ για το 2024, με βάση το ποσοστό των συνολικών αμυντικών δαπανών, το οποίο πάει σε εξοπλισμούς. Η πράσινη οριζόντια γραμμή είναι το 20%, που είναι και νατοϊκός στόχος.

Σε αυτό το δείκτη, η Ελλάδα έρχεται 10η στην κατάταξη (και εδώ αρκετά ψηλά), με 36,1% των συνολικών αμυντικών της δαπανών να είναι αγορά όπλων. Πάλι η Πολωνία είναι πρώτη σε αυτή την κατάταξη, με το πολύ μεγάλο 51,1%. Η Τουρκία είναι σε αυτή τη λίστα στο 34,2% και 12η.

Στα συνολικά ποσά τώρα, τα κράτη μέλη του ΝΑΤΟ για το 2024 θα ξοδέψουν 1,185 τρισεκατομμύρια δολάρια για αμυντικές δαπάνες (σταθερές τιμές 2015), αλλά από αυτά τα 755 δις θα έρθουν από τις ΗΠΑ, που παραμένει διαχρονικά ο “μεγάλος επενδυτής σε άμυνα”. Πάντως 10 χρόνια πριν, το 2014, οι χώρες μέλη του ΝΑΤΟ εκτός ΗΠΑ, ξόδεψαν 250 δις δολάρια, το 2023 έφθασαν τα 365 δις, και φέτος θα ανέβουν στα 430 δις!

Μια μεγαλύτερη ανάλυση των δαπανών όμως, αποκαλύπτει και μια γνωστή “ελληνκή ασθένεια”. Καθώς η χώρα μας το 2024, από το σύνολο των χρημάτων που θα ξοδέψει για άμυνα, το 55,9% θα πάει σε μισθούς/συντάξεις, το 0,3% σε υποδομές, το 36,1% σε αγορά όπλων και μόλις το 7,7% σε λειτουργικό κόστος! Μια μεγάλη ανισορροπία δηλαδή, καθώς οι περισσότερες χώρες ξοδεύουν για λειτουργικό κόστος πάνω από το 25% του συνόλου ενώ οι υποδομές απορροφούν από κάπου 4% και πάνω, έως και 11%.

Όλες οι χώρες του ΝΑΤΟ με ανάλυση του πως ξοδεύουν τις δαπάνες τους για άμυνα. Με σκούρο μπλε το ποσοστό για προσωπικό, με μεσαία απόχρωση γαλάζιου το ποσοστό για λειτουργικά έξοδα, με σκούρο γαλάζιο, το ποσοστό για υποδομές, και με ανοιχτό γαλάζιο για εξοπλισμούς.

Με απλά λόγια, η Ελλάδα “πληρώνει μισθούς και συντάξεις στρατιωτικών και αγοράζει όπλα”, αλλά δεν δίνει λεφτά για να λειτουργήσει η άμυνα της κάθε μέρα, ενώ δεν πληρώνει σχεδόν τίποτα για υποδομές. Αυτό είναι το φαινόμενο που ξέρουμε πολύ καλά εδώ και το περιγράφουμε ως “όπλα για το ράφι”, δηλαδή χωρίς την απαραίτητη συντήρηση, τα ανταλλακτικά, τα αναλώσιμα και γενικότερα χωρίς τις δαπάνες που θα διασφαλίσουν πως οι Ένοπλες Δυνάμεις είναι σε πλήρη απόδοση, στην καθημερινότητα. Η ελληνική αυτή “μέθοδος” είναι διαχρονική, καθώς στην τελευταία δεκαετία το ποσοστό που δίνουμε για υποδομές είναι σταθερά κάτω από 1%, ενώ το λειτουργικό είναι κι αυτό χαμηλά, συνήθως γύρω στο 11-12%, δηλαδή κάτω από το μέσο όρο της συμμαχίας.

Συγκριτικά στα παραπάνω, η Τουρκία έχει μια πιο ισορροπημένη εικόνα για το 2024, με το 43,6% του συνόλου των δαπανών για μισθούς/συντάξεις, το 12,9% για λειτουργικό, το 9,4% για υποδομές (το 4ο υψηλότερο στο ΝΑΤΟ) και το 34,2% για εξοπλισμούς. Στην τελευταία δεκαετία, η Τουρκία είχε χαμηλό ποσοστό για υποδομές, αλλά αυτό αλλάζει από το 2021 και μετά, όπου από περίπου 2,5% ανεβαίνει στο 7,5% και μετά στο 9,5%. Ενώ η δική της λειτουργική δαπάνη είναι σταθερά στο 15%+ εδώ και δέκα χρόνια.

ΑΝΑΛΥΣΗ: Αμυντικές δαπάνες Ελλάδας-Τουρκίας 2000-2022, άλμα στο κενό και χωρίς εφεδρικό

Μια τελευταία μέτρηση, οι αμυντικές δαπάνες κατά κεφαλή το 2024: Μέσος όρος νατοϊκών χωρών εκτός ΗΠΑ (δεν περιλαμβάνεται λόγω τεράστιων δικών της δαπανών που αλλάζουν πολύ το μέσο όρο), τα 669 δολάρια το έτος. Η Ελλάδα είναι στα 648, η Τουρκία στα 310. Και εδώ δηλαδή φαίνεται πως η χώρα μας κάνει ότι μπορεί, αλλά η Τουρκία είναι πολύ χαμηλά, οπότε έχει μεγάλο περιθώριο αύξησης, αν το χρειαστεί.

Special operations forces soldiers from Greece perform a static line parachute jump near Elefsina Air Base, Greece, Mar. 13, 2024. Members of the 67th Special Operations Squadron (SOS) out of Royal Air Force Mildenhall operate the MC-130J Commando II in support of Special Operations Command Europe (SOCEUR) and world-wide specialized air mobility missions. The MC-130J can operate in austere environments and in improved runways in support of SOCEUR. (U.S. Army photo by Staff Sgt. Nathan Baker)

Η γενική εκτίμηση από όλα τα παραπάνω μπορεί να συνοψιστεί στα παρακάτω 3 συμπεράσματα:

1. Το ΝΑΤΟ έχει “ξυπνήσει” και μετέχει πλέον δυναμικά στην κούρσα εξοπλισμών με μεγάλες επενδύσεις που ήδη ξεπερνούν κατά πολύ και τη Ρωσία (παρόλες τις δικές της πολύ αυξημένες πολεμικές δαπάνες), όπως και όλο τον υπόλοιπο κόσμο.

2. Η εικόνα που βλέπουμε τώρα είναι αρχική, θα πρέπει να περάσουν 2-3 χρόνια για να δούμε την πραγματική εξέλιξη, καθώς πολλές παραγγελίες οπλικών συστημάτων είναι υπό συζήτηση, τώρα ανοίγουν πολλά νέα εργοστάσια όπλων, γίνονται προσπάθειες αύξησης του στρατιωτικού προσωπικού κ.ο.κ. Ενώ αναμένονται και σημαντικές πολιτικές (εκλογικές) εξελίξεις που μπορεί να αλλάξουν πολλά.

3. Η Ελλάδα έχει από το 2021 κάνει ένα μεγάλο άλμα αμυντικών δαπανών (το σοκ του 2020 με τις 2 ελληνοτουρκικές κρίσεις ήταν φαίνεται πολύ γερό ταρακούνημα), αλλά τόσο η προβληματική διάρθρωση των συγκεκριμένων εξόδων, όσο και τα βάρη που φέρει η χώρα από τα μνημονιακά χρόνια, με την ύφεση αμυντικών επενδύσεων, δεν έχουν ανατραπεί. Ειδικά στο πρώτο, δηλαδή το “που και πως ξοδεύουμε”, είναι φανερή η υστέρηση σε λειτουργικό κόστος, που σημαίνει μειωμένες διαθεσιμότητες, αυξημένες φθορές υλικού αλλά και αχρησία πολλών συστημάτων, με σωρευτικά αποτελέσματα. Ενώ το δεύτερο, η μακρόχρονη έλλειψη δαπανών που τώρα προσπαθούμε να ανατρέψουμε, προδιαγράφει “μεγάλη σύγκρουση” με άλλες δημόσιες δαπάνες. Όπου δυστυχώς η “άμυνα” ως επένδυση δεν πουλά στην κοινωνία, η οποία ζει μια δύσκολη καθημερινότητα.

Τα άρθρα που δημοσιεύονται στο flight.com.gr εκφράζουν τους συντάκτες τους
κι όχι απαραίτητα τον ιστότοπο. Απαγορεύεται η αναδημοσίευση χωρίς γραπτή
έγκριση. Σε αντίθετη περίπτωση θα λαμβάνονται νομικά μέτρα. Ο ιστότοπος
διατηρεί το δικαίωμα ελέγχου των σχολίων, τα οποία εκφράζουν μόνο το συγγραφέα
τους.

- Advertisement -
- Advertisement -

35 ΣΧΟΛΙΑ

Subscribe
Notify of
35 Comments
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments

Ακούστε μας

- Advertisement -

Το Σχόλιο της Ημέρας

ΑΝΑΛΥΣΗ: Με €2 δις το ΠΝ μπορεί να αποκτήσει 8 αξιόμαχα πλοία πριν το 2030

Χτυπάμε ανοικτές πόρτες, όταν λέμε πως το ΠΝ βρίσκεται ίσως στη χειρότερη στιγμή της νεότερης ιστορίας του. Καθώς το πρόγραμμα εκσυγχρονισμού, ύψους 5,5 δις...

Το τεύχος μας που κυκλοφορεί

- Advertisement -

Κύριο Άρθρο

Πρώτη γαλλική Belh@arra: καθυστερημένη επισήμως ένα χρόνο, πως επηρεάζονται οι ελληνικές;

Για το εάν ήταν καθυστερημένη στο πρόγραμμα παράδοσης της στο Γαλλικό Ναυτικό, η  φρεγάτα Amiral Ronarc‘h, η πρώτη Belh@rra ή FDI (Frégate de Défense et...
- Advertisement -
Card image

ΠΤΗΣΗ 038 Τεύχος Ιουλίου 2023

Αγορά 3.99€
- Advertisement -

Σαν σήμερα

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ – 15 Ιουλίου 1974: Προδοσία και διχασμός στην Κύπρο,...

33
Πραξικόπημα υποκινούμενο από τη χουντική κυβέρνηση των Αθηνών θα ανατρέψει τον Πρόεδρο της Κύπρου, Αρχιεπίσκοπο Μακάριο τον ΙΙΙ, ξεκινώντας έναν βαθύ διχασμό στο νησί....
- Advertisement -
Card image

ΠΤΗΣΗ Τεύχη 32, 33, 34, Ιανουάριος, Φεβρουάριος, Μάρτιος 2023

Αγορά 7.99€
- Advertisement -
Card image

ΠΤΗΣΗ 037 Τεύχος Ιουνίου 2023

Αγορά 3.99€

Πολιτική διαχείρισης σχολίων

Πολιτική διαχείρισης σχολίων για τις ιστοσελίδες flight.com.gr, navaldefence.gr, military-history.gr

73
Όπως είναι γνωστό, τα σχόλια στα site μας υπόκεινται σε έλεγχο και επεξεργασία ώστε να διασφαλιστεί η συμμόρφωσή τους με τους κανόνες που έχουμε...

Related News

US Embassy event celebrating July 4th: Embracing inclusion and accessibility

US Ambassador to Athens George Tsunis emphasized the US Embassy's commitment to embedding diversity, equality, and accessibility into its overarching policies during the July...

PM Mitsotakis receives ND MEP Fredi Beleris at the Maximos Mansion

Prime Minister Kyriakos Mitsotakis on Monday received ruling New Democracy MEP Fredi Beleris at the Maximos Mansion. "I have many reasons, dear Fredi, to be...

M-346 Master, πως το νέο ελληνικό εκπαιδευτικό έχει… σοβιετικές ρίζες – μέρος Α’

Δημοσιεύθηκε στην "ΠΤΗΣΗ" Μαϊου 2023. Αναδημοσιεύεται λόγω επετείου των 20 ετών από την πρώτη πτήση του πρωτότυπου Μ-346, της ιταλικής σχεδίασης.Το νέο εκπαιδευτικό...