Την κατασκευή δεύτερου πυρηνοκίνητου αεροπλανοφόρου νέας γενιάς, παράλληλα με το ήδη εγκεκριμένο France Libre, εισηγείται έκθεση της γαλλικής Εθνοσυνέλευσης, επαναφέροντας το ζήτημα της μόνιμης διαθεσιμότητας γαλλικής δύναμης αεροπλανοφόρου.
Η πρόταση προβλέπει τη λήψη απόφασης το αργότερο έως το 2029, ώστε να αξιοποιηθεί η βιομηχανική υποδομή που δημιουργείται για το πρώτο πλοίο και να αποφευχθεί μια νέα περίοδος κατά την οποία η Γαλλία θα στερείται αεροπλανοφόρου λόγω προγραμματισμένης συντήρησης.
Η εισήγηση περιλαμβάνεται σε κοινοβουλευτική έκθεση του βουλευτή Γιανίκ Σενεβάρ (Yannick Chenevard), η οποία δημοσιοποιήθηκε στα τέλη Οκτωβρίου. Το βασικό της επιχείρημα είναι ότι η διατήρηση ενός μόνο αεροπλανοφόρου, όσο προηγμένο και αν είναι, δεν εξασφαλίζει συνεχή επιχειρησιακή παρουσία. Οι περιοδικές εργασίες συντήρησης, οι δεξαμενισμοί και οι εκτεταμένες επισκευές μπορούν να στερήσουν από το Γαλλικό Ναυτικό τη δυνατότητα ανάπτυξης αεροναυτικής δύναμης για πολλούς μήνες.
Η Γαλλία αντιμετωπίζει το συγκεκριμένο πρόβλημα από το 2000, όταν αποσύρθηκε το Foch, αφήνοντας το Charles de Gaulle ως μοναδικό αεροπλανοφόρο του στόλου. Το πλοίο, που τέθηκε σε υπηρεσία το 2001, έχει υποβληθεί σε εκτεταμένες περιόδους συντήρησης, μεταξύ άλλων το 2007–2008 και το 2017–2018, κατά τις οποίες η χώρα δεν διέθετε οργανική δυνατότητα επιχειρήσεων μαχητικών αεροσκαφών από τη θάλασσα.
Χαρακτηριστική ήταν η περίπτωση της επιχείρησης Hamilton εναντίον εγκαταστάσεων στη Συρία, τον Απρίλιο του 2018. Το Charles de Gaulle βρισκόταν τότε σε εκτεταμένο εκσυγχρονισμό, με αποτέλεσμα η γαλλική συμμετοχή στις αεροπορικές προσβολές να πραγματοποιηθεί με Rafale της Πολεμικής Αεροπορίας, τα οποία απογειώθηκαν από βάσεις στη μητροπολιτική Γαλλία και υποστηρίχθηκαν από αεροσκάφη εναέριου ανεφοδιασμού.
Το αεροπλανοφόρο France Libre, που αναπτύσσεται στο πλαίσιο του προγράμματος Porte-Avions de Nouvelle Génération (PA-NG), προορίζεται να αντικαταστήσει το Charles de Gaulle το 2038. Η κατασκευή του εγκρίθηκε οριστικά τον Δεκέμβριο του 2025, ενώ τον Μάρτιο του 2026 ο πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν ανακοίνωσε την ονομασία του.
Με εκτόπισμα περίπου 80.000 τόνων και μήκος 310 m, θα είναι σχεδόν διπλάσιο σε εκτόπισμα από το σημερινό γαλλικό αεροπλανοφόρο των περίπου 42.000 τόνων. Η πρόωσή του θα βασίζεται σε δύο πυρηνικούς αντιδραστήρες K22 της TechnicAtome, ενώ το κατάστρωμα πτήσεων, επιφάνειας περίπου 17.200 m2, θα διαθέτει ηλεκτρομαγνητικούς καταπέλτες EMALS και σύστημα ανάσχεσης AAG αμερικανικής προέλευσης.
Η αεροπορική του δύναμη προβλέπεται να περιλαμβάνει περίπου 30 μαχητικά Rafale M στην έκδοση F5, τρία αεροσκάφη έγκαιρης προειδοποίησης E-2D Advanced Hawkeye, ελικόπτερα NH90 Caïman και -μελλοντικά- μη επανδρωμένα αεροσκάφη. Το πλοίο σχεδιάζεται επίσης ώστε να μπορεί να υποστηρίξει το μαχητικό νέας γενιάς NGF, εφόσον προχωρήσει η ανάπτυξή του σε αντικατάσταση του προγράμματος FCAS.
Η κατασκευή του France Libre έχει ανατεθεί στη συνεργασία Naval Group και Chantiers de l’Atlantique, μέσω της κοινής εταιρείας MO Porte-Avions, με την TechnicAtome υπεύθυνη για το σύστημα πυρηνικής πρόωσης. Η συναρμολόγηση του κύτους προβλέπεται να αρχίσει στο Saint-Nazaire στις αρχές της επόμενης δεκαετίας, ενώ το κόστος του προγράμματος εκτιμάται σε περίπου 10 δισ. ευρώ.
Η κοινοβουλευτική έκθεση υποστηρίζει ότι η παραγγελία δεύτερου πλοίου έως το 2029 θα επέτρεπε τη διατήρηση της παραγωγικής συνέχειας, την αξιοποίηση κοινών υποσυστημάτων και τον περιορισμό του κινδύνου απώλειας εξειδικευμένου προσωπικού μεταξύ δύο ναυπηγικών προγραμμάτων. Η καθυστέρηση μιας τέτοιας απόφασης θα μπορούσε να αυξήσει σημαντικά το κόστος, καθώς θα απαιτούσε την επανενεργοποίηση βιομηχανικών δυνατοτήτων μετά την ολοκλήρωση του πρώτου αεροπλανοφόρου.
Μια εναλλακτική λύση που εξετάζεται είναι η παράταση της επιχειρησιακής ζωής του Charles de Gaulle πέραν του 2038, ώστε να υπηρετήσει για ορισμένα χρόνια παράλληλα με το France Libre. Ο αρχηγός του Γαλλικού Ναυτικού, ναύαρχος Κριστόφ Κλιζέλ (Christophe Cluzel), επιβεβαίωσε πρόσφατα ότι θα διερευνηθεί η τεχνική δυνατότητα μιας τέτοιας παράτασης, με ιδιαίτερη έμφαση στην κατάσταση των πυρηνικών αντιδραστήρων και του κύτους.
Ωστόσο, η κοινοβουλευτική έκθεση επισημαίνει ότι η συγκεκριμένη επιλογή αντιμετωπίζει σοβαρούς περιορισμούς, που σχετίζονται με το σύστημα πρόωσης.
Το Charles de Gaulle πρόκειται να υποβληθεί σε νέα μεγάλη περίοδο συντήρησης και εκσυγχρονισμού το 2027–2028, η οποία θα περιλαμβάνει εργασίες στους πυρηνικούς αντιδραστήρες και αναβάθμιση των ηλεκτρονικών συστημάτων, μεταξύ άλλων με την εγκατάσταση του νέου ραντάρ Sea Fire. Οι εργασίες αυτές θα προσφέρουν καλύτερη εικόνα για την κατάσταση του πλοίου και τις δυνατότητες παράτασης της ζωής του.
Ο ναύαρχος Κλιζέλ έχει επισημάνει ότι δύο αεροπλανοφόρα επιτρέπουν τη διατήρηση μιας δύναμης σε υψηλή ετοιμότητα, αλλά η εξασφάλιση συνεχούς παρουσίας αεροπλανοφόρου στη θάλασσα απαιτεί πρακτικά τρία πλοία, ώστε να καλύπτονται οι κύκλοι ανάπτυξης, εκπαίδευσης και συντήρησης. Η διάκριση αυτή είναι ουσιαστική, καθώς η ύπαρξη δύο αεροπλανοφόρων δεν συνεπάγεται αυτομάτως αδιάλειπτη επιχειρησιακή παρουσία.
Η απόκτηση δεύτερου PA-NG θα απαιτούσε επίσης πρόσθετες επενδύσεις πέρα από το κόστος ναυπήγησης. Θα χρειάζονταν επιπλέον πληρώματα, προσωπικό συντήρησης, αεροσκάφη, ανταλλακτικά και δυνατότητες υποστήριξης, ενώ θα έπρεπε να εξασφαλιστεί επαρκής αριθμός συνοδευτικών φρεγατών, υποβρυχίων και πλοίων ανεφοδιασμού για τη συγκρότηση δεύτερης ομάδας αεροπλανοφόρου.
