Σε κρίσιμη καμπή βρίσκεται το κοινό πρόγραμμα νέων φρεγατών ASWF Ολλανδίας και Βελγίου, καθώς οι καθυστερήσεις και η μεγάλη αύξηση του κόστους ωθούν τις Βρυξέλλες να εξετάσουν σοβαρά την ιταλική πρόταση για FREMM ΕVO. Η εξέλιξη ασκεί πλέον έντονη πίεση στη Χάγη να καταθέσει βελτιωμένη πρόταση ώστε να διατηρήσει το Βέλγιο στο πρόγραμμα.
Οι δύο χώρες σχεδιάζουν την απόκτηση δύο ASWF η καθεμία για την αντικατάσταση των φρεγατών κλάσης Μ/Karel Doorman, με την Damen Naval ως κύριο ανάδοχο Ωστόσο, τεχνικά προβλήματα στον σχεδιασμό μετέθεσαν την παράδοση του πρώτου πλοίου από το 2030 στο 2033, ενώ στο δυσμενέστερο σενάριο το Βέλγιο εξετάζει πλέον το ενδεχόμενο να χρειαστεί να διατηρήσει τις παλαιές φρεγάτες του έως το 2036. Η ολλανδική κυβέρνηση έχει επιβεβαιώσει ότι ο αρχικός σχεδιασμός χρειάστηκε σημαντικές αλλαγές λόγω προβλημάτων ευστάθειας και απαιτήσεων προβλέψεων για μελλοντικά συστήματα.
Παράλληλα, σύμφωνα με τον Βέλγο υπουργό Άμυνας Τέο Φράνκεν, το εκτιμώμενο κόστος έχει αυξηθεί από περίπου 600 εκατ. σε 1,3 δισ. ευρώ ανά πλοίο. Οι Βρυξέλλες ζήτησαν έτσι προτάσεις από ναυπηγεία της Ιταλίας, Γαλλίας, Γερμανίας, Ισπανίας και Τουρκίας, αναζητώντας ταχύτερη και οικονομικότερη λύση.
Ιδιαίτερα ισχυρή εμφανίζεται η ιταλική πρόταση, με το Βέλγιο να εξετάζει φρεγάτες της οικογένειας FREMM. Σύμφωνα με τον ιστότοπο Marineschepen, η προσφορά της Ρώμης είναι αρκετά ανταγωνιστική ώστε να υποχρεώνει την ολλανδική πλευρά να προετοιμάσει ουσιαστικό αντι-πακέτο για να αποτρέψει βελγική αποχώρηση από το ASWF.
Μια βελγική αποχώρηση θα είχε ευρύτερες συνέπειες. Το ASWF αποτελεί βασικό πυλώνα της στενής ναυτικής συνεργασίας των δύο χωρών, με κοινή εκπαίδευση, υποστήριξη και επιχειρησιακές διαδικασίες. Το Βέλγιο μάλιστα είχε σχεδιάσει και τρίτη ASWF, ίδιας διαμόρφωσης με τον υπόλοιπο κοινό στόλο.
Η βελγική κυβέρνηση εξακολουθεί να δηλώνει επίσημα ότι προτιμά τη συνέχιση της συνεργασίας με την Ολλανδία, αλλά αναζητεί λύση που θα αποτρέψει χάσμα στη δύναμη φρεγατών.
