Σήμερα λέω νσ ξεκινήσουμε το καφέ μας το συντομότερο, και μάλιστα με το αγαπημένο μου θέμα. Πάμε κατευθείαν στις Ιταλίδες του ΠΝ μας, και τους πυραύλους τους. Οι δύο πρώτες ΜΠΕΡΓΚΑΜΙΝΙ ίσως φορέσουν προσωρινά ΧΑΡΠΟΥΝ. Οι διαθέσιμοι ΕΞΟΣΕΤ φαίνεται πως είναι λιγότεροι από όσους χρειάζονται για δύο πλήρεις φόρτους, μαζί με τις υπόλοιπες ανάγκες του Στόλου.

Αυτό είναι το ωραίο με τα έτοιμα πλοία. Έρχονται γρήγορα και μαζί τους έρχονται οι μικρές λεπτομέρειες που θα βλέπουμε εδώ μαζί. Πύραυλοι, εκτοξευτές, διασύνδεση, πιστοποίηση, όλα θα τα βρούμε. Παίζει λοιπόν ΧΑΡΠΟΥΝ ως γέφυρα για το πρώτο ζεύγος. Θα δούμε τι θα γίνει.

Μιλώντας για τους ΧΑΡΠΟΥΝ

Το σενάριο του προσωρινού ΧΑΡΠΟΥΝ είχε πέσει στο τραπέζι πολύ πριν υπογραφούν τα πλοία. Το Πολεμικό Ναυτικό γνωρίζει το όπλο, έχει τεχνική εμπειρία δεκαετιών και μπορεί να αξιοποιήσει υλικό από μονάδες που θα αποσύρονται. Έτσι οι δύο φρεγάτες μπαίνουν στον Στόλο με όπλα και αγοράζεται χρόνος για τη μεγάλη απόφαση.

Θα χρειαστούν, διασύνδεση, λογισμικό και πιστοποίηση. Ούτε ο ΚαΨιΜιτζής αλλάζει πύραυλο όπως αλλάζει κάψουλα στην καφετιέρα. Αν βρεθούν τελικά αρκετοί ΕΞΟΣΕΤ για τα δύο πλοία, η κουβέντα αλλάζει. Είπαμε. Θα δούμε.

Η προσωρινή λύση πρέπει φυσικά να μείνει προσωρινή. Ο ΝΣΜ, ο ΡΒΣ-15 και ο νέοι ΕΞΟΣΕΤ περιμένουν πίσω της. Μια χαρά γέφυρα είναι ο ΧΑΡΠΟΥΝ, αρκεί να μείνει γέφυρα και να μη βαφτιστεί ξαφνικά μόνιμη ελληνική πρωτοτυπία.

Μιλώντας για τον ΝΣΜ

Ο ΝΣΜ παραμένει, σύμφωνα με όσα ακούω, ο επικρατέστερος για το νέο αντιπλοϊκό όπλο του Πολεμικού Ναυτικού. Είναι σύγχρονος, χαμηλού ίχνους, με παθητικό υπέρυθρο αισθητήρα και μεγάλη διεθνή βάση χρηστών. Η οικογένεια μπορεί να δώσει κοινή λογική όπλων σε πλοία, παράκτιες συστοιχίες και αεροσκάφη, κάτι που μετρά πολύ περισσότερο από ένα ωραίο φυλλάδιο έκθεσης.

Η συζήτηση για τον ΝΣΜ, τον ΕΞΟΣΕΤ και τον ΡΒΣ-15 έχει ήδη ανοίξει και καλά κάνει. Το Πολεμικό Ναυτικό χρειάζεται έναν νέο πύραυλο για περισσότερες από μία κλάσεις, άρα η απόφαση θα καθορίσει εκπαίδευση, αποθέματα και υποστήριξη για δεκαετίες.

Κάπου εδώ μπήκε δυνατά ξανά ο ΡΒΣ-15. Και μπήκε μέσω Σουηδίας.

Οι Σουηδοί έβαλαν τον ΡΒΣ-15 στο τραπέζι

Οι τέσσερις νέες σουηδικές φρεγάτες κλάσης ΛΟΥΛΕΟ θα φέρουν σύστημα ΡΒΣ-15. Την ακριβή έκδοση την κράτησαν για τον εαυτό τους, όμως με τις παραδόσεις των πλοίων από το 2030 και μετά, η λογική δείχνει προς τη νέα γενιά ΜΚ4 ΣΕΡΦΕΪΣ του συστήματος ΓΚΟΥΝΓΚΝΙΡ.

Αυτή η σουηδική επιλογή έκανε ορισμένους ναυάρχους μας να ξανακοιτάξουν πολύ σοβαρά το όπλο. Καλά κάνουν. Οι Σουηδοί ξέρουν από κλειστές θάλασσες, νησιά, ακτές, δύσκολο καιρό και πλοία που εμφανίζονται για λίγο ανάμεσα σε στενά περάσματα. Κάτι μου θυμίζει όλο αυτό.

Ο ΡΒΣ-15 ΜΚ4 συνδυάζει εμβέλεια άνω των 300 χιλιομέτρων με κεφαλή περίπου 200 κιλών, ενεργό ερευνητή ραντάρ, χαμηλή πτήση πάνω από τη θάλασσα, τερματικούς ελιγμούς και πλήγμα τόσο σε πλοία όσο και σε στόχους ξηράς. Κρατά αδρανειακή πλοήγηση όταν το δορυφορικό σήμα έχει γίνει ηλεκτρονικός χυλός και σχεδιάζει σύνθετη διαδρομή με πολλά σημεία πορείας.

Με απλά λόγια, είναι βαρύ σφυρί. Η κεφαλή του φτιάχτηκε για να τελειώνει μεγάλα πλοία, όχι για να τους χαλά τη βαφή. Αν βρει μια φρεγάτα εκεί που πρέπει, η φρεγάτα βγαίνει από τη μάχη και το πλήρωμά της θα ασχολείται με οτιδήποτε άλλο εκτός από το να πολεμά. Αν η ζημιά εξελιχθεί άσχημα, θα ασχολείται και ο Ποσειδώνας.

Ο ΝΣΜ έχει επίσης εμβέλεια άνω των 300 χιλιομέτρων, άρα το χαρτί του ΡΒΣ-15 βρίσκεται στον συνδυασμό μεγάλης ακτίνας, βαριάς κεφαλής, αντοχής σε παρεμβολές και εμπειρίας σε παράκτιο περιβάλλον. Θα έβλεπα με μεγάλο ενδιαφέρον και κοινό όπλο σε φρεγάτες και παράκτιες πυροβολαρχίες. Το Αιγαίο αγαπά όποιον μπορεί να χτυπά από πλοίο, νησί και ακτή με τον ίδιο λογαριασμό υποστήριξης.

Οι ΡΟΥΣΣΕΝ περιμένουν τη δική τους πανοπλία

Μιλώντας για πλοία που υπηρετούν ήδη, ο εκσυγχρονισμός των επτά ΡΟΥΣΣΕΝ προχωρά σε επίπεδο προτάσεων. Η ΘΑΛΕΣ φέρνει το γνώριμο ΤΑΚΤΙΚΟΣ, νέο ραντάρ και μια λύση κοντά στη σημερινή αρχιτεκτονική. Η ΕΛΜΠΙΤ εμφανίζεται με νέο σύστημα μάχης, αισθητήρες και πλήρη ηλεκτρονικό πόλεμο σε τιμή που ακούγεται σχεδόν αντικαψιμιτζίδικη.

Αν έπρεπε σήμερα να ποντάρω, θα πόνταρα στην ΕΛΜΠΙΤ. Η μάχη ΘΑΛΕΣ και ΕΛΜΠΙΤ για τις ΡΟΥΣΣΕΝ θα κριθεί στην ολοκλήρωση με ΡΑΜ, ΕΞΟΣΕΤ, πυροβόλα και αισθητήρες. Η χαμηλή τιμή είναι ωραία. Η πλήρης ευθύνη του αναδόχου για να δουλεύουν όλα μαζί είναι ωραιότερη.

Τα υποβρύχια θα ανάψουν μεγάλη φωτιά

Πολύ σύντομα θα έχουμε σκληρό αγώνα για τα νέα υποβρύχια. Οι Γάλλοι κρατούν πολιτικό προβάδισμα χάρη στη στρατηγική σχέση και στις ΦΔΙ, όμως μέσα στο Πολεμικό Ναυτικό συναντούν επιφυλάξεις. Οι Γερμανοί και οι Νορβηγοί έχουν εξαιρετική πρόταση με το ΤΑΪΠ 212 ΣΙ-ΝΤΙ και συνέχεια με την ελληνική εμπειρία των 214, κουβαλούν όμως το γνωστό πολιτικό σακίδιο.

Οι Κορεάτες είναι το αουτσάιντερ που αξίζει προσοχή. Φέρνουν μεγάλο σκάφος, βιομηχανική πρόταση, εγχώρια ναυπήγηση και ισχυρή αμερικανική στήριξη. Στο Πολεμικό Ναυτικό το κοιτούν επιφυλακτικά λόγω μεγέθους και νέας εφοδιαστικής αλυσίδας, όμως θα ήταν λάθος να κλείσει η πόρτα πριν μπουν στο ίδιο τραπέζι τιμή, όπλα, συμμετοχή ναυπηγείων και χρόνοι παράδοσης.

Η σύγκριση των τριών βασικών υποψηφίων δείχνει τρεις τελείως διαφορετικές φιλοσοφίες. Το θέμα θα σηκώσει πολύ παρασκήνιο, αρκετές σημαίες και ορισμένους ξαφνικούς ειδικούς στα υποβρύχια. Ευτυχώς, ο καφές κατεβαίνει και κάτω από το περισκόπιο.

Τορπίλες και ρουκέτες στο υπουργικό συρτάρι

Μιλώντας για υποβρύχια, οι 38 επιπλέον τορπίλες νέας γενιάς παραμένουν χρηματοδοτημένη προαίρεση που περιμένει υπογραφή. Τα μελλοντικά υποβρύχια θα χρειαστούν χρόνια. Οι τορπίλες μπορούν να μπουν πολύ νωρίτερα στα σημερινά σκάφη και να αυξήσουν πραγματικό απόθεμα πολέμου.

Στο ίδιο περίπου συρτάρι βρίσκονται και οι κατευθυνόμενες με λέιζερ ρουκέτες. Πρόκειται για φθηνό όπλο ακριβείας απέναντι σε ΝΤΡΟΟΥΝ, ελαφρά τεθωρακισμένα και άλλους στόχους που ούτε αξίζουν βαρύ πύραυλο ούτε πρέπει να αφεθούν να περάσουν. Καλά τα νέα πλοία και ακόμη καλύτερα τα νέα υποβρύχια, αρκεί κάποτε να αγοράσουμε και όσα θα ρίχνουν.

Η ΕΛΒΟ ξαναπιάνει μέταλλο

Μιλώντας για εργοστάσια, η ΕΛΒΟ αρχίζει επιτέλους να προσπαθεί να επιστρέψει. Μετά τις κινήσεις που είχαμε δει το καλοκαίρι, ανακοίνωσε επενδυτικό πρόγραμμα 40 εκατομμυρίων ευρώ, περίπου 300 νέες θέσεις εργασίας και επέκταση από τα στρατιωτικά οχήματα σε νέα αμυντικά συστήματα. Παράλληλα τρέχει η συνεργασία με τη ΡΑΪΝΜΕΤΑΛ ΜΑΝ για στρατιωτικά φορτηγά.

Μου αρέσει πολύ και η ιδέα με την ανακατασκευή των παλιών «Καναδέζων». Η ΕΛΒΟ έδειξε στη ΔΕΘ ένα εκσυγχρονισμένο 290 ΓΚΕ-ΝΤΕ, από εκείνα που ο Στρατός αποκαλεί «Καναδέζες», παρότι η καταγωγή τους είναι γερμανική και η παλιά συναρμολόγηση γινόταν στη Σίνδο.

Υπάρχουν πολλά τέτοια οχήματα, υπάρχει εμπειρία, υπάρχουν ανταλλακτικά και υπάρχει πραγματική ανάγκη για φορείς αισθητήρων, επικοινωνιών, αντι-ΝΤΡΟΟΥΝ συστημάτων και ομάδων μάχης. Πάρε μια μικρή παρτίδα, λύσε τα οχήματα μέχρι την τελευταία βίδα, φτιάξε κινητήρα, μετάδοση, ηλεκτρικά, πρόσθεσε νέο εξοπλισμό και δώσε τα σε μονάδες για κανονική δοκιμή. Έτσι επιστρέφει ένα εργοστάσιο.

Το όχημα της ΔΕΘ είναι ακόμη επίδειξη ιδέας και όχι παραγγελία. Κανένα πρόβλημα. Όλες οι παραγγελίες από μια καλή ιδέα ξεκινούν. Η ΕΛΒΟ χρειάζεται έργο πάνω σε μέταλλο, εργαζομένους στις γραμμές και οχήματα που βγαίνουν από την πύλη. Η κατεύθυνση είναι σωστή και αξίζει στήριξη.

Έλληνας αστροναύτης, να και κάτι καινούργιο

Και ξαφνικά ακούσαμε κάτι που έμοιαζε σχεδόν εξωτικό για την Ελλάδα. Έλληνας αστροναύτης. Ο Αδριανός Γολέμης έχει οριστεί ειδικός αποστολής για την έκτη ιδιωτική αποστολή στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό, με στόχο το δεύτερο εξάμηνο του 2027.

Η συμφωνία έγινε από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Διαστήματος για λογαριασμό της Ελλάδας και η πτήση προβλέπεται με κάψουλα ΝΤΡΑΓΚΟΝ της ΣΠΕΪΣ ΕΞ. Μένει η έγκριση της κοινής επιτροπής των εταίρων του Σταθμού και φυσικά όλη η εκπαίδευση. Η υπόθεση, πάντως, είναι κανονική και σοβαρή. Μπράβο. Χρειάζεται και λίγη τόνωση αυτή η χώρα.

Η Τουρκία έχει ήδη στείλει ανθρώπους στο διάστημα. Ο Αλπέρ Γκεζεραβτσί πήγε σε τροχιά και έμεινε στον Σταθμό, ενώ ο Τουβά Τζιχανγκίρ Ατασεβέρ έκανε υποτροχιακή ερευνητική πτήση. Μας πρόλαβαν, τους το αναγνωρίζουμε. Εκεί έμεινε βέβαια η μεγάλη τουρκική διαστημική εποποιία. Άλλο αγοράζω μια θέση για να σηκώσω σημαία κι άλλο κτίζω πρόγραμμα με επιστήμονες, δορυφόρους, βιομηχανία και συνέχεια.

Και τώρα ας πιάσουμε τα περίπου 300 ΣΤΡΑΪΚΕΡ που ήταν 900 κάποτε

Πάμε στο θέμα που με έκανε να τα πάρω στο κρανίο. Οι πληροφορίες μου λένε πως πριν από λίγα χρόνια είχε συμφωνηθεί σε αρχικό, υψηλό επίπεδο σχέδιο για περίπου 900 ΣΤΡΑΪΚΕΡ όλων των βασικών εκδόσεων. Θα αντικαθιστούσαν Μ113 και ΛΕΩΝΙΔΑΣ στα νησιά και θα έδιναν στον Ελληνικό Στρατό κοινή τροχοφόρα οικογένεια για μεταφορά, διοίκηση, όλμους, μηχανικό, υγειονομικό και αντιαρματικές αποστολές.

Ο σχεδιασμός σταμάτησε το 2023. Τώρα εμφανίζεται από αμερικανικά αποθέματα μια πολύ μικρότερη, αλλά ακόμη σοβαρή ευκαιρία. Η πρώτη ενημέρωση μιλούσε για πάνω από 250 οχήματα, ενώ οι νεότερες πληροφορίες της ΠΤΗΣΗΣ ανεβάζουν τον πιθανό αριθμό σε περίπου 300 ΣΤΡΑΪΚΕΡ, μαζί με ειδικές εκδόσεις και όλμους 120 χιλιοστών.

Ελπίζω αυτή τη φορά να λείψουν οι απαιτήσεις για ελληνική έκδοση που θα κοστίζει σαν καινούργια. Επιλέγεις τα καλύτερα σκάφη, κάνεις σοβαρή αποκατάσταση, βάζεις κοινές επικοινωνίες και φροντίζεις η συντήρηση να γίνεται στην Ελλάδα. Εδώ μπορούν να δουλέψουν ελληνικές εταιρείες και η ΕΛΒΟ. Τέτοιο έργο χτίζει βιομηχανία, όχι τα συνέδρια όπου όλοι συμφωνούν ότι κάποτε πρέπει να χτίσουμε βιομηχανία.

Τα ΑΑΑ-ΒΙ-7 χάθηκαν, την πατήσαμε

Μιλώντας για οχήματα που έφτασαν κοντά και χάθηκαν, είχαμε ωριμάσει την προμήθεια 76 αμφίβιων ΑΑΑ-ΒΙ-7 για τους Πεζοναύτες. Τον Φεβρουάριο του 2024 αφήσαμε την επιστολή αποδοχής χωρίς υπογραφή και η παρτίδα έπαψε φυσικά να μας περιμένει.

Τα διαθέσιμα οχήματα μοιράστηκαν αλλού. Η Ρουμανία συμβασιοποίησε 65 και έχει ήδη παραλάβει τα πρώτα εννέα, ενώ η Ιταλία πήρε αμερικανική έγκριση για άλλα επτά. Οι Αμερικανοί μοιράζουν πλέον τα ΑΑΑ-ΒΙ-7 στους εταίρους τους κι εμείς μείναμε με την ανάμνηση μιας ανυπόγραφης επιστολής. Τα ΑΑΑ-ΒΙ-7 πλέον χάθηκαν. Την πατήσαμε.

Καταργήσαμε τους Πεζοναύτες στην πράξη

Με αυτή την επιλογή αφαιρέσαμε στην πράξη από τους Πεζοναύτες την ικανότητα που τους κάνει Πεζοναύτες. Το ΑΑΑ-ΒΙ-7 περνά από το αποβατικό πλοίο μέσα από τον κυματισμό, βγαίνει στην ξηρά και μεταφέρει το τμήμα βαθιά στην ενδοχώρα υπό θώρακα. Το ΣΤΡΑΪΚΕΡ για να μην μπερδευτούμε είναι χερσαίο όχημα και εκτελεί άλλη αποστολή.

Μιλώντας για τα ταχύπλοα, μπορούν να φανούν χρήσιμα και στους Πεζοναύτες. Μεταφέρουν γρήγορα μικρά τμήματα, ενισχύουν νησίδες και υποστηρίζουν καταδρομικές κινήσεις. Η χρησιμότητά τους τελειώνει στην ακτή. Η απόβαση ζητά άλλο εργαλείο.

Μην μου πείτε για τους γερμανούς πεζοναύτες που αγοράζουν Μ18. Το τάγμα αυτο δεν είναι ακριβώς πεζοναυτών, αλλά ειδικών δυνάμεων για συγκεκριμένη αποστολή.

Η απόβαση θέλει αμφίβια τεθωρακισμένα που ξεκινούν από το πλοίο, περνούν τον κυματισμό, βγαίνουν στην ξηρά και συνεχίζουν βαθιά στην ενδοχώρα με τους Πεζοναύτες προστατευμένους. Το ταχύπλοο παραδίδει το τμήμα στην ακτή. Το αμφίβιο όχημα συνεχίζει να πολεμά μαζί του. Όποιος τα βάζει στην ίδια στήλη συγκρίνει διαφορετικές αποστολές.

Αφού αφήσαμε τα ΑΑΑ-ΒΙ-7, για τους Αμερικανούς Πεζοναύτες μένει το ΕΙ ΣΙ ΒΙ ως μοναδικό πρόγραμμα νέας παραγωγής για αυτή την αποστολή. Είναι οκτάτροχο, καλύτερα προστατευμένο και φτιαγμένο για τη διαδρομή από το πλοίο ως τους στόχους της ενδοχώρας. Ο προϋπολογισμός του 2026 δίνει μέσο μικτό κόστος 8,69 εκατομμυρίων δολαρίων ανά όχημα. Με υποστήριξη, εκπαίδευση και υποδομές, πιάστε υπογλώσσιο.

Τροχοί στα νησιά, ερπύστριες στη λάσπη

Στα περισσότερα νησιά το τροχοφόρο έχει μεγάλο νόημα. Υπάρχει οδικό δίκτυο, οι αποστάσεις είναι περιορισμένες και οι μονάδες χρειάζονται γρήγορη αλλαγή θέσης ανάμεσα σε λιμάνια, ακτές, αεροδρόμια και εφεδρικές τοποθεσίες. Το ΣΤΡΑΪΚΕΡ τρέχει γρήγορα και οικονομικότερα στον δρόμο, ζητά λιγότερη υποστήριξη από ένα βαρύ ερπυστριοφόρο και μπορεί να απλωθεί γρήγορα εκεί όπου ανοίγει η απειλή.

Η ερπύστρια πάνω σε άσφαλτο φθείρεται, καίει, βαραίνει τη μεταφορά και ταλαιπωρεί δρόμους και υποδομές. Σε απότομο, βραχώδες ή τελείως εκτός δρόμου έδαφος κρατά φυσικά τα δικά της πλεονεκτήματα. Το σωστό όχημα επιλέγεται από την αποστολή και το χώμα, όχι από το ποια σχολή τεθωρακισμένων έχει τους πιο δυνατούς οπαδούς στο Φέισμπουκ.

Στον λασπωμένο Έβρο συμβαίνει το αντίθετο. Η ερπύστρια απλώνει το βάρος σε πολύ μεγαλύτερη επιφάνεια, βουλιάζει δυσκολότερα και κρατά πρόσφυση σε κορεσμένο έδαφος, εκεί όπου οι οκτώ τροχοί αρχίζουν να ψάχνουν στεγνό λογαριασμό. Τα συστήματα ρύθμισης πίεσης βοηθούν το ΣΤΡΑΪΚΕΡ, όμως η φυσική της λάσπης ψηφίζει ερπύστρια.

Άρα, τροχοφόρα στα νησιά για ταχύτητα και ευελιξία, ερπυστριοφόρα στον δύσκολο Έβρο για κίνηση πάνω στο μαλακό έδαφος και θωρακισμένο αμφίβιο μέσο για να φτάνουν οι Πεζοναύτες από το πλοίο στην ακτή. Το τελευταίο το χάσαμε. Τρία διαφορετικά προβλήματα, τρία διαφορετικά εργαλεία. Μόνο στην Ελλάδα τα βάζουμε όλα στην ίδια επιτροπή και περιμένουμε να βγει ένα όχημα που να κολυμπά, να πετά, να τρέχει στη λάσπη και να κοστίζει όσο μεταχειρισμένο παπάκι.

Και μια τελευταία υπηρεσιακή ενημέρωση. Η ΠΤΗΣΗ έφτιαξε κανάλι στο Φέισμπουκ και σας προτείνω να το ακολουθήσετε. Η ΜΠΕΡΓΚΑΜΙΝΙΑΔΑ μόλις ξεκίνησε και ο ΚαΨιΜιτζής έχει ακόμη πολλά να πει.