Νέα, αποκαλυπτικά στοιχεία από αμερικανικά δικαστικά έγγραφα φέρνουν στην επιφάνεια τον συστηματικό ρόλο της Τουρκίας ως κεντρικού κόμβου και ασφαλούς διαδρόμου για την εισροή ξένων τζιχαντιστών προς το Ισλαμικό Κράτος (ISIS) στη Συρία, κατά την περίοδο της ακμής του, μεταξύ 2014 και 2016. Όπως καταγράφει το Nordic Monitor, παραθέτοντας και τα σχετικά έγγραφα, υπήρχε εντός Τουρκίας ένα καλά οργανωμένο δίκτυο ενδιαμέσων, αλλά και χρηματοδότησης και λογιστικής υποστήριξης των τζιχαντιστών, που λειτουργούσε ανενόχλητο.

Η βασική μαρτυρία σε ανακρίσεις του FBI, προέρχεται από τον τον Εμράαν Άλι, έναν 59χρονο με καταγωγή από τις ΗΠΑ και το Τρινιντατ, με το ψευδώνυμο «Αμπού Τζιχάντ TNT».

Ο Άλι, ο οποίος καταδικάστηκε σε 20 χρόνια φυλάκιση το 2023 από ομοσπονδιακό δικαστήριο της Φλόριδας, ταξίδεψε τον Μάρτιο του 2015 μαζί με τη σύζυγό του και τα έξι παιδιά του από το Τρινιντάντ μέσω Βραζιλίας προς Τουρκία και εν συνεχεία προς Συρία. Στη συνέντευξη του στο FBI στις 28 Σεπτεμβρίου 2020, κατά την επιστροφή του του από τη Συρία στο Μαϊάμι, ο Άλι εξήγησε ότι το ταξίδι είχε οργανωθεί από πριν. Ο κουνιάδος του Άκιλ, που είχε ήδη μεταβεί στη Συρία, τον έφερε σε επαφή με τον ISIS. Μόλις έφτασε στην Τουρκία, ο Άλι κάλεσε συγκεκριμένο τηλεφωνικό αριθμό και ακολούθησε τις οδηγίες που του δόθηκαν, ώστε να φθάσει στην συνοριακή πόλη Γκαζιαντέπ, η οποία λειτουργούσε ως κεντρικός σταθμός περάσματος στη Συρία.

Η μαρτυρία αυτή συμπίπτει με τουρκικές αστυνομικές υποκλοπές του 2014-2015 που εμπλέκουν τον Ιλχάμι Μπαλί (γνωστό ως Αμπού Μπακρ ή Εμπού Μπεκίρ), τον «εμίρη των συνόρων» του ISIS. Ο Μπαλί συντόνιζε εντός Τουρκίας τη μεταφορά μαχητών, φιλοξενούσε ομάδες σε ξενοδοχεία στα σύνορα, έστελνε συνοδούς και τηρούσε λεπτομερή αρχεία αφίξεων-αναχωρήσεων για τον υπολογισμό εξόδων και αποζημιώσεων από την ηγεσία του ISIS.

Παρά το γεγονός ότι ήταν καταζητούμενος για τις φονικές επιθέσεις του ISIS στην Τουρκία (2015-2017) που στοίχισαν τη ζωή εκατοντάδων πολιτών, ο Μπαλί είχε επαφές με την τουρκική υπηρεσία πληροφοριών, τη ΜΙΤ. Μυστικά έγγραφα της τουρκικής αστυνομίας αποκαλύπτουν ότι φιλοξενήθηκε σε ξενοδοχείο της Άγκυρας τον Μάιο του 2016 για συναντήσεις με στελέχη της ΜΙΤ, ενώ νοσηλεύτηκε σε κρατικό νοσοκομείο στο Ικόνιο τον Ιούλιο του ίδιου έτους. O ίδιος σήμερα καταζητείται από την Τουρκία, ενώ έχει συλληφθεί η σύζυγος του.

O “εμίρης” του ISIS, στην Τουρκία, Ιλχαμί Μπαλί και η σύζυγος του

Οι αμερικανικές δικογραφίες τονίζουν ότι η Τουρκία λειτουργούσε ως κεντρικός κόμβος χρηματοδότησης του ISIS, ενώ επαρχίες όπως oi Γκαζιαντέπ, Χατάι, Σανλιούρφα και Κιλίς μετατράπηκαν σε πραγματικά «τζιχαντιστικά κέντρα». Και παρά την πυκνή παρουσία της ΜΙΤ στα σύνορα (ή εξαιτίας αυτής…), χιλιάδες ξένοι από Ευρώπη, Αμερική, Καραϊβική, Κεντρική Ασία και Μέση Ανατολή τα διέσχιζαν ανενόχλητοι για να ενταχθούν στον ISIS στη Συρία.

Οι τουρκικές εισαγγελικές έρευνες στο ίδιο διάστημα, που αποκάλυπταν εμπλοκή της ΜΙΤ σε μεταφορές όπλων και μετακινήσεις ισλαμιστών «πάγωσαν» μετά από εντολές της κυβέρνησης Ερντογάν. Εισαγγελείς, αστυνομικοί και δικαστές που τις χειρίστηκαν διώχθηκαν, απολύθηκαν ή φυλακίστηκαν. Κι αυτό καθώς η στρατηγική της Άγκυρας για την ανατροπή του Μπασάρ αλ Άσαντ ευνοούσε τις ισλαμιστικές ομάδες, μετατρέποντας τα νότια σύνορα της Τουρκίας σε «ανοιχτή πύλη» για τζιχαντιστές.

Η υπόθεση Άλι έρχεται να ενισχύσει τις διεθνείς καταγγελίες περί τουρκικής ανοχής, αν όχι ενεργού συνενοχής, σε δίκτυα τρομοκρατίας. Ενώ η Άγκυρα διαψεύδει κατηγορηματικά και ισχυρίζεται ότι ενίσχυσε τα σύνορα της με τη Συρία μετά το 2015, οι μαρτυρίες, οι υποκλοπές και τα δικαστικά έγγραφα δείχνουν μια διαφορετική εικόνα: ένα καλά οργανωμένο σύστημα που χρησιμοποίησε τουρκικό έδαφος για να εξυπηρετήσει τον ISIS, την ίδια στιγμή που δυτικές χώρες μάχονταν εναντίον του. Σήμερα βέβαια η Τουρκία ανακοινώνει συνεχώς συλλήψεις τρομοκρατών του Ισλαμικού Κράτους, έχοντας αποκαταστήσει τις σχέσεις της με το νέο συριακό καθεστώς.