Η εκτόξευση των δυο βαλλιστικών ιρανικών πυραύλων προς το νησί Ντιέγκο Γκαρσία στον Ινδικό Ωκεανό, ανεβάζει κατακόρυφα την απειλή που του πυραυλικού οπλοστασίου του Ιράν για την Ευρώπη, συμπεριλαμβανομένης και της Ελλάδας.
Από ότι εκτιμάται η επίθεση, η οποία αναχαιτίστηκε εν μέρει από αμερικανικά μέσα, αφορούσε σε Khorramshahr-4, το ικανότερο πυραυλικό σύστημα που διαθέτει η Τεχεράνη. Όπως είχαμε γράψει πρόσφατα, η εκτίμηση για το συγκεκριμένο σύστημα ήταν ότι είχε μέγιστο βεληνεκές περίπου 3.000 km, αν και αυτό εξαρτάται άμεσα από το φορτίο το οποίο μεταφέρει.
Για παράδειγμα το κυρίαρχο σενάριο για τον Khorramshahr-4 ήταν ότι μπορούσε να χτυπήσει το Ισραήλ (που κατά το ιρανικό αφήγημα αποτελεί το βασικό στόχο του πυραυλικού οπλοστασίου του), δηλαδή σε απόσταση 2.000 km, μεταφέροντας φορτίο 1.500-1.800 κιλών, που μπορεί να περιλαμβάνει πολλαπλές ανεξάρτητες κεφαλές και «δολώματα»/αντίμετρα, τα οποία κάνουν την αποτελεσματική αναχαίτισή του (με κατάλληλα αντιβαλλιστικά συστήματα) πολύ μεγάλη πρόκληση.
Αυτό όμως που ισχύει για τους βαλλιστικούς πυραύλους μέσου βεληνεκούς (MRBM) όπως ο Khorramshahr-4, είναι ότι μπορεί να «μετατραπούν» σε αυξημένου βεληνεκούς (IRMB-Intermediate Range Ballistic Missile) μειώνοντας το ωφέλιμο φορτίο τους. Δηλαδή ένας Khorramshahr-4 με φόρτο 450-500 kg μπορεί να καλύψει απόσταση 3.500-4.000 km, όπως μάλλον ήταν η περίπτωση των βλημάτων που φέρονται να εκτοξεύθηκαν κατά του Ντιέγκο Γκαρσία.
Επιπλέον οι ιρανικοί βαλλιστικοί πύραυλοι έχουν επιδείξει και ενσωματωμένη τεχνολογία πολυηχητικών κεφαλών, που κάνει την αναχαίτιση των τελευταίων πρακτικά αδύνατη με τα αντιβαλλιστικά μέσα που είναι αναπτυγμένα στην περιοχή, περιλαμβανομένου και του πολυεπίπεδου ισραηλινού θόλου.
Το βεληνεκές των 3.500-4.000 km (ή και μεγαλύτερο, με ακόμη μειωμένο φορτίο, καθώς αυτό δεν είναι σημαντικό για ένα όπλο τρομοκρατίας), βάζει πολύ μεγάλο μέρος της ευρωπαϊκής ηπείρου στη δυνατότητα πυραυλικού πλήγματος από την Τεχεράνη. Υπογραμμίζεται ότι η Ελλάδα, μαζί με το μεγαλύτερο μέρος των Βαλκανίων ήταν έτσι και αλλιώς στην εμβέλεια των Khorramshahr-4 ακόμη και με την εκτίμηση των 3.000 km.
Από την άλλη η Γηραιά Ήπειρος έχει ελάχιστες αυτόνομες δυνατότητες αντιβαλλιστικής άμυνας και θα πρέπει να βασιστεί στην αμερικανική αντιβαλλιστική ασπίδα, η οποία σήμερα είναι εστιασμένη στη Μέση Ανατολή.
Αντιβαλλιστική προστασία απέναντι στον Khorramshahr-4 δεν προσφέρει κανένα σύστημα σε υπηρεσία στην Ευρώπη και σε αυτά περιλαμβάνονται και οι Patriot (σε χρήση από αρκετές ευρωπαϊκές χώρες), ούτε καν οι εκδόσεις με πυραύλους PAC-3SME. Οι ελληνικοί Patriot με υποδεέστερης ικανότητας πυραύλους PAC-2 GEM έχουν ακόμη πιο περιορισμένη αντιβαλλιστική απόδοση, ειδικά απέναντι σε Khorramshahr-4.
Το ίδιο ισχύει και για τα συστήματα SAMP/T σε γαλλική και ιταλική υπηρεσία, δηλαδή πρακτικά Aster 30 στην ξηρά, καθώς η έκδοση του πυραύλου που χρησιμοποιούν δεν έχει ουσιαστικές αντιβαλλιστικές δυνατότητες. Αυτό θα γίνει κάποια στιγμή μέσα στο 2027, όπως θα αποκτηθεί η νέα έκδοση του Aster 30, η Block 1 NT, με δυνατότητες αντιβαλλιστικής αναχαίτισης.
Για τον ίδιο λόγο ούτε και οι Aster 30 στην θάλασσα, δηλαδή όσοι οπλίζουν φρεγάτες FREMM και Belh@rra (όπως και η ΚΙΜΩΝ του ΠΝ), ή αντιτορπιλικά Type 45 του Βρετανικού Ναυτικού, όπως αυτό που θα φτάσει σύντομα στην Κύπρο, ή αντιτορπιλικά κλάσης Horizon σε σε γαλλική και ιταλική υπηρεσία, έχουν ανάλογες ικανότητες.
Το μόνο σύστημα με αποδεδειγμένες τέτοιες ικανότητες στην Ευρώπη είναι το ΝΑΤΟϊκό AEGIS Ashore σε δύο εγκαταστάσεις, σε Ρουμανία και Πολωνία, με αναχαιτιστικούς πυραύλους SM-3. Αυτό ουσιαστικά έχει μεταφέρει την υποδομή AEGIS που έχουν μονάδες του Αμερικανικού Ναυτικού (όπως τα αντιτορπιλικά κλάσης Arleigh Burke) σε χερσαία εφαρμογή.
Σημειώνεται ότι ούτε και κάποιο από τα ευρωπαϊκά ναυτικά που διαθέτει φρεγάτες αεράμυνας περιοχής με πυραύλους SM-2 μπορεί να εκτελέσει αντιβαλλιστικό έργο, καθώς και αυτοί έχουν τους ίδιους περιορισμούς με τις εν χρήση εκδόσεις των Aster 30.
Στην ευρωπαϊκή αντιβαλλιστική άμυνα θα πρέπει να προστεθούν και οι ισραηλινής προέλευσης Arrow 3, που έχει αγοράσει η Γερμανία και τα πρώτα στοιχεία των οποίων έχουν παραδοθεί τον περασμένο Δεκέμβριο, αλλά η επιχειρησιακή τους ετοιμότητα είναι άγνωστη.
Μικρή σημείωση για τις ανακρίβειες που έχουν γεμίσει το Διαδίκτυο και όχι μόνο: Ο πύραυλος MIM-104D PAC-2 GEM των ελληνικών συστημάτων Patriot δεν «είναι ο ιδανικός για αντιβαλλιστικές αναχαιτίσεις». Η 30 ετών σχεδίαση είναι ένας αναγκαίος συμβιβασμός των τεχνολογικών δυνατοτήτων της εποχής, για να αποκτήσει το σύστημα Patriot κάποιες αντιβαλλιστικές δυνατότητες. Το χαρακτηριστικό που επιλέγουν να αγνοούν όσοι γράφουν σχετικά, είναι ότι έχει σχεδιαστεί όχι για καταστροφή της κεφαλής του βαλλιστικού πυραύλου (της κατηγορίας Tactical Ballistic Missile εντός θεάτρου επιχειρήσεων) αλλά την εκτροπής της από τον στόχο. Με άλλα λόγια εάν προστατεύεις ένα εκτεταμένο στόχο, όπως μια πόλη, η εκτροπή της κεφαλής σημαίνει -δυστυχώς- ότι θα πέσει κάπου δίπλα. Νεότερα βλήματα όμως τα PAC-3SME προορίζονται στο να καταστρέφουν την επερχόμενη κεφαλή με τη φιλοσοφία HTK (Hit To Kill) δηλαδή με άμεσο πλήγμα και όχι εκρηκτική γόμωση.
H εκρηκτική κεφαλή, όπως αυτή που έχει το βλήμα MIM-104D PAC-2 GEM, εκλύει ενέργεια λίγων mega joules: οπότε είναι αποτελεσματική κατά αεροσκαφών και μπορεί να προκαλέσει εκτροπή μας κεφαλής (κάποιων) πυραύλων. Αντίθετα τα βλήματα ΜΙΜ-104F και PAC-3 με λογική «Hit to Kill» εκλύουν αρκετές εκατοντάδες mega joules λόγω πολύ μεγάλης κινητικής ενέργειας!
