Η απόφαση της Meta να απενεργοποιήσει το προσωπικό προφίλ της Olga Shapolayeva προκάλεσε έντονες αντιδράσεις στην ελληνόφωνη κοινότητα που παρακολουθεί εδώ και χρόνια τις εξελίξεις στην Ουκρανία. Για τους περισσότερους Έλληνες, η Olga δεν είναι απλώς μία μεταφράστρια. Είναι ένας άνθρωπος που, εδώ και χρόνια, μεταφέρει καθημερινά στην ελληνική γλώσσα όσα συμβαίνουν στην Ουκρανία. Δεν το έκανε επειδή ήταν η δουλειά της ούτε επειδή αμειβόταν γι’ αυτό. Το έκανε στον ελεύθερο χρόνο της, συχνά στερώντας τον από την προσωπική της ζωή και την οικογένειά της.

Γεννημένη στη Μαριούπολη, μία πόλη με βαθιές ελληνικές ρίζες και μία από τις σημαντικότερες εστίες του ελληνισμού στην Ουκρανία, η Shapolayeva  αφιέρωσε μεγάλο μέρος της ζωής της στη σύνδεση των δύο λαών. Η επαγγελματική της πορεία ως μεταφράστρια, αλλά και η δημόσια παρουσία της, λειτούργησαν όλα αυτά τα χρόνια σαν μια πραγματική γέφυρα ανάμεσα στην Ελλάδα και την Ουκρανία.

Βολοντίμιρ Ζελένσκι, Olga Shapolayeva, Κώστας Τασούλας

Πίσω από το όνομά της βρίσκεται μια μακρά επαγγελματική πορεία στη διερμηνεία υψηλού επιπέδου. Έχει βρεθεί δίπλα σε Προέδρους, Πρωθυπουργούς, υπουργούς και κρατικές αντιπροσωπείες, αναλαμβάνοντας τη διερμηνεία σε επίσημες συναντήσεις Ελλάδας και Ουκρανίας. Μεταξύ άλλων, υπήρξε διερμηνέας στις κοινές δηλώσεις του Βολοντίμιρ Ζελένσκι και του Κυριάκου Μητσοτάκη, καθώς και στις συναντήσεις του Ουκρανού Προέδρου με την πολιτειακή και πολιτική ηγεσία της Ελλάδας και της Κύπρου.

Η απενεργοποίηση του λογαριασμού της χωρίς σαφή δημόσια εξήγηση προκάλεσε κύμα συμπαράστασης. Στο Facebook δεκάδες χρήστες, δημοσιογράφοι και φίλοι της ζητούν την άμεση αποκατάσταση του προφίλ της, χαρακτηρίζοντας την απόφαση άδικη και ακατανόητη. Πολλοί επισημαίνουν ότι με αυτόν τον τρόπο χάνεται μία σημαντική φωνή.

Δυστυχώς, δεν πρόκειται για μεμονωμένο περιστατικό. Το 2024 η Meta διέγραψε επίσης χωρίς προειδοποίηση τη σελίδα Flight.com.gr, η οποία αριθμούσε περίπου 70.000 ακολούθους. Η συντακτική μας ομάδα είχε τότε καταγγείλει ότι επί χρόνια δεχόταν οργανωμένες μαζικές αναφορές, περιορισμούς στην απήχηση των δημοσιεύσεων και αυτοματοποιημένες κυρώσεις, χωρίς να μπορεί να επικοινωνήσει ουσιαστικά με την εταιρεία ή να λάβει σαφείς απαντήσεις. Τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότεροι δημοσιογράφοι, ερευνητές και ακτιβιστές που στηρίζουν την Ουκρανία αναφέρουν περιορισμούς, χαμηλότερη απήχηση ή ακόμη και αναστολές λογαριασμών. Κάθε υπόθεση μπορεί να έχει διαφορετική εξήγηση. Όμως όταν τέτοια περιστατικά επαναλαμβάνονται με ανθρώπους που έχουν αφιερώσει χρόνια στην αντιμετώπιση της ρωσικής παραπληροφόρησης, είναι λογικό να γεννώνται ερωτήματα.

Η υπόθεση της Olga Shapolayeva ξεπερνά πλέον τα όρια ενός προσωπικού λογαριασμού στο Facebook. Το ερώτημα είναι πολύ ευρύτερο: ποιος αποφασίζει ποιες φωνές θα ακούγονται και ποιες θα εξαφανίζονται από τον δημόσιο διάλογο; Όταν άνθρωποι που έχουν αφιερώσει χρόνια στην ενημέρωση και στην αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης σιωπούν χωρίς καμία ουσιαστική εξήγηση, δεν χάνει μόνο ο ίδιος ο χρήστης. Χάνει η αξιοπιστία της δημόσιας συζήτησης και, τελικά, όλοι όσοι πιστεύουν ότι η ελευθερία της έκφρασης δεν μπορεί να εξαρτάται από έναν αδιαφανή αλγόριθμο.