Το πιο δύσκολο πράγμα είναι να βρεις βοηθό στο ΚαΨιΜί. Διότι η δουλειά εδώ είναι μόνο για όποιον την αγαπάει πραγματικά… Βρίσκω ενίοτε καλά παιδιά, αλλά λίαν συντόμως τα παρατάνε είτε γιατί απλά τελειώνει η θητεία, είτε γιατί απλά δεν τα καταφέρνουν στους καφέδες. Το θέμα είναι ότι σκέφτομαι να αιτηθώ τη δημιουργία μόνιμης θέσης βοηθού.
Βαριά Αμυντική Βιομηχανία στην Ελλάδα
Μιλώντας για βοηθούς, θυμήθηκα μια μεγάλη συζήτηση που γίνεται για τη βαριά αμυντική βιομηχανία. Η Ελλάδα έχει βαριά βιομηχανία, και έχει και αμυντική βιομηχανία (ότι έχει απομείνει και από τα δυο). Δυστυχώς δεν έχει και τα δυο σε ένα, αν εξαιρέσουμε κάποιες εγκαταστάσεις στο Βόλο, για διάφορες εταιρείες, κυρίως αυτές που ασχολούνται με τα Λέοπαρντ 2. Παλιά είχαμε και τα ΕΑΣ αλλά και την ΕΛΒΟ. Όταν λέμε ΕΑΣ, εννοούμε ΠΥΡΚΑΛ και ΕΒΟ. Η ΠΥΡΚΑΛ είχε ξεκινήσει ιδιωτική, αλλά τελικά όπως τα πάντα όλα τη δεκαετία του ’80, κατέληξε κρατική. Για να μην σας κουράζω, χρειαζόμαστε βαριά πολεμική βιομηχανία, καλό είναι να φτιάχνουμε ντρόουνς σε τριασδιάστατους εκτυπωτές, αλλά χρειαζόμαστε, ξαναλέω, βαριά πολεμική βιομηχανία. Και αυτή μπορεί να δημιουργηθεί με οχήματα (συμπεριλαμβάνω και τα άρματα μάχης), και την κατασκευή πολεμικών πλοίων.
Ναυπηγεία ακούω αλλά ναυπηγήσεις πολεμικών δεν βλέπω
Μιλώντας για ναυπηγεία, αυτή τη στιγμή έχουμε επιχειρησιακά αρκετά ναυπηγεία, Σκαραμαγκά, Ελευσίνα, Σύρο, Σαλαμίνα και Σπανόπουλο. Επίσης υπάρχει και το Πέραμα (Ναυπηγοεπισκευαστική Ζώνη), όπου μπορεί επίσης να φτιάξει πλοία αν χρειαστεί, ή μάλλον καλύτερα, αν βρεθεί δουλειά. Τι κάνουν όλα αυτά τα Ναυπηγεία; Καλά είναι, εσείς; οικογένεια, παιδιά; Όλοι καλά; πάντα καλά! Με λίγα λόγια, τι να κάνουν όλα αυτά τα Ναυπηγεία για την Άμυνα, αν δεν τους δώσουμε δουλειά για την Άμυνα; Για να μην κατηγορήσουμε τον Δένδια, ο τελευταίος είχε προχωρήσει όσο τον έπαιρνε το θέμα των Κονστελέισιον, που θα κατασκευάζονται 100% στην Ελλάδα, αλλά οι τελευταίες ακυρώθηκαν. Συνεπώς, η -θεωρητική- ναυπήγηση των πλοίων αυτών στην Ελλάδα, που θα έδινε δουλειά σε Σκαραμαγκά και Ελευσίνα, δεν προχώρησε. Η Σαλαμίνα πρέπει να γράψω πως κατασκευάζει κομμάτια για την ΦΔΙ, αλλά μόνο τσιμπίδες δουλεύουν εκεί, μόνο συγκολήσεις, τίποτα πιο προχωρημένο. Δίκτυα, σωληνώσεις, εξαρτήσεις, για τα κομμάτια που κατασκευάζονται στην Ελλάδα, όλα αυτά τα αντβάνσντ, γίνονται στη Γαλλία (και λογικό είναι). Χρειάζεται να ολοκληρωθεί ένα πλοίο εδώ στην Ελλάδα, για να πούμε πως έχουμε πολεμικά ναυπηγεία. Για να μην σας κουράζω, αν δεν δείτε παραγγελίες για υποβρύχια και για Η-ΠΗ-ΣΗ κορβέτες, δεν θα αποκτήσουμε ναυπηγεία για Άμυνα. Μια χαρά θα ζουν όλα τα Ναυπηγεία μας, αλλά από τον πολιτικό τομέα, και τις κατασκευές αλλά και τις επισκευές. Αν τώρα “πειστούμε” να πάμε σε γαλλικά υποβρύχια, πάλι στο Λοριάν θα φτιαχτούν (και κάποιοι θα σας πείσουν πως κερδάμε, και θα βρίζουν την Πτήση και τον ΚαΨιΜιτζή, και πως δεν λέω καλή κουβέντα για γαλλικά κλπ κλπ). Πάντως στο ενδιάμεσο, θα παράγγελνα άλλες δυο Ρουσσέν στην Ελευσίνα, και υποβρύχια στο Σκαραμαγκά (δεν με νοιάζει η χώρα προέλευσης, ότι ναναι αρκεί να φτιαχτούν εδώ).
Τα ρουκετοβόλα ΑΡ-ΕΜ-70 και ο εκσυγχρονισμός τους
Μιλώντας για κατασκευή στην Ελλάδα, σίγουρα ετοιμάζονται να γίνουν πολλά και διάφορα. Το θέμα είναι, το ποιος θα τα κάνει όλα αυτά. Η ΜΕΤΛΕΝ αγόρασε το εργοστάσιο της ΝΚ Κιολεϊδης, αλλά όχι την ίδια την εταιρεία. Το λέω αυτό γιατί κάπου διάβασα ένα σχόλιο πως πλέον δεν υπάρχουν δυο διαφορετικές προσφορές για το θέμα των ΡΜ 70, καθώς η ΜΕΤΛΕΝ (που κατεβαίνει με την Έλμπιτ), και η Κιολεϊδης (που κατεβαίνει με την ινδική ΤΑΤΑ), πλέον θα είναι μια εταιρεία. Αυτό δεν συμβαίνει, καθώς απλά η δεύτερη πούλησε το οικόπεδό της, βασικά το εργοστάσιο και τους στεγασμένους χώρους στην ΜΕΤΛΕΝ. Επίσης, η Κιολεϊδης δεν βγαίνει εκτός αγοράς, και μάλιστα μαθαίνω ότι η εταιρεία με τη ρευστότητα που απέκτησε, ψάχνει νέο χώρο στην ευρύτερη περιοχή. Η ΜΕΤΛΕΝ θεωρείται πως είναι το “βαρύ χαρτί” της Ελλάδας στα άρματα μάχης, και αυτό το έχει καταφέρει χωρίς να έχει πουλήσει τίποτα στη χώρα από την εποχή των ΛΕΟ 2 ΧΕΛ. Βασικά καμία ελληνική εταιρεία δεν έχει πουλήσει τίποτα για πολλά χρόνια στην Ελλάδα, αλλά ας μην επαναλαμβάνομαι. Αν είχε πουληθεί κάτι στην Ελλάδα, από ελληνικές εταιρείες, θα το ξέραμε.
Η Πρίσμα και τα ΑΡ-ΕΜ-70
Μιλώντας για τα ΑΡ-ΕΜ-70, θα πω ότι υπάρχει και μια αμιγώς ελληνική πρόταση, κυρίως για το σύστημα ελέγχου πυρός, από την Πρίσμα Ελεκτρόνικς. Η τελευταία είναι ένα μικρό διαμαντάκι της αμυντικής βιομηχανίας, με κύρια παραγωγική μονάδα στην Αλεξανδρούπολη. Η εταιρεία πάντα συγκεντρώνει το ενδιαφέρον των ξένων όταν πρέπει να κατασκευαστούν ηλεκτρονικά στη χώρα. Αν θέλετε τη δική μου άποψη, θα δούμε πολλά στο μέλλον από την εταιρεία. Στο ενδιάμεσο κρατήστε μόνο ότι έχει φτιάξει μέχρι και δορυφόρο, όχι σε συνεργασία με άλλους, αλλά μόνη της. Μου τα εξηγούσε ένας ωραίος τύπος της ΠΑ, θα πρότεινα να την ψάξετε λιγάκι, και να την κρατήσετε στο πίσω μέρος του μυαλού σας. Μεταξύ μας, δεν βλέπω να παίρνει το συμβόλαιο για τα ΑΡ-ΕΜ-70, καθώς όταν είχε παρουσιάσει τη λύση κάποτε, θα την είχαμε επιλέξει. Πάντως και σήμερα, αν θέλαμε να κάνουμε κάτι μικρό, και χαμηλού κόστους, εκεί θα έπρεπε να πάμε. Πρέπει να σας πως, πως ο εκσυγχρονισμός των ΑΡ-ΕΜ-70 κάποτε “δομηθεί” (το έγραψα έτσι για να περάσει από την αρχισυνταξία) γύρω από ανατολικο-ευρωπαϊκή πρόταση (που προωθήθηκε από συγκεκριμένα μέσα), ενώ η Πρίσμα, αν θυμάμαι καλά είχε φτιάξει ήδη πρωτότυπο! Τώρα, ίσως για καλή μας τύχη, ήρθαν και οι Ισραηλινοί, αλλά και οι Ινδοί, και θα υπάρξει και αντίλογος.
Πάλι οχήματα, αλλά και άρματα μάχης
Μιλώντας για οχήματα, οι αγορές και οι εξαγορές που γίνονται, δείχνει πως κάτι κινείται ή κάτι πάει να κινηθεί στη βαριά βιομηχανία. Και η βορειοελλαδική Ε-Ο-ΝΤΙ-ΈΙΤΣ (ΕΟΔΗ), που παράγει κατ’ αποκλειστικότητα θωρακίσεις για τους Γερμανούς, δείχνει να ετοιμάζεται για σκέιλ-απ, στα πάντα όλα. Η εταιρεία θα είχε κομβικό ρόλο στο πρόγραμμα των Λυνξ, αλλά όταν πήγε στο κουβά το πρότζεκτ, φρόντισε να προτείνει περισσότερες λύσεις, είτε για εκσυγχρονισμό των Λεωνίδας, είτε για εκσυγχρονισμό των Μ113 είτε με τον ΟΠΛΙΤΗ. Τον τελευταίο καιρό μαθαίνω πως υπάρχει και μια βελτίωση της “σκηνικής” παρουσίας της εταιρείας στις παρουσιάσεις που κάνει στο ΓΕΣ. Το ενδιαφέρον με αυτή την εταιρεία είναι πως έχει φτιάξει λύσεις κυριολεκτικά για όλα τα τεθωρακισμένα του ΕΣ, από εκσυγχρονισμό των Λέοπαρντ 1, μέχρι τη δημιουργία ενός άρματος με πήγμα Λέο 1, και πύργο σε στυλ Τερμινέιτορ, με 30άρια ή 20άρια, και αντιαρματικούς πυραύλους νέας γενιάς (μην μου πείτε πως το ξέρατε αυτό). Η προσωπική μου προτίμηση πως αντί να πετάξουμε τα λεφτά μας σε Μ113, πρέπει να πάμε στο εκσυγχρονισμένο Λεωνίδας. Φυσικά αυτό το λέει ο ΚαΨιΜιτζής, που το μόνο που κανονίζω είναι οι αγορές καφέ. Τα ρέστα μας θα πάνε στα Μ113, αυτό το θεωρώ κλεισμένο, με ότι σημαίνει αυτό.
Έχω απορίες με τον Κένταυρο
Μιλώντας για ελληνικές εταιρείες, κάπου πήρε το μάτι μου για ενσωμάτωση του ελληνικού Κένταυρος, της ΕΑΒ, στα Μπάρακ της ΈΙ-ΆΙ-ΈΙ. Ας γιου σίριους, που λένε και στα Γρεβενά; Τι σημαίνει ενσωμάτωση; Βάλαμε τον κώδικα του Κένταυρος στο ΣΙ ΕΜ ΕΣ του Μπάρακ; Μας έδωσαν κώδικα οι Ισραηλινοί και το βάλαμε εμείς στο Κένταυρος, έτσι ώστε να μην παρεμβάλλεται το ένα στο άλλο; Ή απλά πέταξαν μια μπαλαντέζα και το βάλαμε αποπάνω; Τέτοιες λεκτικές υπερβολές, λίγους μήνες μετά τη διαπίστωση πως υπάρχει κάτι που λέγεται ΚΕΝΤΑΥΡΟΣ; Ξέρετε, καλό είναι να μην τα δεχόμαστε έτσι εύκολα όλα αυτά, γιατί κάποια στιγμή θα γεννηθεί κανένα νέο κανόνι του Γκιόλβα, και θα ψηφίζουμε κόμματα που έχουν τον χρυσό της Τράπεζας της Ανατολής. Για την ιστορία, αν δεν είχαν γίνει οι ΑΣΠΙΔΕΣ, και δεν είχε αποτύχει ένα χαμηλής ισχύος σύστημα που βάλαμε στην πρώτη φρεγάτα που κατέβηκε στην Ερυθρά, ο ΚΕΝΤΑΥΡΟΣ θα ήταν ένα σκονισμένο πρωτότυπο κάπου στην Τανάγρα, και ο δημιουργός του θα αντιμετωπιζόταν με την γνωστή ελληνική γραφειοκρατία και εκφράσεις του τύπου “αυτά δεν γίνονται”. Όταν όμως έφτασε το αυγό κοντά στην έξοδο από τη κότα, το πάντα πρωτοπόρο ΠΝ δεν φοβήθηκε να βάλει τον αδοκίμαστο ΚΕΝΤΑΥΡΟ πάνω σε ΜΕΚΟ. Και το πρωτότυπο (αυτό στείλαμε), το τελείως αδοκίμαστο πρωτότυπο, έκανε παπάδες στην Ερυθρά με το ΠΝ. Όπως έχω μάθει, όταν έμπαινε σε λειτουργία, οι παρεμβολές ήταν τόσο ισχυρές, που όχι ντρόυον έριχνε, αλλά και κάθε πλοίο στην περιοχή δεν έβλεπε τίποτα (εντάξει, ούτε και η φρεγάτα). Τελοσπάντων, ουδέν κακό αμιγές καλού, τουλάχιστον κάποιος επιστήμονας έχει μείνει στην ΕΑΒ, αναγνωρίστηκε η δουλειά του, και το ΠΝ απέκτησε τον Κένταυρο. Αλλά μέχρι να εξαχθεί στο Ισραήλ, θέλουμε ακόμη δρόμο. Η υπερβολή βλάπτει.
Η συντήρηση και οι εκσυγχρονισμοί
Μιλώντας για ελληνικές βιομηχανίες, θα σας πω τη δική μου, προσωπική άποψη για την κατασκευή αεροσκαφών στην Ελλάδα. Από τη στιγμή που το 1985, επιλέξαμε να πάρουμε 40 Φ16 και 40 Μιράζ 2000, δεν μπορέσαμε να φέρουμε γραμμή παραγωγής στη χώρα, και εκεί χάθηκε η τελευταία ευκαρία για ελληνικής κατασκευής μαχητικά. Η Τουρκία που αγόρασε 160 Φ16, τα έφτιαξε τοπικά. Ακόμη και σήμερα, παρότι έχουμε γραμμή παραγωγής για εξαρτήματα του ΗΡΑΚΛΗ, θα πάρουμε το βραζιλιάνικο μεταγωγικό. Εμείς οι ίδιοι δεν θέλουμε γραμμή παραγωγής στη χώρα μας, καθώς θα πάρουμε ότι μας γυαλίσει, και ότι προτείνουν οι αμυντικοί ινφλουένσερς, κι όχι ότι φτιάχνεται στην Ελλάδα μας. Πάντως, αν θέλετε την άποψή μου, και καθώς είμαι ρεαλιστής, δεν θα στόχευα ποτέ σε ελληνικές γραμμές παραγωγής εν έτει 2026. Θα με ενδιέφερε σαν Ελλάδα να μπορώ να συντηρώ 100% κάθε ιπτάμενο μέσο που έχω, στην ίδια της χώρα, με Έλληνες τεχνικούς. Αυτό μπορεί να γίνει, είναι εφικτό, και έχει πολύ μεγαλύτερη αξία από το να φτιάξουμε πχ κομμάτια για τα Φ35 ή τα Ραφάλ ΕΦ4, ΕΦ5 ή ΕΦ11. Οι εταιρείες ΕΜ-ΕΡ-Ο όπως η Απέλλα και η Αεροσέρβισις, επιστρατεύονται ως έχουν σε καιρό πολέμου, και εντάσσονται κανονικά στις Ένοπλες Δυνάμεις. Και φυσικά οι εγκαταστάσεις τους, αποτελούν στόχους για τον εχθρό, και λαμβάνουν προστασίας. Με λίγα λόγια, από τη στιγμή που δεν κατασκευάζουμε αεροπλάνα στην Ελλάδα, τα λεφτά για εμάς είναι στη συντήρηση. Οι πόλεμοι βασίζονται στη συντήρηση, καθώς εκεί θα δούμε ακριβώς τι γίνεται. Θα πρέπει να μειώσουμε τους τύπους, να στηρίξουμε τις λίγες αλλά σοβαρές και μεγάλες εταιρείες του χώρου (Αεροσέρβισις, ΑΠΕΛΛΑ). Ακόμη όμως κι εκεί, πολεμάμε τις ελληνικές εταιρείες. Την ίδια στιγμή, απλώνουμε όσο γίνεται τον τραχανά, την πολυτυπία, και δίνουμε συντηρήσεις στο εξωτερικό. Κανένα πρόβλημα, αν γίνει πόλεμος, θα έρθουν Γάλλοι ή Ελβετοί να μας συντηρούν τα αεροπλάνα και τα ελικόπτερα (μην φάτε, έχουμε γλαρόσουπα).