Το κείμενο που ακολουθεί αποτελεί απόδοση στα ελληνικά μιας μελέτης που δημοσίευσε στις 30/12/2025 για τη νέα κλάση θωρηκτών Τραμπ, η υπηρεσία Congressional Research Service (CRS), του Κογκρέσου των ΗΠΑ, η οποία ειδικεύεται σε εισηγήσεις προς το νομοθετικό σώμα για σημαντικά ζητήματα πολιτικής και χρηματοδότησης. Συγγραφέας της μελέτης είναι ο Ronald O’Rourke και όπως θα δείτε εγείρει σημαντικά ζητήματα για την κλάση, την αναγκαιότητα της, τη τεχνολογική ης ωριμότητα και βέβαια το κόστος της -που εμφανίζεται τεράστιο ανά σκάφος! Αυτά για να δούμε και τις αντιδράσεις εντος ΗΠΑ, και τις επόμενες μέρες θα προχωρήσουμε σε περαιτέρω ανάλυση αυτού του αρκετά “περίεργου” σχεδίου.
Εισαγωγή
Στις 22 Δεκεμβρίου 2025, η κυβέρνηση Τραμπ ανακοίνωσε ένα προτεινόμενο πρόγραμμα για την κατασκευή μιας νέας κλάσης κατευθυνόμενων πυραυλοφόρων θωρηκτών BBG(X) για το Αμερικανικό Ναυτικό. Τα BBG(X) θα είναι τα πρώτα θωρηκτά που θα προμηθευτεί το Ναυτικό από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, και θα είναι μεγαλύτερα και βαρύτερα οπλισμένα από οποιοδήποτε καταδρομικό ή αντιτορπιλικό έχει προμηθευτεί το Ναυτικό από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Το πρώτο BBG(X) φέρεται ότι θα προμηθευτεί στις αρχές της δεκαετίας του 2030. Ένα βασικό ζήτημα για το Κογκρέσο είναι αν θα εγκρίνει, θα απορρίψει ή θα τροποποιήσει την πρόταση της κυβέρνησης Τραμπ για την κατασκευή των BBG(X).
Επισκόπηση προγράμματος
Το πρόγραμμα BBG(X) θα αποτελείται από δύο αρχικά πλοία, με πιθανό τελικό σύνολο κλάσης 20 έως 25 πλοία. Τα BBG(X) θα αποτελέσουν κεντρικό στοιχείο του σχεδίου Golden Fleet, ενός μελλοντικού σχεδίου δομής δυνάμεων του Ναυτικού, το οποίο προορίζεται να αντικαταστήσει το υφιστάμενο σχέδιο δομής δυνάμεων του Ναυτικού των 381 πλοίων.
Στις 22 Δεκεμβρίου 2025, το Ναυτικό ανάρτησε ανακοινώσεις δύο προγραμματισμένων αναθέσεων συμβάσεων για εργασίες σχεδίασης του BBG(X). Οι συμβάσεις αυτές έχουν εκτιμώμενη διάρκεια εκτέλεσης 72 μηνών (έξι ετών), κάτι που φαίνεται να είναι συμβατό με την προμήθεια του πρώτου BBG(X) στις αρχές της δεκαετίας του 2030.
Δεδομένου ότι κάθε BBG(X) θα απαιτεί αρκετά έτη για να ναυπηγηθεί, το πρώτο BBG(X), εφόσον προμηθευτεί στις αρχές της δεκαετίας του 2030, πιθανότατα θα εισέλθει σε υπηρεσία στα τέλη της δεκαετίας του 2030 ή γύρω στο 2040.
Η κυβέρνηση Τραμπ προτίθεται το πρώτο BBG(X) να ονομαστεί Defiant, και η κλάση να ονομαστεί κλάση Defiant (σύμφωνα με τη ναυτική παράδοση ονοματοδοσίας κλάσεων) ή κλάση Trump.
Διαστάσεις, συγκρίσεις και βασικά χαρακτηριστικά
Το Αμερικανικό Ναυτικό δηλώνει ότι τα BBG(X) (Σχήμα 1) θα έχουν μήκος από 256 έως 268 μέτρα και εκτόπισμα πλήρους φόρτου άνω των 35.000 τόνων. Για λόγους σύγκρισης:
- Τα πιο πρόσφατα θωρηκτά που ναυπηγήθηκαν για το Αμερικανικό Ναυτικό — τα τέσσερα θωρηκτά κλάσης Iowa (BB-61), τα οποία κατασκευάστηκαν κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και ενσωμάτωναν μεγάλες ποσότητες πολύ παχιάς και βαριάς θωράκισης — είχαν μήκος 270 μέτρα και εκτόπισμα πλήρους φόρτου περίπου 57.000 τόνους.
- Το Ναυτικό επιχειρεί σήμερα:
- λίγα καταδρομικά κλάσης Ticonderoga (CG-47), με μήκος 173 μέτρα και εκτόπισμα 10.150 τόνους,
- αρκετές δεκάδες αντιτορπιλικά κλάσης Arleigh Burke (DDG-51), με μήκος 155 μέτρα και εκτόπισμα 9.700 τόνους,
- καθώς και τρία αντιτορπιλικά κλάσης Zumwalt (DDG-1000), με μήκος 186 μέτρα και εκτόπισμα 16.000 τόνους.
Το Ναυτικό διαθέτει επίσης πρόγραμμα ανάπτυξης και προμήθειας μιας κλάσης αντιτορπιλικών νέας γενιάς με την ονομασία DDG(X), ως διαδόχου του αντιτορπιλικού DDG-51. Το εκτιμώμενο εκτόπισμα πλήρους φόρτου του DDG(X) είναι περίπου 14.500 τόνοι, και το πρώτο DDG(X) προβλέπεται να προμηθευτεί στις αρχές της δεκαετίας του 2030.
Ορισμένα δημοσιεύματα έχουν αναφέρει ότι το Ναυτικό σκοπεύει να αντικαταστήσει το πρόγραμμα DDG(X) με το πρόγραμμα BBG(X).
Πρόωση και οπλισμός
Τα BBG(X) θα είναι συμβατικής πρόωσης και θα είναι οπλισμένα με συνδυασμό πυραύλων, πυροβόλων, λέιζερ και άλλων όπλων, ο οποίος, στο σύνολό του, θα είναι μεγαλύτερος από τον συνδυασμό όπλων που φέρουν σήμερα τα καταδρομικά και τα αντιτορπιλικά του Αμερικανικού Ναυτικού.
Ναυπηγεία και δυνατότητα κατασκευής
Το Ναυτικό φέρεται να σχεδιάζει την έκδοση ανταγωνιστικών αναθέσεων σε έναν ή περισσότερους ναυπηγικούς οργανισμούς για την κατασκευή των BBG(X). Ναυπηγεία στις Ηνωμένες Πολιτείες που είναι ικανά να κατασκευάσουν BBG(X) περιλαμβάνουν, αλλά δεν περιορίζονται απαραίτητα, στα εξής:
- General Dynamics Bath Iron Works (GD/BIW), στο Μπαθ του Μέιν,
- Huntington Ingalls Industries – Ingalls Shipbuilding (HII/Ingalls), στην Πασκαγκούλα του Μισισιπή — τα δύο ναυπηγεία που έχουν κατασκευάσει όλα τα καταδρομικά και τα αντιτορπιλικά που προμηθεύτηκε το Ναυτικό από το οικονομικό έτος 1985 και μετά,
- Huntington Ingalls Industries – Newport News Shipbuilding (HII/NNS), στο Νιούπορτ Νιους της Βιρτζίνια, το οποίο σήμερα κατασκευάζει αεροπλανοφόρα και υποβρύχια και στο παρελθόν έχει κατασκευάσει διάφορους τύπους πλοίων επιφανείας, συμπεριλαμβανομένων θωρηκτών.
Εκτιμώμενο κόστος προμήθειας
Το ενδεχόμενο κόστος προμήθειας των BBG(X) είναι αβέβαιο. Για πλοία ενός δεδομένου τύπου (όπως τα πλοία επιφανείας μάχης), το κόστος προμήθειας μπορεί να είναι κατά προσέγγιση ανάλογο του εκτοπίσματος του πλοίου. Με αυτή τη βάση, ένα BBG(X) θα μπορούσε να έχει κόστος προμήθειας μεγαλύτερο από 3,6 φορές εκείνο ενός αντιτορπιλικού κλάσης Arleigh Burke (DDG-51).
Τα DDG-51 κοστίζουν σήμερα περίπου 2,7 δισεκατομμύρια δολάρια το καθένα όταν παραγγέλνονται με ρυθμό δύο πλοίων ανά έτος, και κάτι περισσότερο για ένα πλοίο το έτος. Αυτό υποδηλώνει ένα κόστος προμήθειας ανά μονάδα για τη σχεδίαση BBG(X) της τάξης των 10 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Το πρώτο BBG(X) ενδέχεται να κοστίσει κοντά στα 15 δισεκατομμύρια δολάρια, επειδή το κόστος προμήθειάς του (σύμφωνα με τις πρακτικές κατάρτισης προϋπολογισμού του Ναυτικού) θα ενσωματώνει και το κόστος λεπτομερούς σχεδίασης της κλάσης, το οποίο θα μπορούσε να ανέλθει σε μερικά δισεκατομμύρια δολάρια επιπλέον.
Μεγάλα πλοία επιφανείας του Ναυτικού μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο
Θωρηκτά, καταδρομικά και παρόμοια πλοία του Ναυτικού με εκτόπισμα πλήρους φόρτου άνω των 15.000 τόνων που είτε επιχειρήθηκαν είτε προτάθηκαν μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο περιλαμβάνουν τα εξής:
- Ένα θωρηκτό κλάσης Iowa παρέμεινε σε υπηρεσία έως το 1955. Τα άλλα τρία αποσύρθηκαν από την υπηρεσία την περίοδο 1948–1949, επανεντάχθηκαν την περίοδο 1950–1951 για τον Πόλεμο της Κορέας και παρέμειναν σε υπηρεσία έως την περίοδο 1957–1958. Ένα από αυτά επανεντάχθηκε εκ νέου την περίοδο 1968–1969 για τον Πόλεμο του Βιετνάμ. Και τα τέσσερα θωρηκτά εκσυγχρονίστηκαν και επανεντάχθηκαν σε υπηρεσία την περίοδο 1982–1988 και παρέμειναν σε υπηρεσία έως την περίοδο 1990–1992.
- Ένα πυρηνοκίνητο καταδρομικό (CGN) — το Long Beach (CGN-9), μήκους 220 μέτρων και εκτοπίσματος 17.500 τόνων — προμηθεύτηκε το οικονομικό έτος 1956 και υπηρέτησε από το 1961 έως το 1995. Στη συνέχεια, το Ναυτικό προμηθεύτηκε οκτώ μικρότερα πυρηνοκίνητα καταδρομικά (κλάσεις CGN-25, CGN-35, CGN-36 και CGN-38) με εκτόπισμα πλήρους φόρτου από περίπου 8.600 έως περίπου 11.000 τόνους.
- Κατά τη δεκαετία του 1970, το Ναυτικό εξέτασε τρεις επιλογές σχεδίασης για το προγραμματισμένο πρόγραμμα καταδρομικών Aegis:
- ένα πυρηνοκίνητο καταδρομικό κρούσης (CSGN) μήκους 203 μέτρων και εκτοπίσματος 17.000 τόνων,
- μια παραλλαγή μήκους 179 μέτρων και εκτοπίσματος 12.000 τόνων της σχεδίασης CGN-38,
- και μια παραλλαγή της συμβατικής σχεδίασης του αντιτορπιλικού κλάσης Spruance (DD-963), μήκους 172 μέτρων και εκτοπίσματος 8.000 τόνων.
- Τον Μάρτιο του 1996, το Ναυτικό και η Υπηρεσία Προηγμένων Αμυντικών Ερευνητικών Προγραμμάτων (DARPA) ξεκίνησαν πρόγραμμα ανάπτυξης και προμήθειας περίπου έξι μεγάλων και σχετικά χαμηλού κόστους πλοίων επιφανείας, γνωστών ως πλοία “οπλοστάσια” (arsenal ships) ή Maritime Fire Support Demonstrators (MFSD), καθένα από τα οποία θα έφερε περίπου 500 πυραύλους. Τον Οκτώβριο του 1997, το Ναυτικό ανακοίνωσε ότι αποφάσισε να τερματίσει το πρόγραμμα. Η σχεδίαση του πλοίου δεν είχε πλήρως ωριμάσει πριν την ακύρωση, αλλά οι εννοιολογικές σχεδιάσεις είχαν εκτόπισμα πλήρους φόρτου που κυμαινόταν από περίπου 20.000 έως περίπου 40.000 τόνους.
- Όπως αναφέρθηκε νωρίτερα, το Ναυτικό επιχειρεί τρία αντιτορπιλικά κλάσης Zumwalt (DDG-1000), μήκους 186 μέτρων και εκτοπίσματος 16.000 τόνων. Τα πλοία αυτά προμηθεύτηκαν κατά τα οικονομικά έτη 2007–2009.
Ζητήματα προς εξέταση από το Κογκρέσο
Κατά την εξέταση του αν θα εγκρίνει, θα απορρίψει ή θα τροποποιήσει την πρόταση της κυβέρνησης Τραμπ για την κατασκευή των BBG(X) το Κογκρέσο ενδέχεται να εξετάσει διάφορα δυνητικά ζητήματα, συμπεριλαμβανομένων των εξής:
- Γιατί η κυβέρνηση Τραμπ αποφάσισε να προτείνει την απόκτηση μιας νέας κλάσης θωρηκτών;
- Τι είδους ανάλυση — όπως μια Ανάλυση Εναλλακτικών Λύσεων (Analysis of Alternatives – AOA) — υποστήριξε αυτή την απόφαση;
- Θα ήταν η ανάπτυξη και προμήθεια μιας σχεδίασης BBG(X) εκτοπίσματος 35.000 τόνων, για τη συμπλήρωση άλλων υφιστάμενων και προγραμματισμένων πλοίων του Ναυτικού, η πλέον αποδοτική από πλευράς κόστους πορεία δράσης;
- Ποια βήματα της διαδικασίας προμηθειών του Υπουργείου Άμυνας, εφόσον υπάρχουν, παρακάμφθηκαν ώστε να καταστεί δυνατή η έναρξη του προγράμματος BBG(X) τον Δεκέμβριο του 2025;
- Πώς θα ενταχθούν τα BBG(X) στο μελλοντικό σχέδιο Golden Fleet του Ναυτικού;
Θα είναι τα BBG(X) συμβατά με το δόγμα Distributed Maritime Operations (DMO) του Ναυτικού, το οποίο προβλέπει τη διασπορά των αισθητήρων και των όπλων σε ευρύτερο φάσμα πλοίων και αεροσκαφών, ώστε να αποφεύγεται το «να τοποθετούνται πάρα πολλά αυγά στο ίδιο καλάθι»; - Ποιες είναι οι εκτιμήσεις του Ναυτικού — και του Γραφείου Προϋπολογισμού του Κογκρέσου — σχετικά με το κόστος προμήθειας, συμπεριλαμβανομένου του κόστους λεπτομερούς σχεδίασης, για το πρώτο BBG(X) και για τα επόμενα BBG(X);
Ποια επίδραση θα έχει η σχεδίαση και προμήθεια των BBG(X) στη διαθεσιμότητα χρηματοδότησης για άλλες προτεραιότητες προγραμμάτων του Ναυτικού; - Προτίθεται το Ναυτικό να αντικαταστήσει το πρόγραμμα DDG(X) με το πρόγραμμα BBG(X);
- Ποια θα είναι η καθαρή επίπτωση στις μελλοντικές δυνατότητες και στις χρηματοδοτικές απαιτήσεις του Ναυτικού από την ανάπτυξη και προμήθεια των BBG(X) αντί των DDG(X);
- Θα είναι οι νέες τεχνολογίες που το Ναυτικό δηλώνει ότι θα ενσωματωθούν στη σχεδίαση του BBG(X), και οι οποίες απαιτούν περαιτέρω ανάπτυξη — συμπεριλαμβανομένου ενός ηλεκτρομαγνητικού πυροβόλου (railgun) και λέιζερ υψηλότερης ισχύος — επαρκώς ώριμες έως τις αρχές της δεκαετίας του 2030 ώστε να ενσωματωθούν στα BBG(X);
