Η αμερικανική επιχείρηση κατά του Ιράν έχει ήδη περάσει σε μια φάση όπου η αριθμητική αποκτά μεγαλύτερη σημασία από τα πανηγυρικά ανακοινωθέντα. Οι ΗΠΑ έχουν εξαπολύσει μια τεράστια αεροπορική εκστρατεία, με χιλιάδες πολεμικές εξόδους, δεκάδες κύματα προσβολών και πολύ μεγάλη φθορά σε ιρανικές εγκαταστάσεις διοίκησης, αεράμυνας, ναυτικές μονάδες, υποδομές πυραύλων και εγκαταστάσεις παραγωγής μη επανδρωμένων συστημάτων. Παράλληλα όμως, η Τεχεράνη έχει κατορθώσει να επιβάλει μετρήσιμο, πολιτικά και οικονομικά, βαρύ κόστος, με νεκρούς και τραυματίες, πλήγματα σε αμερικανικές βάσεις στην περίμετρο του Κόλπου, απώλειες ή καταστροφές αεροπορικών μέσων και προσβολές σε μέσα υψηλής αξίας, που επηρεάζουν άμεσα την ικανότητα της Ουάσιγκτον να διατηρεί με την ίδια άνεση τον ρυθμό των επιχειρήσεων. Αυτό είναι και το βασικό σημείο που ξεχωρίζει τη σημερινή φάση του πολέμου από την αρχική εικόνα της σχεδόν απόλυτης αμερικανικής κυριαρχίας.

U.S. Sailors prepare to stage ordnance on the flight deck of Nimitz-class aircraft carrier USS Abraham Lincoln (CVN 72) in support of Operation Epic Fury, Feb. 28, 2026. (U.S. Navy photo)

Τα επίσημα αμερικανικά στοιχεία για την επιχείρηση Epic Fury δείχνουν το μέγεθος της στρατιωτικής εμπλοκής. Στις 16 Μαρτίου η CENTCOM κατέγραφε πάνω από 6.500 πολεμικές εξόδους και πάνω από 7.000 στόχους που είχαν ήδη χτυπηθεί. Στην ενημέρωση της 1ης Απριλίου, ο αριθμός είχε φτάσει πάνω από 13.000 πολεμικές εξόδους και τους 12.300 στόχους, μαζί με πάνω από 155 ιρανικά πλοία και ναυτικά μέσα που είχαν βυθιστεί ή καταστραφεί. Η πρώτη ανάγνωση είναι εντυπωσιακή και πράγματι αντανακλά την υψηλή ένταση επιχειρήσεων. Η δεύτερη ανάγνωση όμως είναι πιο αποκαλυπτική. Στη αρχή της εκστρατείας, ο δείκτης κινούνταν περίπου στην αναλογία 1,08 στόχοι ανά έξοδο, ενώ αργότερα έπεσε περίπου στο 0,95. Στο διάστημα από τις 16 Μαρτίου έως την 1η Απριλίου, προστέθηκαν περίπου 6.500 νέες έξοδοι, αλλά οι επιπλέον στόχοι ήταν περίπου 5.300. Αυτό σημαίνει πως η πρώτη φάση αφορούσε κυρίως σταθερούς, χαρτογραφημένους και ευκολότερα εντοπίσιμους στόχους, ενώ στη συνέχεια η αμερικανική αεροπορία πέρασε σε πολύ δυσκολότερο έργο, απέναντι σε κινητούς εκτοξευτές, σε μέσα σε διασπορά, σε υπόγειες εγκαταστάσεις και γενικότερα στόχους που απαιτούσαν πολύ μεγαλύτερη προσπάθεια για την καταστροφή τους.

Αμερικανικές εκτιμήσεις που διέρρευσαν σε μεγάλα διεθνή Μέσα έδειξαν ότι η Ουάσιγκτον μπορούσε να μιλήσει με βεβαιότητα για καταστροφή περίπου του ενός τρίτου του ιρανικού πυραυλικού οπλοστασίου, ενώ για άλλο ένα σημαντικό τμήμα υπήρχαν ισχυρές ενδείξεις σοβαρής φθοράς, εγκλωβισμού ή ταφής σε υπόγειες εγκαταστάσεις. Άρα, οι 12.300 προσβολές αποτυπώνουν την κλίμακα της αμερικανικής πίεσης, όχι όμως και πλήρη κατάρρευση της ιρανικής ικανότητας να ανταποδίδει. Και αυτό επιβεβαιώθηκε στο πεδίο, αφού το Ιράν συνέχισε να χτυπά βάσεις, μέσα υποστήριξης, αεροπορικά συστήματα και εγκαταστάσεις στην περιφέρεια του αμερικανικού δικτύου επιχειρήσεων.

Στο επίπεδο των απωλειών προσωπικού, όσα έχουν παραδεχθεί οι ίδιες οι ΗΠΑ αρκούν για να αποτυπώσουν το μέγεθος της φθοράς. Στις 1 Μαρτίου, η CENTCOM ανακοίνωσε τρεις νεκρούς και πέντε σοβαρά τραυματίες. Στις 2 Μαρτίου, ο αριθμός των νεκρών ανέβηκε πρώτα στους τέσσερις και στη συνέχεια στους έξι. Στις 8 Μαρτίου, καταγράφηκε ακόμη ένας θάνατος από τραύματα που είχαν προκληθεί σε πλήγμα στη Σαουδική Αραβία. Άρα, οι νεκροί από ιρανικές προσβολές είχαν ήδη φτάσει τους επτά στην πρώτη φάση. Στις 12 Μαρτίου, ακολούθησε η απώλεια ενός KC-135 Stratotanker στο δυτικό Ιράκ και την επόμενη ημέρα επιβεβαιώθηκε ο θάνατος και των έξι μελών του πληρώματος, σε περιστατικό που η αμερικανική διοίκηση απέδωσε σε αιτία άσχετη με εχθρικά ή φίλια πυρά. Ως τις αρχές Απριλίου, ο συνολικός απολογισμός που καταγραφόταν από αμερικανικές πηγές είχε φτάσει τους 13 νεκρούς και τους 365 τραυματίες. Με βάση τις πάνω από 13.000 εξόδους, οι ΗΠΑ έχουν υποστεί περίπου 1 νεκρό ανά 1.000 πολεμικές εξόδους και περίπου 28 τραυματίες.

A U.S. Air Force KC-135 Stratotanker flies over the U.S. Central Command area of responsibility, July 22, 2025. (U.S. Air Force Photo by Staff Sgt. John C.B. Ennis)

Το πιο ανησυχητικό στοιχείο για την Ουάσιγκτον βρίσκεται αλλού, στις προσβολές που δέχεται στα μετόπισθεν της. Η αεροπορική βάση Prince Sultan στη Σαουδική Αραβία εξελίχθηκε σε κομβικό παράδειγμα. Εκεί ιρανικά βλήματα είχαν πλήξει πέντε αεροσκάφη εναέριου ανεφοδιασμού στο έδαφος. Στις 27 Μαρτίου, νέο πλήγμα στην ίδια βάση προκάλεσε 12 τραυματίες, από τους οποίους δύο σοβαρά. Το αποκορύφωμα ήρθε με ένα κατεστραμμένο ιπτάμενο ραντάρ E-3 Sentry. Η σημασία ενός E-3 Sentry ξεπερνά κατά πολύ την αξία ενός μαχητικού αεροσκάφους. Στηρίζει την εναέρια επιτήρηση, τη διαχείριση της αεροπορικής μάχης, τον συντονισμό των εξόδων, την προειδοποίηση για απειλές και συνολικά την τακτική εικόνα του θεάτρου επιχειρήσεων.

Στις 3 Απριλίου, ένα F-15E Strike Eagle καταρρίφθηκε πάνω από το Ιράν, ενώ την ίδια μέρα χάθηκε και ένα A-10 Thunderbolt II. Κατά την επιχείρηση έρευνας και διάσωσης, δύο H-60 Black Hawk δέχθηκαν πυρά και επέστρεψαν με ζημιές και τραυματισμούς ανάμεσα στα πληρώματα, ενώ καταστράφηκαν στο έδαφος 2 C-130. Το σύνολο αυτών των γεγονότων έχει επιχειρησιακή σημασία. Δείχνει ότι η Τεχεράνη, ακόμη και ύστερα από εβδομάδες έντονου σφυροκοπήματος, διατηρεί ικανότητα ώστε να πλήττει επανδρωμένα αμερικανικά αεροσκάφη πάνω από το έδαφος, αλλά και να αντιμετωπίζει, έστω και ανεπιτυχώς, τις αποστολές διάσωσης που στέλνονται για την ανάκτηση πληρωμάτων. Αυτό αφαιρεί από τις ΗΠΑ το αίσθημα πλήρους ασυλίας στον εναέριο χώρο του ιρανικού θεάτρου.

Στο ίδιο μοτίβο εντάσσεται και η καταστροφή του CH-47F Chinook στο Camp Buehring του Κουβέιτ από χτύπημα drone. Σε τέτοιες περιπτώσεις, η επίσημη επιβεβαίωση από την αμερικανική πλευρά συχνά αργεί ή αποφεύγεται, ιδίως όταν πρόκειται για πλήγματα που εκθέτουν το πλέγμα ασφάλειας σε βάσεις εκτός του κύριου μετώπου.

Το Ιράν, ανεξάρτητα από το μέγεθος των δικών του απωλειών, έχει πετύχει μια ποιοτική μετατόπιση της σύγκρουσης. Στην αρχή, το βασικό ζητούμενο για την Τεχεράνη ήταν να δείξει ότι μπορεί ακόμη να απαντά. Πλέον, δείχνει ότι μπορεί και να επιλέγει στόχους με μεγάλη αξία. Οι ιρανικοί ισχυρισμοί φυσικά είχαν και υπερβολές. Ανακοινώσεις για κατάρριψη F-35 όως και για άλλα μαχητικά που ποτέ δεν επιβεβαιώθηκαν, ψεύτικα βίντεο και παραποιημένες εικόνες, έδειξαν τη γνωστή ικανότητα της Τεχεράνης να παράγει προπαγάνδα.

Η επιχειρησιακή συνέπεια αυτής της εικόνας είναι σοβαρή. Όσο η αμερικανική αεροπορία αναγκάζεται να διαθέτει περισσότερα μέσα για καταστολή αεράμυνας, προστασία κρίσιμων πλατφορμών, διασπορά αεροσκαφών, μεταφορά σε ασφαλέστερες βάσεις και ενίσχυση των αποστολών διάσωσης, τόσο μειώνεται η αποτελεσματικότητα του αρχικού μοντέλου επιχειρήσεων. Η πτώση του λόγου στόχων ανά έξοδο δεν είναι απλό στατιστικό εύρημα. Είναι ένδειξη ότι η εκστρατεία περνά σε πιο κοστοβόρα φάση, όπου κάθε επιπλέον αποτέλεσμα απαιτεί περισσότερα μέσα, μεγαλύτερη προστασία και αυξημένο ρίσκο και τελικά σε ένα πόλεμο φθοράς.

Η ουσία μπορεί να συμπυκνωθεί σε μία φράση. Η Ουάσιγκτον διατηρεί ακόμη την υπεροχή στον όγκο πυρός, όμως η Τεχεράνη έχει αποδείξει ότι μπορεί να φθείρει τον αντίπαλο της. Όχι σε βαθμό που να τον σταματήσει επιχειρησιακά, αλλά παράγοντας εντυπώσεις που έχουν σημαντικό πολιτικό αντίκτυπο και στο εσωτερικό των ΗΠΑ και διεθνώς.