Τουρκική Αεροπορία: βλήματα cruise SOM–AT και SOM–B1T με θερμοβαρικές πολεμικές κεφαλές σε υπηρεσία
Την παραλαβή νέων πυραύλων cruise SOM-AT και SOM-B1T από την τουρκική Αεροπορία ανακοίνωσε στις 15 Οκτωβρίου 2026 το τουρκικό υπουργείο Άμυνας, στο πλαίσιο της εβδομαδιαίας ενημέρωσής του.
Να θυμίσουμε ότι ο SOM αναπτύχθηκε από το ερευνητικό ινστιτούτο TÜBİTAK SAGE και παράγεται από τη ROKETSAN. Είναι υποηχητικός πύραυλος cruise μακρού πλήγματος σχεδιασμένος για προσβολές στόχων υψηλής αξίας χωρίς το αεροσκάφος-φορέας να χρειάζεται να εισέλθει στην περιοχή κάλυψης της εχθρικής αεράμυνας. Η οικογένεια SOM βρίσκεται ήδη σε υπηρεσία με την τουρκική Αεροπορία, κυρίως στα F-16, ενώ οι αρχικές εκδόσεις είχαν πιστοποιηθεί και στα εκσυγχρονισμένα F-4E/2020 Terminator.
Οι βασικές εκδόσεις SOM-A και SOM-B1 έχουν μήκος περίπου τέσσερα μέτρα, βάρος 600-620 κιλά και εμβέλεια τουλάχιστον 250 χιλιομέτρων. Φέρουν κεφαλή περίπου 230 κιλών και χρησιμοποιούν συνδυασμό αδρανειακής και δορυφορικής ναυτιλίας, με υποβοήθηση από σύστημα αναγνώρισης του ανάγλυφου του εδάφους. Ο SOM-B1 διαφοροποιείται από τον αρχικό SOM-A με την προσθήκη ερευνητή IIR για την τελική καθοδήγηση και την αυτόματη αναγνώριση στόχων, επιτρέποντας ακριβέστερη προσβολή συγκεκριμένων σημείων.
Η νέα έκδοση SOM–B1T εκτιμάται ότι διατηρεί την αρχιτεκτονική καθοδήγησης του SOM–B1, αλλά χρησιμοποιεί θερμοβαρική κεφαλή αντί της συμβατικής εκρηκτικής-θραυσματογόνου. Η συγκεκριμένη διαμόρφωση προορίζεται για την αποτελεσματικότερη προσβολή στόχων όπως κτιριακές εγκαταστάσεις, χώρους συγκέντρωσης προσωπικού και εξοπλισμού και ορισμένες κατηγορίες οχυρωμένων θέσεων.
Αντίστοιχα, ο SOM–AT φέρεται να αποτελεί θερμοβαρική παραλλαγή του αρχικού SOM–A, ο οποίος χρησιμοποιεί αδρανειακή και δορυφορική ναυτιλία με αναφορά στο ανάγλυφο, χωρίς τον αισθητήρα τελικής καθοδήγησης του SOM-B1. Η διαφοροποίηση αυτή θα επέτρεπε την επιλογή μεταξύ μιας οικονομικότερης διαμόρφωσης για στόχους με γνωστές συντεταγμένες και μιας πιο προηγμένης έκδοσης για προσβολές που απαιτούν αναγνώριση του στόχου στην τελική φάση της πτήσης.
Η οικογένεια SOM περιλαμβάνει επίσης τον SOM-B2, με διαδοχική διατρητική κεφαλή για την προσβολή ενισχυμένων κατασκευών, καθώς και τις εκδόσεις SOM-C1 και SOM-C2, που προβλέπουν ζεύξη δεδομένων και δυνατότητες προσβολής στόχων επιφανείας. Ξεχωριστό πρόγραμμα αποτελεί ο μικρότερος SOM-J, ο οποίος σχεδιάστηκε για μεταφορά σε εσωτερικές αποθήκες οπλισμού F-35 και για αξιοποίηση από άλλες επανδρωμένες ή μη επανδρωμένες πλατφόρμες.
Στην ίδια ενημέρωση, το τουρκικό υπουργείο Άμυνας ανακοίνωσε ότι ολοκληρώθηκαν οι διαδικασίες επιθεώρησης και αποδοχής νέων αντιαεροπορικών πυραύλων μικρού βεληνεκούς SUNGUR, μαζί με τους αντίστοιχους μηχανισμούς πυροδότησης, καθώς και αντιαρματικών πυραύλων μέσου βεληνεκούς OMTAS για τον Στρατό Ξηράς. Και σε αυτές τις περιπτώσεις δεν γνωστοποιήθηκαν οι ποσότητες των όπλων που παραλήφθηκαν.