Ολοένα πιο αποξενωμένο από το διεθνές αεροπορικό επιβατηγό και εμπορικό δίκτυο βρίσκεται το Ιράν, καθώς ξένες εταιρείες αναστέλλουν τα δρομολόγιά τους και οι ιρανικοί αερομεταφορείς χάνουν την πρόσβαση σε αεροδρόμια, καύσιμα, επίγεια εξυπηρέτηση και συστήματα έκδοσης εισιτηρίων.
Τουλάχιστον πέντε μεγάλες ξένες αεροπορικές εταιρείες -Turkish Airlines, Emirates, Lufthansa, Austrian Airlines και Qatar Airways – έχουν επιβεβαιώσει ότι δεν εκτελούν επί του παρόντος πτήσεις προς το Ιράν. Αβέβαιη παραμένει και η δραστηριότητα της τουρκικής χαμηλού κόστους Pegasus, ενώ ταξιδιωτικά γραφεία διεθνώς, δεν μπορούν να βρουν διαθέσιμα δρομολόγια από ρωσικές, κινεζικές, ομανικές και αρμενικές εταιρείες.
Η Turkish Airlines, ένας από τους σημαντικότερους συνδέσμους των Ιρανών με την Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική, δεν έχει προγραμματισμένες πτήσεις πριν από τον Μάρτιο του 2027. Η Emirates έχει σταματήσει τα δρομολόγια προς την Τεχεράνη, ενώ Lufthansa και Austrian παρέτειναν την αναστολή των πτήσεων τους τουλάχιστον έως τις 24 Οκτωβρίου. Η Qatar Airways επικαλείται περιορισμούς στον εναέριο χώρο και εξετάζει πιθανή επανέναρξη δρομολογίων στα τέλη Νοεμβρίου.
Το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών επέβαλε στις 8 Σεπτεμβρίου κυρώσεις σε 27 ιρανικές αεροπορικές και εννέα εταιρείες υποστήριξης και πωλήσεων. Η Ουάσιγκτον κατηγορεί τον ιρανικό αεροπορικό τομέα ότι χρησιμοποιείται για τη μεταφορά όπλων, στρατιωτικού προσωπικού και παράνομων φορτίων.
Παράλληλα, αναστάλθηκαν άδειες που επέτρεπαν σε μη αμερικανικές εταιρείες να πετούν προς το Ιράν με αεροσκάφη αμερικανικής κατασκευής ή με σημαντικό ποσοστό αμερικανικών εξαρτημάτων. Επειδή μεγάλο μέρος του παγκόσμιου στόλου αποτελείται από αεροσκάφη Boeing και Airbus, που φέρουν αμερικανική τεχνολογία, η απόφαση επηρεάζει πολύ περισσότερες εταιρείες από όσες κατονομάζονται στις κυρώσεις.
Ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, προειδοποίησε ότι όποιος προσφέρει σε ιρανικές αεροπορικές εταιρείες καύσιμα, υπηρεσίες προσγείωσης ή πώληση εισιτηρίων κινδυνεύει να αποκλειστεί από το τραπεζικό σύστημα. Πρόκειται για την ουσία της αμερικανικής πίεσης: η Ουάσιγκτον δεν κλείνει απευθείας τον ξένο εναέριο χώρο, αλλά καθιστά το οικονομικό κόστος της συνεργασίας δυνητικά απαγορευτικό.
Δεν οφείλονται, ωστόσο, όλες οι διακοπές αποκλειστικά στις κυρώσεις. Ορισμένες ξένες εταιρείες είχαν ήδη αποσυρθεί λόγω του πολέμου, των περιορισμών στον εναέριο χώρο και των προειδοποιήσεων ασφαλείας. Όμως η νέα αμερικανική παρέμβαση προσθέτει πλέον ένα πολύ ισχυρό οικονομικό αντικίνητρο για οποιαδήποτε επιστροφή.
Για την Τεχεράνη, τα παραπάνω σημαίνουν πως ο ήδη γερασμένος και πιεσμένος αεροπορικός στόλος της, περιορίζεται ακόμη περισσότερο, με τις συνέπειες να βαραίνουν όχι μόνο την κυβέρνηση αλλά και τους απλούς πολίτες. Σήμερα στη χώρα λειτουργούν 28 αεροπορικές εταιρείες (πλέον είναι όλες σε καθεστώς αμερικανικών κυρώσεων) ενώ τα λειτουργικά αεροσκάφη υπολογίζονται σε κάπου 150. Αυτά ήταν περίπου 210 πριν ξεκινήσουν οι εχθροπραξίες με Ισραήλ και ΗΠΑ, αλλά έκτοτε υπολογίζεται ότι 60 υπέστησαν ζημιές από τους βομβαρδισμούς.
