Κάτω από την πίεση της εξελισσόμενης μεγάλης τραγωδίας από τις ανεξέλεγκτες πυρκαγιές στην νοτιοδυτική Γαλλία, το στρατηγικό μεταγωγικό A400M επιστρατεύτηκε ως «βαρύ όπλο» της αεροπυρόσβεσης, πραγματοποιώντας νωρίτερα σήμερα τις πρώτες ρίψεις και πρακτικά «ολοκληρώνοντας» τον κύκλο δοκιμών του επί του επιχειρησιακού πεδίου.
Το σύστημα της Airbus βασίζεται σε ένα πλήρως προσθαφαιρούμενο κιτ τύπου roll–on/roll–off, το οποίο εγκαθίσταται στο χώρο φόρτωσης του αεροσκάφους χωρίς να απαιτούνται μόνιμες τροποποιήσεις. Με αυτόν τον τρόπο, ένα A400M μπορεί να μετατραπεί σε πυροσβεστικό αεροσκάφος μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα και να επανέλθει εξίσου γρήγορα στον αρχικό του μεταφορικό ρόλο.
Το πρωτότυπο κιτ διαθέτει δεξαμενή χωρητικότητας έως 20 τόνων νερού ή επιβραδυντικού υγρού, δηλαδή περίπου 20.000 λίτρων, ποσότητα υπερτριπλάσια από εκείνη ενός Canadair CL-415. Η απελευθέρωση του φορτίου πραγματοποιείται σε λιγότερο από 10 δευτερόλεπτα, ενώ οι τελευταίες δοκιμές έδειξαν βελτίωση της αποτελεσματικότητας της ρίψης κατά περισσότερο από 30%, δημιουργώντας διαδρόμους κατάσβεσης υψηλής συγκέντρωσης που μπορούν να ξεπεράσουν τα 400 μέτρα σε μήκος.
Το επιχειρησιακό προφίλ του A400M προσφέρει σημαντικά πλεονεκτήματα. Το αεροσκάφος μπορεί να πραγματοποιεί ρίψεις από ύψος μόλις 150 ποδών (46 μέτρων) (αναλόγως του εδαφικού αναγλύφου) με ταχύτητα περίπου 125 κόμβων, αξιοποιώντας την υψηλή ευελιξία του ακόμη και σε χαμηλές πτήσεις. Παράλληλα, διατηρεί δυνητική τη δυνατότητα επιχειρήσεων ημέρα και νύχτα, ενώ η πλήρωση των δεξαμενών απαιτεί λιγότερο από 10 λεπτά με τη χρήση συμβατικών αντλιών, επιτρέποντας ταχεία επαναφορά του αεροσκάφους στις επιχειρήσεις.
Υπογραμμίζεται ότι ο «φάκελος αεροπυρόσβεσης» του A400Μ, περιλαμβανομένης και της δυνητικής ικανότητας επιχειρήσεων τη νύκτα με βάση των εξοπλισμό που διαθέτει ως μεταγωγικό είναι σε μεγάλο μέρος ελλιπής, κάτι που έχει προκαλέσει ήδη κριτική στην Γαλλία. Το σημαντικότερο επιχείρημα των επικριτών είναι ότι το A400M δεν έχει ακόμη αποκτήσει ουσιαστική επιχειρησιακή εμπειρία σε πραγματικές δασικές πυρκαγιές. Όλες οι μέχρι σήμερα δοκιμές πραγματοποιήθηκαν σε ελεγχόμενες συνθήκες, πάνω από αεροδρόμια ή ειδικά διαμορφωμένους χώρους, χωρίς τις δυσκολίες που χαρακτηρίζουν ένα πραγματικό μέτωπο πυρκαγιάς, όπως έντονες αναταράξεις, περιορισμένη ορατότητα λόγω καπνού, ισχυροί άνεμοι, σύνθετο ανάγλυφο και διαρκώς μεταβαλλόμενη συμπεριφορά της φωτιάς.
Ορισμένοι εκφράζουν αμφιβολίες κατά πόσο το μεγαλύτερο μέγεθος του A400M προσφέρει αντίστοιχα επιχειρησιακά οφέλη ή αν συνεπάγεται αυξημένους κινδύνους σε δύσκολα περιβάλλοντα, όπως στενές χαράδρες ή περιοχές με περιορισμένη ορατότητα. Κατά τις πρώτες δοκιμές είχαν επίσης εντοπιστεί τεχνικά ζητήματα, όπως η επανείσοδος νερού στον χώρο φόρτωσης μετά τη ρίψη, τα οποία σύμφωνα με την Airbus έχουν πλέον αντιμετωπιστεί μέσω σχεδιαστικών βελτιώσεων.
Η ανάπτυξη του συστήματος βρίσκεται σε εξέλιξη εδώ και αρκετά χρόνια. Οι πρώτες δοκιμαστικές ρίψεις πραγματοποιήθηκαν στην Ισπανία το 2022, με φορτίο έως 20 τόνων νερού. Κατά την περίοδο 2023-2024, η Airbus προχώρησε σε σημαντικές βελτιώσεις του κιτ, πραγματοποιώντας δοκιμές τόσο με νερό όσο και με επιβραδυντικό υγρό, επιτυγχάνοντας μεγαλύτερη ακρίβεια και ομοιομορφία στη διασπορά. Το 2025, το πρόγραμμα πέρασε σε πιο απαιτητική φάση, με εκστρατείες δοκιμών στην Ισπανία και στη Γαλλία, κυρίως στην αεροπορική βάση Nîmes–Garons, όπου οι επιδόσεις αξιολογήθηκαν ανεξάρτητα από το γαλλικό CEREN, τον εξειδικευμένο οργανισμό δοκιμών για δασικές πυρκαγιές. Οι αξιολογήσεις βασίστηκαν στη μέθοδο «cup grid», η οποία μετρά την πυκνότητα και την ομοιομορφία της κατανομής του νερού ή του επιβραδυντικού στο έδαφος. Ακολούθησαν νέες δοκιμές με ρίψεις επιβραδυντικού για έμμεση προσβολή των πυρκαγιών.
