Από το Σάββατο θα βρίσκομαι κάτω από τον πλάτανο του χωριού μου. Εκεί η μόνη επείγουσα επιχειρησιακή απαίτηση είναι να μείνει κρύος ο φρέντο και η μόνη διακλαδική επιχείρηση γίνεται ανάμεσα στο καφενείο και στη σκιά. Αυτός είναι λοιπόν ο τελευταίος ΚαΨιΜιτζής του καλοκαιριού. Οι αγαπημένοι αναγνώστες θα ενημερωθούν αρμοδίως για την επιστροφή, μόλις αποδεσμευτεί η σχετική πληροφορία από τη διοίκηση του ΚαΨιΜί (δηλαδή μόλις το πω εγώ).
Πριν φύγω, το ΚΥΣΕΑ χτες έστρωσε στο τραπέζι έντεκα προγράμματα. Από την έγκριση μέχρι το όπλο στη Μονάδα μεσολαβούν συμβάσεις, παραγωγή, παραδόσεις, εκπαίδευση και υποστήριξη. Εκεί συνήθως αρχίζουν τα δύσκολα. Με λίγα λόγια, χρειαζόμαστε ένα ακόμη ΚΥΣΕΑ για να εγκριθούν οι συμβάσεις.
Έντεκα αποφάσεις πριν από τον πλάτανο
Μιλώντας για το πακέτο, στην κορυφή βρίσκεται η ΑΣΠΙΔΑ ΤΟΥ ΑΧΙΛΛΕΑ μαζί με το χωριστό σκέλος μη κινητικής αντιμετώπισης των ντρόουν. Ακολουθούν ένα νέο σύστημα ΧΕΡΟΝ 1, μικροί δορυφόροι συνθετικού διαφράγματος, δέκα επιπλέον συστήματα ΒΙ-ΜΠΑΤ (με 20 αεροχήματα) και 3.500 πλήρεις συλλογές νυχτερινής όρασης για το Στρατό Ξηράς. Στο ίδιο τραπέζι μπήκαν τρία ΣΙ-390 ΜΙΛΕΝΙΟΥΜ, δέκα ΒΙΚΤΑ, τα νέα σόναρ των τεσσάρων ΜΕΚΟ και 310 ΧΕΛΦΑΪΡ Ρ2. Το εύρος φτάνει από τον μαχητή και τη φρεγάτα μέχρι το Διάστημα. Κάθε πρόγραμμα χρειάζεται πλέον χρηματοδότηση, χρονοδιάγραμμα και μια θέση στη γραμμή παραγωγής.
Ο Θόλος βγάζει τους ΠΑΤΡΙΟΤ από την πρίζα
H ενημέρωση που έχω μετά το ΚΥΣΕΑ είναι η εξής: Οι ΠΑΤΡΙΟΤ θα διασυνδεθούν μεταβατικά με την ΑΣΠΙΔΑ ΤΟΥ ΑΧΙΛΛΕΑ, εκσυγχρονισμός τους όμως δεν προβλέπεται. Σε βάθος χρόνου, οι έξι ελληνικές Μοίρες παίρνουν τον δρόμο προς τον κουβά. Δηλαδή, όσο αντέξουν.
Ο Θόλος αναμένεται να γίνει πλήρως επιχειρησιακός μέσα σε 35 μήνες, συνδέοντας ισραηλινούς αισθητήρες και όπλα με ελληνικό σύστημα διοίκησης και ελέγχου. Μέχρι τότε, οι ΠΑΤΡΙΟΤ παραμένουν ο κορμός της αεράμυνας μεγάλης εμβέλειας.
Το κρίσιμο σημείο είναι η γέφυρα ανάμεσα στα δύο συστήματα. Η χώρα χρειάζεται διαθέσιμα βλήματα, εκπαιδευμένο προσωπικό και ασφαλή μετάβαση, ώστε η παλιά ομπρέλα (ΣΑ-8, ΤΟΡ Μ1) να κατέβει αφού ανοίξει πλήρως η καινούργια. Οι ΧΩΚ δεν θα αποσυρθούν άμεσα, αυτό θεωρήστε το ως δεδομένο.
Το 25% πρέπει να μείνει και μετά τον Θόλο
Μιλώντας για το καλύτερο κομμάτι της συμφωνίας, ο Νίκος Δένδιας ανακοίνωσε ελληνική συμμετοχή τουλάχιστον 25%, κοντά στα 700 εκατομμύρια ευρώ. Στο ελληνικό σκέλος περιλαμβάνονται η διαχείριση του συστήματος, ο πηγαίος κώδικας, η κρυπτασφάλιση και παραγωγή τμημάτων των ισραηλινών συστημάτων. Με λίγα λόγια, αρχίσαμε να παίζουμε μπάλα όπως κάνει η Τουρκία εδώ και πολλά χρόνια.
Αυτό το 25% πρέπει να σημειώσω πως αξίζει μόνο όταν αφήνει μηχανές (που λειτουργούν), πιστοποιήσεις, μηχανικούς και δικαιώματα υποστήριξης. Κυρίως όταν η ελληνική παραγωγή συνεχίζεται μετά την τελευταία δική μας παράδοση, τροφοδοτώντας αποθέματα και μελλοντικές εξαγωγές.
Αν οι γραμμές κλείσουν μαζί με τον ελληνικό Θόλο, θα έχουμε αγοράσει ένα ωραίο ποσοστό για την σημερινή παρουσίαση. Αν μείνουν ανοιχτές, θα έχουμε χτίσει πραγματική αμυντική βιομηχανία. Ή τουλάχιστον θα έχουμε κάνει ένα μεγάλο βήμα προς αυτή την κατεύθυνση
Παρίσι και Βερολίνο κρατούν σημειώσεις
Μιλώντας για τους Ευρωπαίους, δεν ξέρω πώς θα αντιδράσουν οι Γάλλοι και οι Γερμανοί. Μια ισραηλινή συμφωνία έως 3,5 δισεκατομμυρίων ευρώ διαβάζεται όμως ως στρατηγική επιλογή και όχι ως άλλη μία παραγγελία.
Η Γαλλία διαθέτει την οικογένεια ΑΣΤΕΡ και το ΣΑΜΠ/Τ ΝΤΖΙ. Η Γερμανία διαθέτει το ΙΡΙΣ-Τ και είχε ανοίξει συζήτηση για ελληνική συμπαραγωγή. Αμφότερες λύσεις απορρίφθηκαν. Περιμένω να δω αν οι επόμενες προτάσεις τους προς την Αθήνα θα γίνουν πιο γενναιόδωρες ή πιο “ψυχρές”. Πάντως, αν τελικά η Τουρκία πάρει ΣΑΜΠ/Τ, τότε καλά κάναμε και πήγαμε στο Ισραήλ. ΣΑΝ ΒΟΥΑΡ.
Τα ΣΙ-390 είναι καλή αγορά και μεγάλο στοίχημα
Μιλώντας για τα τρία ΣΙ-390 ΜΙΛΕΝΙΟΥΜ, η Πολεμική Αεροπορία αποκτά ένα γρήγορο μεταγωγικό νέας γενιάς με δυνατότητες μεταφοράς βαρέος φορτίου, αεροδιακομιδών και εναέριου ανεφοδιασμού. Το πρόγραμμα πλησιάζει τα 600 εκατομμύρια ευρώ, περνά μέσω διακρατικής συμφωνίας με την Πορτογαλία και το πρώτο αεροσκάφος αναμένεται το 2027.
Η συντήρηση στην ΕΑΒ αποτελεί το πρώτο κέρδος, μόνο κι αν κι εφόσον συνοδευτεί από έργο και τεχνογνωσία. Τρία αεροσκάφη δημιουργούν τρίτη γραμμή μεταγωγικών δίπλα στα ΣΙ-130 και τα ΣΙ-27, με ξεχωριστές ανάγκες υποστήριξης. Και δεν φημιζόμαστε καθόλου για την υποστήριξη των ιπταμένων μέσων μας.
Το στοίχημα είναι να πετούν και τα τρία όταν τα χρειάζεται η χώρα και να αποτελέσουν την αρχή μιας βιώσιμης δύναμης, αντί για μια μικρή και ακριβή νησίδα διαθεσιμότητας. Θεωρητικά, πριν το 2030 θα παραγγείλουμε άλλα 3 και μετά βλέπουμε. Η γνωστή μέθοδος της σαλαμοποίησης… εκεί έχουμε μεταπτυχιακό, αν όχι διδακτορικό σαν χώρα (βλέπε ΒΙ-ΜΠΙ-ΕΛ).
Η γνώση είναι και εξοπλισμός
Μιλώντας για τα μεταπτυχιακά, το ενδέκατο πρόγραμμα του ΚΥΣΕΑ αφορά σπουδές αξιωματικών στις ΗΠΑ στα αυτόνομα συστήματα και στην τεχνητή νοημοσύνη. Η απόφαση μοιάζει μικρή και ασήμαντη δίπλα σε Θόλο, αεροσκάφη και βλήματα, ενώ μπορεί να αποδειχθεί η πιο διαρκής επένδυση του πακέτου.
Η χώρα βάζει σε υπηρεσία ντρόουνς, δορυφόρους, αισθητήρες και δικτυωμένα οπλικά συστήματα. Θέλει προφανώς και ανθρώπους που θα καταλαβαίνουν τον αλγόριθμο, τα όριά του, την ασφάλεια των δεδομένων και τη μετάφρασή του σε εντολή και δόγμα.
Η σοβαρή μέτρηση αρχίζει στην επιστροφή τους: πόσοι αξιωματικοί θα σπουδάσουν, σε ποια πεδία, με ποια δέσμευση αξιοποίησης και σε ποιες θέσεις θα μεταφέρουν τη γνώση. Βέβαια, κανείς δεν μας λέει τι κάνουμε, αν οι άνθρωποι βαρεθούν να παίρνουν 3 κι 60, και φύγουν για τον ιδιωτικό τομέα. Αν η επένδυση γυρίσει σε σχολεία, επιτελεία και μονάδες, τότε θα έχει χτιστεί ο πυρήνας που λείπει πίσω από κάθε καινούργια οθόνη και κάθε καινούργιο ντρόουν.
Οκτώ ΒΙΚΤΑ στον Σκαραμαγκά
Μιλώντας για τα δέκα ΒΙΚΤΑ, τα οκτώ θα κατασκευαστούν στα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά. Τέσσερα προορίζονται για τη ΔΥΚ και έξι για τη Διοίκηση Ειδικού Πολέμου, με συνολικό κόστος κοντά στα 145 εκατομμύρια ευρώ.
Ο Σκαραμαγκάς κερδίζει τεχνογνωσία σε ένα ιδιαίτερο όχημα ειδικών επιχειρήσεων και πιθανότητα υποστήριξης και εξαγωγών μετά την ελληνική παραγγελία. Ξαναλέω πως είναι μια επιτυχία του Μιλτιάδη Βαρβιτσιώτη και της ομάδας που έχει φτιάξει στον Σκαραμαγκά. Ήδη, εκτός από τις επενδύσεις που “τρέχουν”, ο Σκαραμαγκάς κάνει την μεγάλη επισκευή του πρώτου μας 214ΗΝ.
Ένα ακόμη ΧΕΡΟΝ και έξι μάτια στο Διάστημα
Μιλώντας για το ΧΕΡΟΝ 1, η απόφαση ένα νέο, επιπλέον σύστημα. Τα αεροχήματα που ήδη υπηρετούν έχουν αγοραστεί και τώρα προστίθεται ακόμη ένα σύστημα με δύο αεροχήματα, σταθμό εδάφους και υποστήριξη.
Στους δορυφόρους, ο στόχος είναι συνολικά έξι μικροί δορυφόροι ραντάρ συνθετικού διαφράγματος, με τους δύο πρώτους ήδη σε τροχιά. Η αξία βρίσκεται στον εθνικό έλεγχο των δεδομένων και στην άμεση εικόνα ημέρα, νύχτα και μέσα από νέφη.
Τα τέσσερα ΒΙ-ΜΠΑΤ ανεβαίνουν στις τέσσερις ΜΕΚΟ
Μιλώντας για τα ΒΙ-ΜΠΑΤ, τα δέκα νέα συστήματα σημαίνουν είκοσι αεροχήματα. Έξι συστήματα με δώδεκα αεροχήματα πηγαίνουν στον Στρατό Ξηράς και τέσσερα συστήματα με οκτώ αεροχήματα στο Πολεμικό Ναυτικό.
Τα ναυτικά συστήματα προορίζονται για τις τέσσερις ΜΕΚΟ 200ΗΝ: ένα σύστημα και δύο αεροχήματα σε κάθε φρεγάτα. Καθεμία αποκτά οργανικό μάτι με αυτονομία άνω των δώδεκα ωρών, δυνατότητα επιχειρήσεων από κινούμενο κατάστρωμα και εικόνα πέρα από τον ορίζοντα.
Τα ελικοπτεράκια ΣΙΜΠΕΛ Σ-100 προορίζονται για τις ΦΔΙ που έχουν ΕΞΟΣΕΤ ΜΜ40 ΜΠΛΟΚ 3 ΤΣΑΡΛΙ με εμβέλεια 300 χλμ, ενώ οι ΜΕΚΟ με τους μικρότερης εμβέλειας ΧΑΡΠΟΥΝ αποκτούν τα ΒΙ-ΜΠΑΤ για επιτήρηση, αναγνώριση και στοχοποίηση.
Οι 3.500 ΜΙΚΡΟΝ βλέπουν και τη θερμότητα
Μιλώντας για τη ΘΕΩΝ, το πρόγραμμα των περίπου 76 εκατομμυρίων ευρώ αφορά 3.500 πλήρεις συλλογές νυχτερινού αγώνα. Κάθε συλλογή περιλαμβάνει το δίκυαλο ΜΙΚΡΟΝ με δύο λυχνίες ενίσχυσης φωτός των 16 χιλιοστών, το θερμικό προσάρτημα ΙΡΙΣ-ΣΙ και την έξυπνη εξωτερική συστοιχία μπαταριών, μαζί με εν συνεχεία υποστήριξη.
Το ΙΡΙΣ-ΣΙ είναι θερμική κάμερα βάρους μικρότερου των 130 γραμμαρίων που κουμπώνει επάνω στο ΜΙΚΡΟΝ. Εντοπίζει θερμικά ίχνη μέσα σε καπνό, σκόνη, βλάστηση ή απόλυτο σκοτάδι και τα προβάλλει επάνω στην εικόνα ενίσχυσης του αστρικού φωτός.
Η έξυπνη συστοιχία στερεώνεται πίσω στο κράνος, τροφοδοτεί το σύνολο, λειτουργεί ως αντίβαρο και επιτρέπει προβολή δεδομένων. Ο μαχητής περνά έτσι από την απλή νυχτερινή όραση στη συντηγμένη νυχτερινή και θερμική εικόνα.
Οι ΜΕΚΟ αποκτούν νέα ανθυποβρυχιακή λύση
Μιλώντας για τα σόναρ, οι τέσσερις ΜΕΚΟ θα αποκτήσουν ισάριθμα Μ-660, ενεργητικά και παθητικά σόναρ γάστρας της καναδικής ΤΖΙΟΣΠΕΚΤΡΟΥΜ, εταιρείας του ισραηλινού ομίλου ΕΛΜΠΙΤ. Το πρόγραμμα των περίπου 24 εκατομμυρίων ευρώ αποτελεί αυτοτελές ανθυποβρυχιακό υποπρόγραμμα του εκσυγχρονισμού που ήδη βρίσκεται σε εξέλιξη.
Τα δεδομένα των νέων σόναρ θα περνούν στο ΤΑΚΤΙΚΟΣ και θα συσχετίζονται με την υπόλοιπη τακτική εικόνα του πλοίου. Στο δύσκολο ακουστικό περιβάλλον του Αιγαίου και απέναντι στα νέα τουρκικά υποβρύχια αναερόβιας πρόωσης, η νέα ακοή των ΜΕΚΟ έχει πολύ μεγαλύτερη επιχειρησιακή αξία από το σχετικά μικρό της κόστος.
Οι Αμερικανοί θα γελάνε με τους ΧΕΛΦΑΪΡ
Μιλώντας για τους 310 ΧΕΛΦΑΪΡ Ρ2, η Ελλάδα εγκρίνει το 2026 ένα βλήμα που οι ίδιοι οι Αμερικανοί έπαψαν να αγοράζουν. Ο Αμερικανικός Στρατός έκλεισε τις προμήθειες ΧΕΛΦΑΪΡ το 2024 και το Ναυτικό ολοκλήρωσε τότε τη δική του αγορά, καθώς ο ΤΖΕΪ-AΪ-ΤΖΙ-ΕΜ παίρνει πλέον τη θέση τους.
Η κοινή γραμμή της ΛΟΚΧΙΝΤ ΜΑΡΤΙΝ συνεχίζει να παραδίδει ΧΕΛΦΑΪΡ για ξένους πελάτες έως τον Σεπτέμβριο του 2028. Η τελευταία πολυετής παρτίδα έχει ήδη πελάτες την Πολωνία, την Ισπανία, την Τσεχία, την Ιταλία και τον Καναδά. Η Ελλάδα απουσιάζει από την ουρά παραγωγής.
Η μόνη λύση είναι να μας δώσουν οι Αμερικάνοι από τα τελευταία που αγόρασαν οι ίδιοι για τα αποθέματά τους. To έχουν ξανακάνει για σύμμαχο και μπορούν να το επαναλάβουν.
Οι κατευθυνόμενες ρουκέτες είναι αυτό που καίει
Μιλώντας για την πραγματικά επείγουσα ανάγκη, η Αεροπορία Στρατού χρειάζεται κατευθυνόμενες ρουκέτες των 70 χιλιοστών σε μεγάλους αριθμούς. Ο ΧΕΛΦΑΪΡ παραμένει πολύτιμος απέναντι σε άρματα και σκληρούς στόχους. Για ελαφρά οχήματα, θέσεις πυρός, κεραίες, μικρά σκάφη και ντρόουν είναι υπερβολικά βαρύς και ακριβός.
Το ΑΠΚΜΣ 2 μετατρέπει τη ρουκέτα ΧΑΪΝΤΡΑ 70 σε όπλο ακριβείας. Έχει ξεπεράσει τις 100.000 παραδόσεις, παράγεται με ρυθμό τουλάχιστον 25.000 συλλογών τον χρόνο και έχει πιστοποιηθεί στα ΑΠΑΤΣΙ Δέλτα και Έκο και στα ΚΙΟΒΑ.
Αυτό δίνει ώριμη επιλογή για τα ελληνικά ΑΠΑΤΣΙ Δέλτα και τα ΚΙΟΒΑ, ενώ τα ΑΠΑΤΣΙ Άλφα χρειάζονται πιθανότατα νέα ολοκλήρωση. Κάθε ελικόπτερο αποκτά δυνατότητα για περισσότερες προσβολές ανά έξοδο και φυλά τους ΧΕΛΦΑΪΡ για τους δύσκολους στόχους.
Καλό καλοκαίρι
Μιλώντας συνολικά, το πακέτο έχει επιτυχίες κι έτσι θα το δω εγώ. Θα πάρουμε ελληνικής παραγωγής ΒΙΚΤΑ, γρήγορα ΣΙ-390, απαραίτητα ΒΙ-ΜΠΑΤ στις ΜΕΚΟ, συλλογές της ελληνικής ΘΕΩΝ, νέα σόναρ, επιπλέον ΧΕΡΟΝ και δορυφόρους. Θα τα πούμε από Σεπτέμβρη, καλή ξεκούραση σε όλους και προσοχή: δεν πετάμε τσιγάρα στα ξερόχορτα και πυροτεχνήματα στους αφελείς.
