Ελληνικό προσωπικό εκπαιδεύεται σε V‑BAT και όπως λέει η λεζάντα από την ίδια την κατασκευάστρια εταιρία: The Greeks are V-BAT power users!
Το V‑BAT της Shield AI, γνωστό και ως MQ‑35A αποτελεί ένα από τα πιο προηγμένα και ευέλικτα συστήματα μη επανδρωμένων αεροσκαφών κατηγορίας Group 3. Πρόκειται για VTOL) UAS που σχεδιάστηκε πρωτίστως για αποστολές συλλογής πληροφοριών, επιτήρησης, αναγνώρισης και στοχοποίησης (ISR/Targeting). Η αρχική ανάπτυξη έγινε από τη Martin UAV, ενώ σήμερα το πρόγραμμα ανήκει στη Shield AI, μια εταιρεία που ειδικεύεται στην αυτόνομη πτήση και στα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης για στρατιωτικές εφαρμογές.
Το V‑BAT ξεχωρίζει χάρη στη μοναδική του διάταξη με έναν κινητήρα σε έλικα ώσης σε θύλακα (ducted‑fan), ο οποίος λειτουργεί με καύσιμο JP‑5. Η σχεδίαση αυτή επιτρέπει πραγματική VTOL λειτουργία χωρίς ανάγκη διαδρόμου, καταπέλτη ή μεγάλων χώρων ανάκτησης. Αρκεί μια επιφάνεια περίπου 4×4, γεγονός που το καθιστά ιδανικό για εκστρατευτικές επιχειρήσεις, αποστολές από πλοία, πτήσεις από περιορισμένους χώρους ή σε περιβάλλοντα όπου η πρόσβαση σε υποδομές είναι αδύνατη ή επικίνδυνη.
Ένα από τα μεγαλύτερα πλεονεκτήματα του συστήματος είναι η ικανότητά του να επιχειρεί σε περιβάλλοντα με υποβάθμιση ή άρνηση GPS, καθώς και σε συνθήκες περιορισμένων επικοινωνιών. Αυτό επιτυγχάνεται μέσω του λογισμικού αυτόνομης πτήσης Hivemind, και της τεχνητής νοημοσύνης της Shield AI που επιτρέπει στο V‑BAT να εκτελεί αποστολές χωρίς εξωτερική καθοδήγηση. Παράλληλα, προσφέρει μεγάλη αυτονομία και επιχειρησιακή εμβέλεια με πολύ μικρότερο κόστος και λογιστική επιβάρυνση σε σχέση με μεγαλύτερα UAV κατηγοριών Group 4 και 5.
Η τεχνολογία ducted‑fan προσφέρει υψηλό λόγο ώσης προς βάρος, επιτρέποντας στο V‑BAT να μεταφέρει σημαντικό ωφέλιμο φορτίο σε σχέση με το συνολικό του βάρος. Το σύστημα διαθέτει άνοιγμα πτέρυγας 3,8 μέτρων, έχει ύψος περίπου 2,9 μέτρα και μέγιστο βάρος απογείωσης 73 κιλών. Μπορεί να μεταφέρει έως 18 κιλά αισθητήρων, όπως EO-IR, ViDAR για ευρείας περιοχής θαλάσσια επιτήρηση, ραντάρ συνθετικής απεικόνισης ή ακόμη και οπλικά φορτία. Η αυτονομία του ξεπερνά τις 12 ώρες, ενώ η εμβέλεια φτάνει τα 130 χιλιόμετρα με ζεύξη MPU5 και έως περίπου 180 χιλιόμετρα με C‑Band. Η ταχύτητα πλεύσης κυμαίνεται γύρω στα 60 mph, ενώ το επιχειρησιακό ύψος φτάνει τα 18.000–20.000 πόδια. Ο κινητήρας βαρέως καυσίμου επιτρέπει λειτουργία σε ακραίες θερμοκρασίες από –40°C έως 45°C.
Ένα από τα πιο εντυπωσιακά χαρακτηριστικά του είναι η ομαλή μετάβαση από κάθετη αιώρηση σε οριζόντια πτήση σταθερής πτέρυγας, διαδικασία που ολοκληρώνεται σε λιγότερο από 15 δευτερόλεπτα. Αυτή η ευελιξία το καθιστά εξαιρετικά χρήσιμο σε αποστολές όπου απαιτείται γρήγορη ανάπτυξη, παραμονή για μεγάλο διάστημα πάνω από την περιοχή ενδιαφέροντος και άμεση επιστροφή ή αλλαγή θέσης.
Το V‑BAT έχει ήδη αποδείξει την αξία του σε πραγματικές επιχειρήσεις. Το Αμερικανικό Ναυτικό το έχει χρησιμοποιήσει σε LCS (Littoral Combat Ship), μεταξύ άλλων και στη άσκηση UNITAS 2025, για θαλάσσια ISR. Η Αμερικανική Ακτοφυλακή και μικτές διακλαδικές δυνάμεις το έχουν αξιοποιήσει σε επιχειρήσεις κατά του λαθρεμπορίου ναρκωτικών, συμβάλλοντας σε κατασχέσεις αξίας δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Πρόσφατες εξελίξεις περιλαμβάνουν την ανάπτυξη των V‑BAT Teams, μια αναβαθμισμένη έκδοση με ενσωματωμένη GPU της Nvidia που επιτρέπει συνεργατική λειτουργία πολλαπλών UAV σε περιβάλλοντα με έντονες ηλεκτρονικές παρεμβολές. Παράλληλα, η Shield AI συνεχίζει να ενισχύει την ανθεκτικότητα του συστήματος σε ηλεκτρονικό πόλεμο, καθιστώντας το V‑BAT ένα από τα πιο αξιόπιστα και αυτόνομα τακτικά UAV της εποχής.
